Земнаводныя

З пляцоўкі Вікіпедыя.
Перайсці да: рух, знайсці
Земнаводныя
Amphibia.png
Навуковая класіфікацыя
Царства:

Жывёлы

Тып:

Хордавыя

Падтып:

Хрыбетныя

Надклас:

Чатырохногія

Клас:

Земнаводныя

Навуковая назва

Amphibia Linnaeus, 1758

ITIS   173420
NCBI   8292

Земнаводныя, або амфібіі (Amphibia) — адзін з класаў хрыбетных жывёл. Налічвае прыкладна 5 тысяч відаў.

Гэта фактычна першыя наземныя хрыбетнікі, якія, праўда, яшчэ не зусім парвалі з вадзяным асяроддзем, падчас індывідуальнага развіцця яны праходзяць вадзяную стадыю, на якой маюць жабры і жывуць у вадзе, а сталыя асобіны, як дадатковы орган дыхання выкарыстоўваюць пакрытую сліззю скуру і жывуць на сушы.

Працэс ператварэння лічынкі ў сталую жывёлу завецца метамарфозам.

Размнажаюцца ў вадзе. Гэтак жа як рыбы і рэптыліі, яны працягваюць расці на працягу ўсяго жыцця, і не могуць падтрымліваць нязменную тэмпературу цела.

Земнаводныя паўсталі не меней 300 млн гадоў назад і за час існавання шырако распаўсюдзіліся — месцы іх пражывання надзвычай разнастайныя, дыяпазон прыстасавання да ўмоў вельмі шырокі.

Змест

[правіць] Класіфікацыя

Асноўны артыкул: Сістэматыка амфібій

Сучасная сістэматыка амфібій выглядае наступным чынам:[1]

[[Падклас Дугапазванковыя]] (Apsidospondyli)
[[ Надатрад Лабірынтадонты]] (Labyrinthodontia)
[[ Атрад Іхтыястэгаліі]] (Ichtyostegalia)
[[ Атрад Рахітоміі]] (Rhachitomi)
[[ Атрад Стэрэаспандылы]] (Stereospondyli)
[[ Атрад Эмбаламерыі]] (Embolomeri)
Надатрад [[Salientia]]
[[ Атрад Першаснабясхвостыя]] (Proanura)
[[Атрад Бясхвостыя]] (Anura)
[[Падклас Тонкапазванковыя]] (Lepospondyli)
[[ Атрад Аістаподы]] (Aistopoda)
[[ Атрад Нектрыдыі]] (Nectridia)
[[ Атрад Мікразаўрыі]] (Microsauria)
[[Атрад Хвастатыя]] (Urodela)
[[Атрад Бязногія]] (Apoda)

Паводле некаторых класіфікацый усе тры сучасныя атрады (хвастатыя, бясхвостыя і бязногія) аб'ядноўваюць у падклас голых амфібій (Lissamphibia).[2]

[правіць] Значэнне

Усе земнаводныя карысныя, бо сілкуюцца бесхрыбетнымі жывёламі, сярод якіх шмат шкоднікаў сельскай гаспадаркі. Шматлікія з іх з'яўляюцца аб'ектам здабычы. Жабы шырока выкарыстоўваюцца ва ўсіх лабараторыях свету. Удзячныя даследчыкі паставілі ім помнікі ў Парыжы і Токіа. Першымі касманаўтамі сярод хрыбетнікаў таксама былі жабы.

Зноскі

  1. Паводле: Жизнь животных. Т. 4, ч. 2. Земноводные, пресмыкающиеся. — М.: Просвещение, 1969.
  2. Биологический энциклопедический словарь / Гл. ред. М. С. Гиляров; Редкол.: А. А. Бабаев, Г. Г. Винберг, Г. А. Заварзин и др. — 2-е изд., исправл. — М.: Сов. Энциклопедия, 1986.

[правіць] Літаратура

  • Земнаводныя. Паўзуны: Энцыклапедычны даведнік. — Мн., БелЭн, 1996. ISBN 985-11-0067-6
  • Пікулік М. М. Навошта нам амфібіі? — Мн.: Навука і тэхніка, 1992. ISBN 5-343-00383-4
  • Жизнь животных. Т. 4, ч. 2. Земноводные, пресмыкающиеся. — М.: Просвещение, 1969.

[правіць] У Сеціве

Асабістыя прылады
Прасторы імёнаў

Варыянты
Дзеянні
Навігацыя
Прылады
На іншых мовах