Арабскі халіфат
| Гістарычная дзяржава | |
| Арабскі халіфат араб. خلافة إسلامية | |
|---|---|
|
Арабская Халіфат ў 750 годзе. Рознымі колерамі пазначаныя ўладанні мусульман на момант смерці Мухамада, заваяванні першых трох халіфаў і заваяванні Амеядаў. |
|
|
632 — 1258
|
|
| Сталіца |
632—656 Медзіна 656 — 661 Мека 661 — 754 Дамаск 754 — 762 Эль-Куфа 762 — 836 Багдад 836 — 892 Фустат 892 — 1258 Багдад |
| Мова(ы) | Арабская мова |
| Афіцыйная мова | арабская |
| Насельніцтва | арабы, персы, копты, туркі, армяне, сірыйцы, грузіны (разам з мегрэламі і абхазамі), іспанцы, партугальцы, паўднёвыя італьянцы, дагестанскія народы, афганцы, узбекі, таджыкі. |
| Пераемнасць | |
| < Сасаніды | |
| Хулагуіды > | |
Арабскі халіфа́т або Ісламскі халіфа́т (араб. خلافة إسلامية) – створаная ў сярэдзіне VII ст. суполкай Магамета тэакратычная ісламская дзяржава, якая ператварылася ў выніку арабскіх заваяванняў у велізарную імперыю (са сталіцамі, паслядоўна, у Медыне, Куфе, Дамаску, Багдадзе, Самары).
На піку магутнасці (сярэдзіна VIII ст.) Халіфат уключаў, акрамя Аравіі, сучасныя: Іран, Ірак, большую частку Паўднёвага Каўказа, Палестыну, Сірыю, Сярэднюю Азію, Егіпет, Паўночную Афрыку, Сінд і часткова Пірэнейскі паўвостраў[1][2].
У гісторыі Арабскага халіфата вылучаюцца тры асноўныя перыяды:
- Перыяд «праведных халіфаў» (632–661 гады) – Праведны халіфат. Да праведных халіфаў суніты залічваюць паплечнікаў Прарока – Абу Бакра, Умара ібн аль-Хатаба, Асмана ібн Афана і Алі ібн Абу Таліба (шыіты не прызнаюць першых трох);
- Перыяд Амеядаў (661–750 гады) – Амеядскі халіфат;
- Перыяд Абасідаў (750–1258 гады) – Халіфат Абасідаў.
Эпоха існавання Халіфата Абасідаў, разам з некалькімі наступнымі стагоддзямі росквіту агульнаісламскай навукі і культуры, называюцца ў заходняй гістарыяграфіі Залатым векам Ісламу.
Гл. таксама
[правіць | правіць зыходнік]Крыніцы
[правіць | правіць зыходнік]- ↑ БРЭ. Халифат (руск.)
- ↑ Халифат (руск.)
- З’явіліся ў 632 годзе
- Зніклі ў 1258 годзе
- Арабскі халіфат
- Халіфат
- Ісламскія тэрміны
- Дзяржавы ў гісторыі Егіпта
- Дзяржавы ў гісторыі Сірыі
- Дзяржавы ў гісторыі Саудаўскай Аравіі
- Гісторыя Іарданіі
- Гісторыя Ірака
- Дзяржавы ў гісторыі Ірана
- Дзяржавы ў гісторыі Грузіі
- Дзяржавы ў гісторыі Пакістана
- Гісторыя Катара
- Гісторыя Аб’яднаных Арабскіх Эміратаў
- Гісторыя Емена
- Гісторыя Амана
- Гісторыя Кувейта
- Гісторыя Бахрэйна
- Дзяржавы ў гісторыі Турцыі
- Гісторыя Лівана
- Гісторыя Лівіі
- Гісторыя Туніса
- Гісторыя Алжыра
- Гісторыя Марока
- Гісторыя Іспаніі
- Гісторыя Партугаліі
- Гісторыя Крыта
- Гісторыя Сіцыліі