Аксаміткі прамастойныя

Аксаміткі прамастойныя
Навуковая класіфікацыя
прамежныя рангі Дамен:  Эўкарыёты Царства:  Расліны Аддзел:  Кветкавыя Клас:  Двухдольныя Парадак:  Астракветныя Сямейства:  Астравыя Падсямейства:  Астравыя Трыба:  Tageteae Род:  Аксаміткі Від:  Аксаміткі прамастойныя
Міжнародная навуковая назва
Tagetes erecta L., 1753
Сінонімы
Гл. у тэксце
Выявы на Вікісховішчы ITIS   38483 NCBI   13708 EOL   503421 IPNI   252092-1 TPL   gcc-3913

Аксамі́ткі прамастойныя (Tagetes erecta) — від кветкавых раслін роду Аксаміткі (Tagetes) сямейства Астравыя (Asteraceae).

Апісанне

Аднагадовая травяністая галінастая расліна вышынёй да 100 см. Сцябло прамастойнае. Галінкі рабрыстыя і апушаныя. Галінкі першага парадку адхілены ад галоўнага сцябла пад вострым вуглом і роўныя вышыні сцябла або даўжэйшыя за яго. Агульны выгляд мае адваротна-пірамідальную форму.

Батанічная ілюстрацыя з кнігі Франсіска Мануэля Бланка «Flora de Filipinas», 1880—1883

Паштовая марка ГДР

Лісце чаргаванае, перыста-рассечанае, на чаранках. Краі сегментаў ліста пілаватыя. Кветкі з пяццю пялёсткамі, ад светла-жоўтага да цёмна-аранжавага колеру, у адзінкавых кошыках дыяметрам 5—10 см на канцах галінак. Плод — сухая сямянка чорнага колеру.

Распаўсюджанне і экалогія

Расліна паходзіць з паўднёвых рэгіёнаў Мексікі. З пачатку XVI стагоддзя вырошчваецца ў культуры. Святлолюбівая расліна, мезафіт і мезатроф.

Выкарыстанне

Дэкаратыўная садовая, лекавая і тэхнічная расліна.

Сінонімы

• Tagetes corymbosa Sweet
• Tagetes elongata Willd.
• Tagetes elongata var. elongata
• Tagetes erecta var. erecta
• Tagetes excelsa Soule
• Tagetes heterocarpha Rydb.
• Tagetes major Gaertn.
• Tagetes patula L.
• Tagetes patula f. patula
• Tagetes patula var. patula
• Tagetes peduncularis Lag.
• Tagetes remotiflora Kunze
• Tagetes tenuifolia Kunth
• Tagetes tenuifolia Millsp.

Літаратура

• Аксамі́ткі, тагетэс // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 1: А — Аршын / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 1996. — Т. 1. — С. 203. — 552 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0036-6 (т. 1).
• Аксамі́ткі, тагетэс // Энцыклапедыя прыроды Беларусі. У 5-і т. Т. 1. Ааліты — Гасцінец / Рэдкал. І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ імя Петруся Броўкі, 1983. — С. 60. — 575 с., іл. — 10 000 экз.
• Бархатцы прямостоячие — T. erecta, L. // Декоративные растения СССР (руск.) / Б. Н. Головкин, Л. А. Китаева, Э. П. Немченко. — М.: Мысль, 1986. — С. 269. — 320 с. — (Справочники-определители географа и путешественника). — 100 000 экз.
• Горшкова С. Г. Род Бархатцы — Tagetes L. // Флора СССР. В 30-ти томах / Начато при руководстве и под главной редакцией акад. В. Л. Комарова; Редактор тома Б. К. Шишкин. — М.—Л.: Издательство Академии Наук СССР, 1959. — Т. XXV. — С. 569—572. — 630 с. — 2 500 экз.