Гельмальд з Басау

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Гельмальд з Басау
ням.: Helmold von Bosau
Papłoński Helmolda Kronika Słowiańska.jpeg
Дата нараджэння каля 1120
Месца нараджэння
Дата смерці не раней за 1177
Месца смерці
Грамадзянства Свяшчэнная Рымская імперыя
Род дзейнасці летапісец, гісторык, клерык
Навуковая сфера гісторыя
Вядомы як аўтар Славянскай хронікі

Ге́льмальд з Басау (ням.: Helmold von Bosau) 1120, Гослар — 1177, Басау — манах-святар (дыякан), хрысціянскі місіянер, прапаведнік у Басау; адзін з найбольш вядомых храністаў XII стагоддзя. Аўтар «Славянскай хронікі» («Chronicon Slavorum»), напісанай ім на латыні. У ёй гэтыя звычаі і норавы, а таксама найважнейшыя палітычныя падзеі XII стагоддзя сярод заходне-славянскіх плямёнаў венедаў і абадрытаў у эпоху іх пераходу ад паганства да хрысціянства; інфармацыя пра нямецка-вендскія адносіны ў перыяд рассялення немцаў на Усход.

Адукацыю меркавана атрымаў паміж 1139 і 1142 гадамі ў Брауншвайгу, у тамтэйшага біскупа Герольда.

У хроніцы, акрамя іншага, таксама гэтыя каштоўныя звесткі пра місіі Віцэліна, пра подзвігі Генрыха Льва, пра пра заснаванне новых біскупстваў. Сачыненне гэта даходзіць да 1170 г. і працягнута да 1209 г. Арнольдам, першым абатам бенедыкцінаў у Любеку.

Выданні[правіць | правіць зыходнік]

«Chronicon» ізноў быў выдадзены ў 1868 г. Лапенбергам у 21 т. «Monumenta Germaniae» і асобным водціскам з «Scriptores rerum germanicarum» (Гановер, 1868). На нямецкую мову сачыненне гэта пераклаў Laurent (Б., 1852)[крыніца не пазначана 2641 дзень].

Зноскі

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Гельмальд // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 5: Гальцы — Дагон / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн, 1997. — 576 с.: іл. ISBN 985-11-0090-0 (т. 5), ISBN 985-11-0035-8
  • Шаблон:Крыніца/ЭСБЕ
  • Schmeidler B. Helmold und seine Cronica Slavorum (ням.)  // ZVLGA. — 1912. — Т. 14. — С. 185.
  • Völkel. Die Slavenchronik — 1874.
  • Адам Бременский, Гельмольд из Босау, Арнольд Любекский. Славянские хроники / Пер. И. Дьяконова, Л. В. Разумовской — М.: Русская панорама, 2011. — 584 с.
  • Гельмольд. Славянская хроника: (Памятники средневековой истории народов Центральной и Восточной Европы) / Предисл., пер. и примеч. Л. В. Разумовской — М.: Изд-во АН СССР, 1963. — 299 с. — 2500 экз.