Сесіль Джон Родс

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Сесіль Джон Родс
Cecil John Rhodes
Сесіль Джон Родс
у XIX стагоддзі
сцяг
6-ы Прэм'ер-міністр Капска калоніі
17 ліпеня 1890 — 12 студзеня 1896
Манарх: Вікторыя
Папярэднік: Джон Гордан Спрыг
Пераемнік: Джон Гордан Спрыг
 
Адукацыя: Oxford uni.gif Оксфардскі ўніверсітэт
Дзейнасць: прадпрымальнік, палітык, эканаміст
Веравызнанне: англіканства
Нараджэнне: 5 ліпеня 1853(1853-07-05)[1][2]
Бішапс-Стортфард[d], Хартфардшыр[d], Англія, Злучанае каралеўства Вялікабрытаніі і Ірландыі
Смерць: 26 сакавіка 1902(1902-03-26)[1][2] (48 гадоў)
Мёйзенберг[d], Кейптаўн[d], Заходне-Капская правінцыя, ПАР
Жонка: у шлюбе не быў
Дзеці: няма

Сесіль Джон Родс (англ.: Cecil John Rhodes, 5 ліпеня 1853, Bishop's Stortford, Хартфардшыр, Англія — 26 сакавіка 1902, Muizenberg (каля Кейптаўна), Капская калонія) — англійскі і паўднёваафрыканскі палітычны дзеяч, бізнесмен, будаўнік уласнай сусветнай імперыі, ініцыятар англійскай каланіяльнай экспансіі ў Паўднёвай Афрыцы.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

У 1870 прыбыў разам са сваім старэйшым братам у Афрыку, каб стаць фермерам, аднак у 1871 захапіўся «алмазнай ліхаманкай» і заснаваў прадпрыемства па здабычы алмазаў.
У 1873 вярнуўся на радзіму, каб працягнуць адукацыю ў Оксфардскім універсітэце.
У 1881 удзельнічаў у стварэнні алмазнай манаполіі De Beers.
У 1881 быў абраны ў парламент Капскай калоніі.
У 1885 пачаў кампанію па далучэнні да Брытанскай імперыі афрыканскіх зямель на поўнач ад Капскай калоніі.
У 1889 заснаваў Брытанскую паўднёваафрыканскую кампанію.
У 1890 стаў прэм'ер-міністрам Капскай калоніі. Шляхам дыпламатыі і ваеннай сілы вымусіў кіраўніка амандэбеле Лабенгулу перадаць у выглядзе канцэсіі ў 1891 шырокія тэрыторыі, якія сталі брытанскімі калоніямі, названыя яго імем — Паўночная і Паўднёвая Радэзіі. Пазней гэтыя валоданні сталі ядром дзяржаў Замбія (1964) і Радэзія (1965).
У 1895 Родс у прыватным парадку фінансуе няўдалы напад на бурскія рэспублікі Трансвааль (Рэйд Джэймсан) з мэтай аб'яднання Паўднёвай Афрыкі пад брытанскім сцягам.
У 1896, пасля разгрому атрада Джэймсана, Родс вымушаны быў падаць у адстаўку з пасады прэм'ер-міністра Капскай калоніі.

Зноскі

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Apollon B. Davidson: Cecil Rhodes and his time. Protea Book House, Pretoria 2003
  • Anthony Thomas: Rhodes: the race for Africa. Penguin Books, London 1997
  • Brian Roberts: Cecil Rhodes: flawed Colossus. Norton, New York 1988