Лука Пачолі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Лука Пачолі
Fra Luca Bartolomeo de Pacioli
Pacioli.jpg
Пачолі (у цэнтры) дэманструе тэарэму Еўкліда, карціна "Ritratto di Fra Luca Pacioli" (1495) невядомага мастака (магчыма, Якопа дэ Барбары)
Дата нараджэння

каля 1445[1][2][3]

Месца нараджэння

Сансеполькра, правінцыя Арэца[d], Таскана, Італія

Дата смерці

19 чэрвеня 1517[4][2][5]

Месца смерці

Сансеполькра, правінцыя Арэца[d], Таскана, Італія[6][7][8]

Грамадзянства

Фларэнційская рэспубліка

Род дзейнасці

матэматык, эканаміст, манах, Бухгалтар, выкладчык універсітэта

Навуковая сфера

матэматыка, тэалогія

Месца працы

Універсітэт Перуджы (14 кастрычніка 1477 — 11 снежня 1480)
Універсітэт Перуджы (з 1487)
Міланскі ўніверсітэт: кафедра матэматыкі (1496 — 1499)

Вядомы як

адзін з заснавальнікаў сучасных прынцыпаў бухгалтэрыі

Commons-logo.svg Лука Пачолі на Вікісховішчы

Лука Пачолі, Фра Лука Барталамеа дэ Пачолі (італ.: Fra Luca Bartolomeo de Pacioli; каля 14451517) — італьянскі манах, матэматык, заснавальнік прынцыпаў сучаснага бухгалтэрскага ўліку.

Пачолі нарадзіўся каля 1445 у італьянскім мястэчку Сан-Сеполькра ў правінцыі Арэца. У дзяцінстве ён дапамагаў у справаводстве купцу Фолька дэ Бельфольчы, вучыўся ў майстэрні П'еро дэла Франчэска. У 1470 уступіў у брацтва манахаў-францысканцаў.

У 1494 публікуе сваю працу па матэматыцы пад назвай «Сума арыфметыкі, геаметрыі, дробаў, прапорцый і прапарцыйнасці» (Summa di arithmetica, geometrica, proportione et proportionalita). Адзін з раздзелаў, які завецца «Трактат аб вылічэннях і запісах» (Tractatus de computis et scripturis), утрымлівае фармулёўкі асноўных прынцыпаў сучаснага бухгалтэрскага ўліку (падвойны запіс, дэбет, крэдыт, баланс і т.п.).

У 1497 па запрашэнні Ладавіка Сфорца прыязджае ў Мілан, дзе знаёміцца з Леанарда да Вінчы.

У 1509 выпускае трактат «Аб боскай прапорцыі», у якім, м.інш., развіў тэорыю да Вінчы аб пабудове гарманічнага шрыфту. Літары Пачыолі будаваліся ў квадраце з праведзенымі дыяганалямі і з упісанай акружынай; таўшчыня асноўнага штрыха кожнай літары была роўнай 1/10 вышыні квадрата, а злучальны штрых быў у два разы танчэйшы за асноўны. Абавязковай умовай выканання шрыфту была дакладнасць будовы і руплівасць вырысоўвання кожнага элементу літары (так, усе акруглыя элементы — абавязкова цыркульныя). Шрыфт Пачыолі строга тэхнічны і прыгожы, але да пэўнай ступені аднастайны і манатонны[9].

Зноскі

  1. data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.
  2. 2,0 2,1 MacTutor History of Mathematics archive Праверана 17 кастрычніка 2017.
  3. Luca Pacioli // Servizio Bibliotecario Nazionale — 1985. Праверана 17 кастрычніка 2017.
  4. AA.VV. Dizionario Biografico degli Italiani — 1960. Праверана 23 сакавіка 2017.
  5. Swartz A. Luca Pacioli // Open Library — 2005. Праверана 17 кастрычніка 2017.
  6. http://www-history.mcs.st-and.ac.uk/Biographies/Pacioli.html
  7. http://www.uam.es/personal_pdi/ciencias/barcelo/pacioli/paciolicurso.pdf
  8. AA.VV. Dizionario Biografico degli Italiani — 1960. Праверана 25 красавіка 2017.
  9. Шрифты: Для художников-оформителей / [Сост. Г. Ф. Кликушин]. — Мн.: Полымя, 1980. — 320 с., ил..