Сільвія Плат

Сільвія Плат
Сільвія Плат
	англ.: Sylvia Plath
Асабістыя звесткі
Псеўданімы	Victoria Lucas
Дата нараджэння	27 кастрычніка 1932[…]
Месца нараджэння	Бостан, акруга Сафалк[d], Масачусетс, ЗША;
Дата смерці	11 лютага 1963[…] (30 гадоў)
Месца смерці	Лондан, Лонданскае графства, Англія, Вялікабрытанія;
Пахаванне	Heptonstall[d];
Грамадзянства	ЗША;
Бацька	Otto Plath[d]
Маці	Aurelia Plath[d]
Муж	Тэд Х’юз
Дзеці	Frieda Hughes[d] і Nicholas Hughes[d]
Альма-матар	Каледж Сміт[d]; Ньюнхем-каледж[d];
Месца працы	Каледж Сміт[d];
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці	паэтка, пісьменніца, раманіст, эсэістка, аўтабіёграф, аўтар дзённіка, дзіцячая пісьменніца, рысавальшчык, лібрэтыст
Жанр	спавядальная паэзія[d] і roman à clef[d]
Мова твораў	англійская і амерыканскі варыянт англійскай мовы
Прэміі	Glascock Prize[d] (1955)
Узнагароды	Pulitzer Prize for Poetry[d] (1982) праграма Фулбрайта
Подпіс
	Медыяфайлы на Вікісховішчы

Сільвія Плат (англ.: Sylvia Plath; 27 кастрычніка 1932 — 11 лютага 1963) — амерыканская паэтэса і пісьменніца, якая лічыцца адной з заснавальніц жанру «спавядальнай паэзіі» ў англамоўнай літаратуры.

Пры яе жыцці выйшаў толькі паэтычны зборнік «Калос» (The Colossus & Other Poems, Лондан, 1960) і паўаўтабіяграфічны раман «Пад шкляным каўпаком» (1963). У 1965 годзе быў апублікаваны зборнік «Арыэль», які атрымаў добрыя водгукі крытыкаў, стаў адным з галоўных бестселераў англа-амерыканскай паэзіі XX ст. У 1982 годзе за зборнік Collected Poems Сільвія Плат атрымала пасмяротна Пулітцэраўскую прэмію^[6]. Гэты зборнік склаў муж пісьменніцы, брытанскі паэт Тэд Х’юз.

Біяграфія

Узяла шлюб з брытанскім паэтам Тэдам Х’юзам у 1956 годзе. Іх стасункі былі праблемнымі — у сваіх лістах Сільвія ўзгадвае выпадкі гвалту^[7]. У іх было двое дзяцей. У 1962 годзе яны разышліся.

Большую частку дарослага жыцця Сільвія Плат хварэла на дэпрэсію^[8]. На пачатку 1963 году Сільвія забіла сябе. На момант ейнае смерці шлюб з Х’юзам яшчэ быў дзейным, таму той атрымаў правы на літаратурную спадчыну Сільвіі, што праз гісторыю іхных адносінаў і ягонага распараджэння правамі (спаліў апошні дзённік, а астатнія работы забараніў публікаваць ажно да 2013 году) выклікала некалькі скандалаў^[9].

Пасля самагубства Плат Х’юза доўга вінавацілі ў яе смерці. Праз шэсць гадоў пасля смерці Плат каханка Х’юза Ася Вэвіл, пазбавіўшы жыцця сваю дачку, забіла сябе такім самым спосабам — выпіла снатворнае і, уключыўшы газ, засунула галаву ў духоўку. У 2009 годзе скончыў жыццё самагубствам сын Плат і Х’юза Нікалас Фарар Х’юз.

Беларускія пераклады

Паасобныя творы С. Плат на беларускую пераклалі Макс Шчур^[10], Алена Якаўлева^[11], Юлія Цімафеева.

Крыніцы

↑ Národní autority České republiky Праверана 30 жніўня 2020.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a>
↑ ^а ^б Sylvia Plath // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a>
↑ ^а ^б Sylvia Plath // RKDartists Праверана 9 кастрычніка 2017.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17299517"></a>
↑ Profile of poet Ted Hughes — 2009. Праверана 18 сакавіка 2026.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q4704926"></a>
↑ poets.org
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q24635963"></a>
↑ Sessions, Sylvia Plath and Updike Are Among Pulitzer Prize Winners (англ.). archive.nytimes.com. Праверана 9 жніўня 2025.
↑ Kean, Danuta. Unseen Sylvia Plath letters claim domestic abuse by Ted Hughes (англ.) (нявызн.) ?. The Guardian (11 красавіка 2017). Праверана 9 жніўня 2025.
↑ LISA FIRESTONE JOYCE CATLETT The Treatment of Sylvia Plath(англ.) // Death Studies. — 1998-09-01. — В. 7. — Т. 22. — С. 667–692. — ISSN 0748-1187. — DOI:10.1080/074811898201353
↑ Nephie Christodoulides. Out of the cradle endlessly rocking: motherhood in Sylvia Plath's work (англ.). — Amsterdam New York: Rodopi, 2005. — Т. 152. — (Costerus). — ISBN 978-90-420-1772-6.
↑ Сылвія Плат. Лазар у спадніцы (нявызн.). ЛітРАЖ.
↑ Галасы з-за небакраю: анталогія паэзіі свету ў беларускіх перакладах ХХ ст. Склад. М. Скобла. — Мн.: Лімарыус 2008. — 896 с.

[_4a8d10b0be3a78b8-1] Národní autority České republiky Праверана 30 жніўня 2020.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863"></a>

[_4a31ccf1aa77b2db-2] а ^б Sylvia Plath // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q5375741"></a>

[_789db8ed3dc725ab-3] а ^б Sylvia Plath // RKDartists Праверана 9 кастрычніка 2017.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q17299517"></a>

[_e4dba72bad4ab6ac-4] Profile of poet Ted Hughes — 2009. Праверана 18 сакавіка 2026.
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q4704926"></a>

[_9d6fe96e724f925a-5] ts.org
<a href="https://wikidata.org/wiki/Track:Q24635963"></a>

[6] Sessions, Sylvia Plath and Updike Are Among Pulitzer Prize Winners (англ.). archive.nytimes.com. Праверана 9 жніўня 2025.

[7] Kean, Danuta. Unseen Sylvia Plath letters claim domestic abuse by Ted Hughes (англ.) (нявызн.) ?. The Guardian (11 красавіка 2017). Праверана 9 жніўня 2025.

[8] LISA FIRESTONE JOYCE CATLETT The Treatment of Sylvia Plath(англ.) // Death Studies. — 1998-09-01. — В. 7. — Т. 22. — С. 667–692. — ISSN 0748-1187. — DOI:10.1080/074811898201353

[9] Nephie Christodoulides. Out of the cradle endlessly rocking: motherhood in Sylvia Plath's work (англ.). — Amsterdam New York: Rodopi, 2005. — Т. 152. — (Costerus). — ISBN 978-90-420-1772-6.

[10] Сылвія Плат. Лазар у спадніцы (нявызн.). ЛітРАЖ.

[11] Галасы з-за небакраю: анталогія паэзіі свету ў беларускіх перакладах ХХ ст. Склад. М. Скобла. — Мн.: Лімарыус 2008. — 896 с.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]