Хларэла

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Хларэла
Chlorella.png
Навуковая класіфікацыя
Міжнародная навуковая назва

Chlorella Beij., 1890

Wikispecies-logo.svg
Сістэматыка
на Віківідах
Commons-logo.svg
Выявы
на Вікісховішчы
ITIS   5811
NCBI   3071
EOL   11612
IPNI   ???

Хларэла (Chlorella) — род зялёных водарасцей сямейства хларэлавых.

Апісанне[правіць | правіць зыходнік]

Слаявішча хларэлы — мікраскапічная адзіночная нерухомая клетка са шчыльнай, гладкай цэлюлознай абалонкай. У цытаплазме знаходзяцца буйны зялёны хларапласт і розныя арганоіды. Хларапласт прысценны, суцэльны, рассечаны або лопасцевы, з пірэноідам ці без яго. Асноўнае запасное рэчыва хларэлы — крухмал.

Пашырэнне[правіць | правіць зыходнік]

Налічваецца больш за 50 відаў (дакладна ідэнтыфікавана каля 10). Пашыраны ў прэсных і салёных вадаёмах, у глебе, на камянях. Часта сустракаецца на кары дрэў, пакрываючы яе зялёным налётам. У сімбіёзе з гідрабіёнтамі ўтвараюць г. зв. зоахларэлы, фікабіёнт лішайнікаў. На Беларусі 5 відаў: хларэла букавая, хларэла звычайная, хларэла эліпсоідная і інш.

Асаблівасці біялогіі[правіць | правіць зыходнік]

Гэта водарасць паглынае мінеральныя солі ўсёй паверхняй цела. Размнажаецца хларэла толькі бясполым спосабам. Пры размнажэнні ў клетках утвараецца 4—8 (16) аўтаспор. Унутры клеткі ўтвараюцца нерухомыя споры, па будове вельмі падобныя на мацярынскую клетку, пасля разрыву абалонкі споры выходзяць у знешняе асяроддзе і растуць.

Выкарыстанне[правіць | правіць зыходнік]

Хларэла — адна з самых зручных водарасцей для штучнага вырошчвання. Яна назапашвае шмат крухмалу, бялку, тлушчаў, вітамінаў і хутка размнажаецца. Культывуецца для харчовых мэт і на корм рыбе і жывёле. Выкарыстоўваецца для біялагічнай ачысткі сцёкавых вод, рэгенерацыі паветра ў замкнутых прасторах (касмічныя караблі, ладводныя лодкі), вывучэння працэсаў фотасінтэзу.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Біялогія: вучэб. дапам. для 7-га кл. агульнаадукац. устаноў з беларус. мовай навучання / В. М. Ціхаміраў і інш.; пад рэд. В. М. Ціхамірава; пер. з рус. мовы Г. І. Кулеш. — Мн.: Нар. асвета, 2010. — 199 с.: іл. ISBN 978-985-03-1340-9.
  • Міхеева Т. Хларэла // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 17: Хвінявічы — Шчытні / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн., 2003. — 512 с.: іл. ISBN 985-11-0279-2 (т. 17), ISBN 985-11-0035-8.