Герцаг Корнуальскі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Сцяг герцагаў Корнуальскіх
Чарльз, прынц Уэльскі, герцаг Корнуальскі

Герцаг Корнуальскі (англ. Duke of Cornwall) — тытул, які носіць у Англіі старэйшы сын манарха, спадчыннік прастола.

Агульныя звесткі[правіць | правіць зыходнік]

Герцаг Корнуальскі з'яўляецца першым пэрам каралеўства Англія і адзіным сярод герцагаў Вялікабрытаніі, які валодае ў наш час уласным герцагствам (duchy) — Duchy of Cornwall. Хоць у сучаснай Вялікабрытаніі фармальна існуе таксама яшчэ адно герцагства Ланкастэр (Duchy of Lancaster) — з 1413 года, гэта значыць з часу кіравання ў Англіі Генрыха V, герцагства Ланкастэр з'яўляецца ўласнасцю манархаў і крыніцай іх персанальных даходаў. У наш час тытул герцага Корнуальскага носіць прынц Уэльскі Чарльз. Цікава, што яго жонка Каміла Паркер-Боўлс, афіцыйна таксама з'яўляючыся прынцэсай Уэльскай, выкарыстоўвае толькі тытул герцагіні Корнуальскай (паколькі тытул «прынцэса Уэльская» ўсё яшчэ асацыюецца з лэдзі Дзі).

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Тытул герцага Корнуальскага заўсёды належыць старэйшаму сыну брытанскага манарха. Упершыню ён быў падараваны Эдуарду, старэйшаму сыну караля Англіі Эдуарда III. З-за таго, што Чорны Прынц памёр раней за свайго бацьку, тытул герцага стаў насіць яго сын, будучы кароль Рычард II. У 1421 годзе было заканадаўча замацавана правіла, паводле якога герцагства заўсёды пераходзіла да старэйшага сына і спадчынніка кіруючага манарха. Калі старэйшы сын караля (каралевы) памірае, то тытул і герцагства не пераходзіць да яго сына. Калі ён памірае бяздзетным, то спадчыннікам з'яўляецца наступны па старшынстве сын сюзерэна. Прынцыповым з'яўляецца тое, што тытул і герцагства ніколі не пераходзяць да ўнука кіруючага манарха, але толькі да яго сыноў — нават у тым выпадку, калі ўнук становіцца спадчыннікам кароны. Напрыклад, з'яўляючыся спадчыннікам караля Георга II, Георг III, быў прынцам Уэльскім, але ніколі не быў герцагам Корнуальскім, таму што быў унукам караля.

Герцагства Корнуальскае[правіць | правіць зыходнік]

У наш час тэрыторыя герцагства займае плошчу ў 570 км². Землі герцагства раскіданы па тэрыторыі 23 графстваў Англіі і Уэльса[1], палова з іх знаходзіцца ў графстве Дэван.

Паводле традыцыі, герцаг павінен збіраць феадальную даніну. Прынц Чарльз, як сюзерэн, збіраў яе ў замку Ланчэстан Кастл у 1973 годзе. Сярод дастаўленага герцагу абрку былі: пара белых пальчатак, пара паляўнічых сабак, па фунце перцу і кмена, пазалочаныя шпоры, 100 сярэбраных шылінгаў, лук, восці для лоўлі ласося і дровы. Акрамя ўсяго гэтага і падобнага, герцаг Корнуальскі атрымлівае даход ад сваіх зямельных уладанняў у герцагстве. Таксама ён мае пэўныя дзяржаўныя правы на тэрыторыі графства Корнуал: вярхоўнага шэрыфа графства прызначае герцаг Корнуальскі, а не манарх, як у іншых графствах Англіі і Уэльса. Вымарачная маёмасць пераходзіць у валоданне герцага, а не караля, як у іншых месцах. Гэта права (Bona Vacantia) распаўсюджваецца таксама на знойдзеныя скарбы і скарбы, і на разбітыя ў караблекрушэннях ці выкінутыя на бераг морам караблі.

У 2012 фінансавым годзе даходы герцагства Корнуальскага склалі 19 мільёнаў фунтаў стэрлінгаў, якія не абкладаюцца падаткамі (аднак прынц Чарльз выплачвае падаткі добраахвотна — 4,4 мільёна ў тым жа годзе)[2].

Спіс герцагаў Корнуальскіх[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. Duchy of Cornwall
  2. Ainsley Thomson. U.K. Lawmakers Go After Tax Affairs of the Royal Family (англ.) , MoneyBeat, The Wall Street Journal (1:29 pm ET Jul 15, 2013). Праверана 27 ліпеня 2014.