Фрыдрых Дзюрэнмат

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Фрыдрых Дзюрэнмат
Friedrich Durrenmatt
Friedrich duerrenmatt 19890427.jpg
Фрыдрых Дзюрэнмат у 1989 годзе
Асабістыя звесткі
Дата нараджэння: 5 студзеня 1921(1921-01-05)[1][2][…]
Месца нараджэння:
Дата смерці: 14 снежня 1990(1990-12-14)[5][3][…] (69 гадоў)
Месца смерці:
Грамадзянства: Сцяг Швейцарыі Швейцарыя
Бацька: Reinhold Dürrenmatt[d]
Маці: Hulda Dürrenmatt[d]
Жонка: Lotti Dürrenmatt[d] і Charlotte Kerr[d]
Дзеці: Ruth Dürrenmatt[d], Peter Dürrenmatt[d] і Barbara Dürrenmatt[d]
Альма-матар:
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці: публіцыст, драматург, мастак
Гады творчасці: 1943 — цяп. час
Жанр: п'еса і проза
Валодае мовамі: нямецкая[2] і Swiss German[d]
Грамадская дзейнасць
Член у
Узнагароды:
Commons-logo.svg Выявы на Вікісховішчы

Фрыдрых Іозеф Дзюрэнмат (ням.: Friedrich Josef Dürrenmatt; 5 студзеня 1921, Кональфінген — 14 снежня 1990, Нёўшатэль) — швейцарскі празаік, публіцыст, драматург і мастак-экспрэсіяніст. Адзін з майстроў псіхалагічнага дэтэктыва.

Спектаклі паводле п'ес Дзюрэнмата неаднаразова ставіліся на беларускай сцэне, у прыватнасці «Ромул Вялікі» — у Нацыянальным акадэмічным тэатры імя Янкі Купалы, «Фізікі» — у Нацыянальным акадэмічным драматычным тэатры імя Максіма Горкага.

Творы[правіць | правіць зыходнік]

П'есы[правіць | правіць зыходнік]

  • 1947 — «Бо сказана» («Es steht geschrieben»)
  • 1948 — «Сляпы» («Der Blinde»)
  • 1949 — «Ромул Вялікі» («Romulus der Grosse»)
  • 1952 — «Шлюб спадара Місісіпі» («Die Ehe des Herrn Mississippi»)
  • 1953 — «Анёл прыходзіць у Вавілон» («Ein Engel kommt nach Babylon»)
  • 1957 — «Візіт старой дамы» («Der Besuch der alten Dame»)
  • 1959 — «Франк V: Опера прыватнага банка» («Frank der Fünfte: Oper einer Privatbank»). П'еса для музычнага тэатра.
  • 1962 — «Фізікі»
  • 1970 — «Граем Стрынберга» («Play Strindberg»)
  • «Titus Andronicus»
  • «Метэор»
  • 1971 — «Партрэт планеты» («Porträt des Planeten», бел. пераклад: Лявон Баршчэўскі)
  • 1972 — «Саўдзельнікі»

Раманы[правіць | правіць зыходнік]

  • 1952 — «Суддзя і яго кат» («Der Richter und sein Henker»)
  • 1953 — «Падазрэнне» («Der Verdacht»)
  • 1958 — «Абяцанне», («Das Versprechen»)
  • 1985 — «Юстыцыя» (бел. пераклад: Васіль Сёмуха)
  • 1989 — «Цясніна Дагарынагамі» («Durcheinandertal»)

Беларускія пераклады[правіць | правіць зыходнік]

  1. Дюрренматт Фридрих // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 27 верасня 2015.
  2. 2,0 2,1 data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.
  3. 3,0 3,1 Friedrich Dürrenmatt // SIKART — 2006. Праверана 9 кастрычніка 2017.
  4. Дюрренматт Фридрих // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.
  5. Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #118527908 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 9 красавіка 2014.
  6. Friedrich Dürrenmatt // SNAC — 2010. Праверана 9 кастрычніка 2017.
  7. Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #118527908 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 30 снежня 2014.
  8. 8,0 8,1 http://www.mla.org/honfell_past