Франсуа Дзювалье

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсьці да навігацыі Перайсьці да пошуку
Франсуа Дзювалье
фр.: François Duvalier
гаіц. крэольск.: Franswa Divalye
François Duvalier with others during 1957 presidential campaign (cropped).jpg

прэзідэнт Гаіці[d]
22 кастрычніка 1957 — 21 красавіка 1971

Нараджэнне 14 красавіка 1907(1907-04-14)[1][2][…]
Смерць 21 красавіка 1971(1971-04-21)[1][2][…] (64 гады)
Бацька Дзюваль Дзювалье
Маці Улусія Аўраам
Жонка Simone Duvalier[d]
Дзеці сын: Жан-Клод
дочкі: Мары Дэніс, Ніколь і Сімонэ
Веравызнанне вуду і каталіцтва
Партыя
Адукацыя
Дзейнасць палітык, урач
Commons-logo.svg Франсуа Дзювалье на Вікісховішчы

Франсуа Дзювалье (гаіц. крэольск.: Franswa Divalye, фр.: François Duvalier, вядомы таксама як «Тата Док»; 14 красавіка 1907, Порт-о-Прэнс, Гаіці — 21 красавіка 1971) — дзяржаўны і палітычны дзеяч Гаіці.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Скончыў медыцынскі факультэт універсітэта Гаіці (1932) — адсюль і яго вядомая мянушка — «Тата Док». У 1947—1949 намеснік міністра працы, у 1949—1950 міністр працы і аховы здароўя. Адыграў пэўную ролю ў барацьбе з тыфам, дзякуючы чаму стварыў сабе добрую рэпутацыю. 3 1957 лідар Партыі нацыянальнага адзінства (з 1963 Адзіная партыя рэвалюцыйнага і ўрадавага дзеяння). 3 1957 прэзідэнт Гаіці.

Абвясціў сябе ведзьмаком вуду і правадыром мёртвых («Баронам Суботай»), выклікаючы ў насельніцтва містычны страх. Ён абапіраўся на тантон-макутаў — добраахвотніцкія фарміраванні, якія ўзамен на права рабаваць і забіваць знішчалілі тых, хто быў заўважаны ў палітычнай нядобранадзейнасці. У самога «Таты Дока» ў прэзідэнцкім палацы была ўласная камера катаванняў.

Усе бізнесмены вострава павінны былі выплачваць «добраахвотныя ахвяраванні» ў яго фонд. Таксама кроў суайчыннікаў ён ператварыў у даход: два разы на месяц у ЗША з Гаіці адпраўлялі 2500 літраў донарскай крыві. ЗША выкарыстоўвалі Дзювалье ў якасці процівагі Кубе. Да таго ж «Тата Док» стварыў спрыяльыя ўмовы для дзейнасці амерыканскіх кампаній. Джон Кенэдзі аднак даў зразумець, што трываць «Тату Дока» не збіраецца. У адказ Дзювалье зрабіў ляльку вуду і стаў публічна пратыкаць яе іголкай, абяцаючы амерыканскаму прэзідэнту страшную смерць. Над «Татам Докам» пасмейваліся да таго часу, пакуль Джона Кенэдзі не застрэлілі ў Даласе.

У 1964 правёў праз Нацыянальны сход канстытуцыю, паводле якой абвясціў сябе «пажыццёвым прэзідэнтам» і ўстанавіў рэжым дыктатуры, праводзіў палітыку рэпрэсій, пераследаваў апазіцыю. Пост прэзідэнта перадаў сыну Жан-Клоду Дзювалье. За час кіравання сям’і Дзювалье было знішчана не менш за 50 тысяч гаіцянцаў, больш за 300 тысяч вымушаны былі эміграваць[4].

Зноскі

  1. 1,0 1,1 François Duvalier // SNAC — 2010. Праверана 9 кастрычніка 2017.
  2. 2,0 2,1 Francois Duvalier // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.
  3. 3,0 3,1 François Duvalier // Brockhaus Enzyklopädie / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag
  4. zviazda.by

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]