Перайсці да зместу

Аляксандр Фёдаравіч Гарцуеў

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
Аляксандр Фёдаравіч Гарцуеў
Дата нараджэння 15 чэрвеня 1959(1959-06-15) (66 гадоў)
Грамадзянства
Жонка Зоя Валянцінаўна Белахвосцік[1]
Дзеці Валянціна Аляксандраўна Гарцуева
Адукацыя
Прафесія тэатральны рэжысёр, выкладчык універсітэта
Тэатр
Прэміі

Аляксандр Фёдаравіч Гарцуеў (нар. 15 чэрвеня 1959(1959-06-15)) — беларускі тэатральны рэжысёр.

У 1980 годзе скончыў акцёрскі факультэт Беларускага дзяржаўнага тэатральна-мастацкага інстытута. Працаваў акцёрам Купалаўскага тэатра. Пазней заняўся рэжысурай. У 2000 годзе скончыў рэжысёрскі факультэт Расійскай акадэміі тэатральнага мастацтва — ГІТІС, прайшоўшы стажыроўку пад кіраўніцтвам народнага артыста РФ Леаніда Хейфеца. Працаваў штатным рэжысёрам Купалаўскага тэатра. З 2012 года — мастацкі кіраўнік Рэспубліканскага тэатра беларускай драматургіі (РТБД).

З 1998 года адначасова працаваў у Беларускай акадэміі мастацтва. Дацэнт. Выкладаў майстэрства акцёра і рэжысуру драмы. Быў мастацкім кіраўніком курса рэжысёраў драмы. Аўтар вучэбна-метадычных дапаможнікаў па рэжысуры драмы.

Да снежня 2021 года быў мастацкім кіраўніком РТБД[2], звольнены падчас маштабных палітычных чыстак[3]. Далучыўся да незалежнай трупы «Купалаўцы», дзе ўжо былі яго жонка Зоя Белхвосцік і дачка Валянціна Гарцуева, якія 26 жніўня 2020 года ў знак пратэсту звольніліся з Купалаўскага тэатра[4][2].

З 2022 года разам з сям’ёй жыве і працуе ў Польшчы.

У лютым 2024 года Расія па запыце Беларусі абвясціла акцёра ў міжнародны вышук, праз гэта яго гастрольная дзейнасць абмежавана краінамі Еўрапейскага Саюза[5].

У шлюбе з актрысай Зояй Белахвосцік, мае дачку Валянціну, таксама актрысу.[2]

Рэжысёр каля 35 спектакляў у тэатрах Беларусі.[2]

Найбольш значныя пастаноўкі: «Крывавая Мэры» Д. Бойкі (1996), «Дзядзя Ваня» А. Чэхава (1999), «Трыстан і Ізольда» С. Кавалёва (1999), «Брат мой Сымон» А. Казанцава (2000), «Кім» А. Дударава (2001), «Люці» А. Дударава (2003), «Дзіўная місіс Сэвідж» Дж. Патрыка[ru] (2003), «Раскіданае гняздо» Я. Купалы (2005), «Івона — прынцэса Бургундская» В. Гамбровіча (2005), «Прымакі» Я. Купалы (2006), «Маэстра» М. Ладо (2006), «Дзеці Ванюшына» С. Найдзёнава (2008), «Хам» Э. Ажэшкі (2009), «Залёты» В. Дуніна-Марцінкевіча (2010), «Ня мой» А. Адамовіча, «Ноч Гельвера» І. Вілквіста (2011), «Субота. Нядзеля. Панядзелак» Э. дэ Філіпа (2012), «Людзі на балоце» І. Мележа (2012).

Сярод значных пастановак Гарцуева ў трупе «Купалаўцы» — антыўтопія «Гусі-людзі-лебедзі» (паказ у Варшаве 18 жніўня 2023 года), «Плошча Перамогі» (паводле «СабакіЕўропы» А. Бахарэвіча) і «Валізка» (24-26 чэрвеня 2025 года)[2][6][7]. Як акцёр сыграў адну з роляў у спектаклі «Камедыя Юдзіфі» (2024)[8].

Пастаноўка Аляксандра Гарцуева «Не мой», у 2010 годзе на сцэне Купалаўскага тэатра, перамагла ў пяці намінацыях на Першай Нацыянальнай тэатральнай прэміі (2011):

  1. https://www.kino-teatr.ru/kino/acter/m/post/16735/bio/
  2. а б в г д 7 беларусаў, якія робяць сусветны тэатр — Sojka (англ.). sojka.io. Праверана 27 студзеня 2026.
  3. Звольнілі кіраўніка Рэспубліканскага тэатру беларускай драматургіі Аляксандра Гарцуева. 24 снежань 2021
  4. Зоя Белахвосцік: Тым, хто застаўся ў Беларусі, складаней (руск.). dw.com. Праверана 27 студзеня 2026.
  5. Марціновіч, Дзяніс. Ад Купалаўскага да «Купалаўцаў»: шлях вольнай трупы даўжынёй у шэсць сезонаў. Reform.news (31 студзеня 2026).
  6. Ina. “Вольныя Купалаўцы” пакажуць у Варшаве апошнюю прэм’еру ў гэтым сезоне . Рацыя (24 чэрвеня 2025). Праверана 27 студзеня 2026.
  7. “Купалаўцы”: останавливаться нельзя (руск.). Арт.Контекст. Праверана 27 студзеня 2026.
  8. Свабода, Радыё. «Купалаўцы» анансавалі новы экспэрымэнтальны спэктакль. Прэм’ера на Youtube — сёньня, 20 студзеня . Радыё Свабода (20 студзеня 2024). Праверана 27 студзеня 2026.