Нізамі Гянджэві

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Нізамі Гянджэві

перс.: نظامی گنجوی
курд.: Nîzamî Gencewî, نیزامی گه‌نجه‌وی

азерб.: Nizami Gəncəvi
Nizami Rug Crop.jpg
Асабістыя звесткі
Імя пры нараджэнні: Абу Мухамед Ільяс ібн Юсуф
Псеўданімы: Нізамі Гянджэві
Дата нараджэння: 1141[1][2][…]
Месца нараджэння: Гянджа, (у н. ч. — горад у Азербайджане)
Дата смерці: 1209[1][2][…]
Месца смерці: Гянджа
Пахаванне:
Грамадзянства:
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці: паэзія
Мова твораў: персідская
Commons-logo.svg Выявы на Вікісховішчы

Нізамі Гянджэві (перс.: نظامی گنجوی — Nezâmi Ganjevi, курд.: Nîzamî Gencewî, نیزامی گه‌نجه‌وی, азерб.: Nizami Gəncəvi, каля 1141, Гянджа, сучасны Азербайджан — каля 1209) — класік персідскай паэзіі, адзін з найбуйнейшых паэтаў сярэднявечнага Усходу, найбуйнейшы паэт-рамантык у персідскай эпічнай літаратуры, які прыўнёс у персідскую эпічную паэзію гутарковую мову і рэалістычны стыль. Выкарыстоўваючы тэмы з традыцыйнай вуснай народнай творчасці і пісьмовых гістарычных хронік, Нізамі сваімі паэмамі аб’яднаў даісламскі і ісламскі Іран. Героіка-рамантычная паэзія Нізамі на працягу наступных стагоддзяў працягвала аказваць ўплыў на ўвесь персамоўны свет. Яго творчасць аказала ўплыў на такіх вялікіх паэтаў, як Хафіз, Джалаладдзін Румі і Саадзі. Яго пяць маснаві (вялікіх паэм) («хамсэ») раскрываюць і даследуюць разнастайныя тэмы з розных галін ведаў і набылі вялікую славу, на што паказвае вялікая колькасць захаваных спісаў яго твораў. Героі яго паэм — Хасроў і Шырын, Лейлі і Меджнун, Іскандэр — да гэтага часу застаюцца агульнавядомымі як ва ўсім ісламскім свеце, так і ў іншых краінах. 1991 год быў абвешчаны ЮНЕСКА годам Нізамі ў гонар 850-годдзя паэта.

Творы[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. 1,0 1,1 data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.
  2. 2,0 2,1 Nizami // British Museum person-institution thesaurus Праверана 9 кастрычніка 2017.
  3. Nezami // Nationalencyklopedin — 1999. Праверана 9 кастрычніка 2017.
  4. Nezami // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т.11: Мугір — Паліклініка / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш — Мн.: БелЭн, 2000. — Т. 11. — С. 330. — 560 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0188-5 (Т. 11).