Васа (горад)

Васа
	Горад
Васа
	фінск.: Vaasa; шведск.: Vasa
Сцяг	Герб[d]
	63°06′00″ пн. ш. 21°37′00″ у. д.HGЯO
Краіна	Фінляндыя
Губерня	Заходняя Фінляндыя
Правінцыя	Пох'янма
Сеўтукунта	Васа
Глава горада	Марку Луміа
Гісторыя і геаграфія
Заснаваны	1606
Ранейшыя назвы	Мустасаары, Мусар, Васа, Ваза, Нікалайштат, Нікалайстат, Нікалайстад, Нікалаінкаўпункі (Mustasaari, Mussor, Wasa, Gamla Wasa, Nya Wasa, Vasa, Nikolaistadt, Nikolaistad, Nikolainkaupunki)
Плошча	397 км²
Вышыня цэнтра	6 м
Тып клімату	субарктычны кантынентальны клімат (Dfc)[d]
Часавы пояс	UTC+2, летам UTC+3
Насельніцтва
Насельніцтва	58 020 чалавек (2008)
Шчыльнасць	307,4 чал./км²
Афіцыйная мова	фінская, шведская
Лічбавыя ідэнтыфікатары
Тэлефонны код	+358 6
Паштовы індэкс	65100
	vaasa.fi; (фін.)(шведск.)(англ.)(ням.)(руск.)
Паказаць/схаваць карты
	; Васа
	Медыяфайлы на Вікісховішчы

Ва́са (фінск.: Vaasa, шведск.: Vasa), састарэлы варыянт Ва́за (шведск.: Wasa^[1]) — горад і муніцыпалітэт на захадзе Фінляндыі на беразе Батнічнага заліва Балтыкі (былая сталіца Вазаскай губерні Вялікага Княства Фінляндскага, вядомая таксама, як Нікалайстад (шведск.: Nikolaistad), Нікалайстат або Нікалайштат (ад ням.: Nikolaistadt), фінск.: Nikolainkaupunki, Нікалаінкаўпункі)^[1].

Насельніцтва Васы складае 57 501 чалавек (ліпень 2007). Горад з’яўляецца адміністрацыйным цэнтрам правінцыі Астработнія, і шведская мова з’яўляецца роднай мовай для прыкладна 25 % насельніцтва Васы. Горад з’яўляецца важным цэнтрам фінска-шведскага нацыянальнага дыялогу.

У горадзе дзейнічае Васкі ўніверсітэт.

Гісторыя

Атрымаў гарадскі статут у 1606 годзе, падчас валадарання караля Швецыі Карла IX і названы ў гонар каралеўскага дому Васа (Ваза). Падчас вайны 1808—09 гг. горад некалькі разоў быў узяты ў баі рускімі войскамі^[1].

Размешчаны першапачаткова на берагах бухты Батнічнага заліва, пазней, дзякуючы ўзняццю берагоў, у XIX стагоддзі знаходзіўся ўжо на значнай адлегласці ад берага і таму пасля пажару 1852 г., які цалкам яго знішчыў, горад быў перанесены на захад, да марскога берага^[1].

Назва

На працягу шматлікіх гадоў Васа некалькі разоў мяняла сваю назву ў выніку змянення напісання, прыняцця палітычных рашэнняў і змянення стану мовы.

Першапачаткова горад насіў назву Mustasaari (фінск.: «Чорны востраў») ці Mussor (у гонар вёскі, на месцы якой ён быў заснаваны ў 1606), але праз некалькі гадоў назва была зменена на Wasa (Васа) у гонар шведскай каралеўскай дынастыі. З 1606 па 1855 горад быў вядомы як Васа. У 1855 г. у сувязі са смерцю расійскага імператара Мікалая I, які насіў адначасова тытул Вялікага Князя Фінляндскага, горад атрымаў афіцыйную назву Нікалайштат ці Нікалайстат (Nikolaistadt па-нямецку, Nikolaistad па-шведску і Nikolainkaupunki па-фінску), нягледзячы на гэту, старая назва ўвесь час заставалася ва ўжыванні (у адрозненне ад старой Вазы — Gamla Wasa, яго звалі Новая Ваза — Nya Wasa^[1]). Пачынаючы з 1918 года горад афіцыйна стаў называцца Ваза.

Геаграфія

Горад размешчаны на ўзбярэжжы Батнічнага заліва Балтыйскага мора ў самым вузкім месцы Кваркенскага праліва. Адлегласць да Швецыі ў гэтым месцы ўсяго 80 км.