Сяргей Васільевіч Рахманінаў

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Сяргей Васільевіч Рахманінаў
Сергей Васильевич Рахманинов
Sergei Rachmaninoff cph.3a40575.jpg
Асноўная інфармацыя
Дата нараджэння 1 красавіка 1873(1873-04-01)[1][2][…]
Месца нараджэння
Дата смерці 28 сакавіка 1943(1943-03-28)[4][5][…] (69 гадоў)
Месца смерці
Месца пахавання
Краіна Flag of Russia.svg Расійская імперыя,
Сцяг ЗША ЗША
Бацька Vasily Arkadyevich Rachmaninoff[d][7]
Маці Lyubov Petrovna Butakova[d][7]
Жонка Natalya Satina[d]
Дзеці Irene Sergievna Rachmaninoff[d]
Альма-матар
Месца працы
Музычная дзейнасць
Прафесіі кампазітар, піяніст, дырыжор, музыказнавец, віртуоз
Інструменты фартэпіяна
Жанры опера, сімфонія і класічная музыка
Узнагароды
Аўтограф Rachmaninoff signature 1899.jpg
rachmaninoff.org
Commons-logo.svg Выявы на Вікісховішчы

Сяргей Васільевіч Рахманінаў (1 красавіка (20 сакавіка па старым стылі) 1873, Сямёнава, Старарускі павет, Наўгародская губерня, Расійская імперыя — 28 сакавіка 1943) — расійскі кампазітар, піяніст, дырыжор.

Біяграфічныя звесткі[правіць | правіць зыходнік]

Скончыў Маскоўскую кансерваторыю па класе фартэпіяна (1891, у А. Зілоці) і кампазіцыі (1892, у С.Танеева і А. Арэнскага). У 1895 канцэртаваў па Расіі і за мяжой. У 1897—98 дырыжор Маскоўскай прыватнай рускай оперы С. Мамантава, у 1904—06 — Вялікага тэатра. 3 1917 за мяжой, пераважна ў ЗША. У II сусветную вайну даваў канцэрты ў фонд Чырвонай Арміі.

Творчасць[правіць | правіць зыходнік]

С. Рахманінаў — адзін з апошніх кампазітараў-рамантыкаў, які завяршыў рускую рамантычную традыцыю М. Глінкі, П. Чайкоўскага, М. Рымскага-Корсакава. Яго музыцы ўласцівы яркі меладызм, маляўнічасць, арыгінальнасць гарманічнай мовы, багацце і разнастайнасцк рытмікі; рамантычны пафас і напружаны драматызм спалучаюцца з праніклівай лірыкай і паэтычнай сузіральнасцю.

Сярод твораў кампазітара оперы «Алека» (1892), «Скупы рыцар» і «Франчэска да Рыміні» (абедзве паст. 1904); кантата «Вясна» (1902), вакальна-сімфанічная паэма «Званы» (1913); сімфанічная паэма «Востраў мёртвых» (1909), «Тры рускія песні» для аркестра і хору (1926); 3 сімфоніі (1895, 1907, 1936), Сімфанічны танцы (1940), 4 канцэрты (1891, 1901, 1909, 1926); Рапсодыя на тэму Паганіні (1934) для фартэпіяна з аркестрам, фартэпіянныя варыяцыі, 2 фартэпіянныя санаты (1907, 1913), цыклы фартэпіянных п’ес. Больш за 80 рамансаў звязаны з вершамі рускіх паэтаў, сярод іх «Не спявай, прыгажуня, пры мне» («Не пой, красавица, при мне») на словы А. Пушкіна, «Вясеннія воды» («Весенние воды») на словы Ф. Цютчава, «У маўчанні ночы таямнічай» («В молчаньи ночи тайной») на словы А. Фета і інш. Меладычны дар С. Рахманінава выявіўся ў песні «Вакаліз» (1915), якая злучае тыпова рускую распеўнасць са строгай рытмічнай астынатнасцю барочнай арыі. У галіне камернай інструментальнай музыкі значнымі творамі з’яўляюцца «Элегічнае трыа. Памяці вялікага мастака П. І. Чайкоўскага» (1893) і саната для віяланчэлі і фартэпіяна (1901).

Выканальніцкае мастацтва С. Рахманінава — адно з вышэйшых дасягненняў сусветнага піянізму XX ст.

Бібліяграфія[правіць | правіць зыходнік]

  • Литературное наследие. Т. 1—3. М., 1978—80.

Зноскі

  1. 1,0 1,1 1,2 Г. Риман Рахманинов // Музыкальный словарь: Перевод с 5-го немецкого издания / под ред. Ю. Д. ЭнгельМ.: Музыкальное издательство П. И. Юргенсона, 1901. — Т. 3. — С. 1084.
  2. Rachmaninoff, Sergei Vasilievich // The Enciclopædia Britannicа — 12 — London, NYC: 1922. — Vol. XXXII Pacific Ocean Islands to Zuloaga. — P. 219.
  3. Sergey Rachmaninoff // Musicalics
  4. Рахманинов Сергей Васильевич // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.
  5. Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr: платформа адкрытых даных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.
  6. Sergei Rachmaninoff // SNAC — 2010. Праверана 9 кастрычніка 2017.
  7. 7,0 7,1 Pas L. v. Genealogics — 2003. — ed. size: 683713

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Савіцкая В. Рахманінаў // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш.. — Мн.: БелЭн, 2001. — Т. 13: Праміле — Рэлаксін. — 576 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0216-4 (т. 13), ISBN 985-11-0035-8.
  • Келдыш Ю. Рахманинов и его время. — М., 1973.(руск.) 
  • Брянцева В. С. В. Рахманинов. — М., 1976.(руск.) 
  • Воспоминания о Рахманинове. Т. 1—2. 5 изд. — М, 1988.(руск.) 
  • Паисов Ю. Жизнестойкость романтического миросозерцания: Рахманинов // Русская музыка и XX в. — М., 1997.(руск.) 

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]