Крываўнік птарміка

З пляцоўкі Вікіпедыя
(Пасля перасылкі з Achillea ptarmica)
Jump to navigation Jump to search
Крываўнік птарміка
Achillea ptarmica 2005.07.10 09.17.42.jpg
Агульны выгляд квітнеючай расліны
Навуковая класіфікацыя
Міжнародная навуковая назва

Achillea ptarmica L. (1753)

Сінонімы
Wikispecies-logo.svg
Сістэматыка
на Віківідах
Commons-logo.svg
Выявы
на Вікісховішчы
ITIS  35429
NCBI  133233
EOL  467230
GRIN  t:1273
IPNI  2336-2
TPL  kew-132682

Крыва́ўнік птарміка[3], чхальная трава[3] Achilléa ptármica — распаўсюджанае ў Еўропе[4] шматгадовая травяністая расліна; від роду Крываўнік (Achillea) сямейства Астравыя (Asteraceae).

Батанічнае апісанне[правіць | правіць зыходнік]

Achillea ptarmica Sturm38.jpg
Батанічная ілюстрацыя Якаба Штурма з кнігі «Deutschlands Flora in Abbildungen», 1796

Шматгадовая травяністая расліна з паўзучым карэнішчам. У вышыню дасягае аднаго метра (20—125[3] см). Сцябло прамое, апушанае.

Лісце простае, лінейнае або лінейна-ланцэтнае, з зубчастым краем, сядзячае. Кветкавыя кошыкі белыя з фіялетавым адзеннем, радзей — белыя[3]. Плод — сухая сямянка.

Распаўсюджанне і асяроддзе пасялення[правіць | правіць зыходнік]

Прыродны арэал — практычна ўся Еўропа ад Нарвегіі на поўначы да паўночнай часткі Італіі і Іспаніі на поўдні, ад Брытанскіх астравоў на захадзе да Польшчы і Прыбалтыкі на ўсходзе.

У Расіі расце на еўрапейскай частцы.

Выгляд занесены і натуралізаваўся у Паўночнай Амерыцы[5].

Значэнне[правіць | правіць зыходнік]

Медыцынскае прымяненне[правіць | правіць зыходнік]

Выкарыстоўваецца ў народнай медыцыне.

Іншае прымяненне[правіць | правіць зыходнік]

Выкарыстоўваецца як дэкаратыўная расліна ў садках. Выведзена мноства сартоў:

  • Achillea ptarmica 'Angel's Breath'
  • Achillea ptarmica 'Ballerina'
  • Achillea ptarmica 'Boule de Neige'
  • Achillea ptarmica 'Gypsy White'
  • Achillea ptarmica 'Nana Compacta'
  • Achillea ptarmica 'Noblessa'
  • Achillea ptarmica 'Major'
  • Achillea ptarmica 'Perle Blaupunktu Balerina'
  • Achillea ptarmica 'Perry's White'
  • Achillea ptarmica 'Schnee Ball'
  • Achillea ptarmica 'Stephanie Cohen'
  • Achillea ptarmica 'The Pearl'

Класіфікацыя[правіць | правіць зыходнік]

Таксанамія[правіць | правіць зыходнік]

  яшчэ 12 сямействаў (па Сістэме APG II)   яшчэ около 100 відаў
       
  парадак Астракветныя     род Крываўнік (Achillea)    
             
  аддзел Кветкавыя, ці Пакрытанасенныя     сямейства Астравыя     від Achillea ptarmica
           
  яшчэ 44 парадкі кветкавых раслін
(па Сістэме APG II)
  яшчэ до 1000 родаў  
     

Сінонімы[правіць | правіць зыходнік]

Спіс створаны паводле базы дадзеных The Plant List[6]:

Achillea ptarmica leaf kz.jpg
Achillea ptarmica20140713 085.jpg
Achillea ptarmica millefolium 040807.jpg
Achillea ptarmica flore pleno kz.jpg
Злева направа: ліст, суквецце; кветкі двух відаў крываўніка - ptarmica і звычайнага; махровая садовая форма

Зноскі

  1. Ужываецца таксама назва Пакрытанасенныя.
  2. Пра ўмоўнасць аднясення апісанай у гэтым артыкуле групы раслін да класа двухдольных гл. артыкул «Двухдольныя».
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 Энцыклапедыя прыроды Беларусі. У 5-і т. Т. 3. Катэнарыя — Недайка / Рэдкал. І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ ім. Петруся Броўкі, 1984. — 588 с., іл. — 10 000 экз.
  4. Паводле GRIN.
  5. Britton N., Brown A. An illustrated flora of the northern United States, Canada and the British Possessions From Newfoundland to the Parallel of the Southern Boundary of Virginia, and from the Atlantic Ocean Westward to the 102d Meridian. — Charles Scribner's Sons, 1898. — Vol. III, Apocynacea to Compositae; Dogbane to Thistle. — P. 515.
  6. Achillea ptarmica (англ.) . The Plant List (2010). Version 1. Published on the Internet. Royal Botanic Gardens, Kew and Missouri Botanical Garden. Архівавана з першакрыніцы 2 верасня 2012. Праверана 7 лістапада 2011.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]

  • Тысячелистник птармика: інфармацыя пра таксон у праекце «Плантариум» (вызначальнік раслін і ілюстраваны атлас відаў). (руск.)