Перайсці да зместу

Фрайбург

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
Горад
Фрайбург
Freiburg im Breisgau
47°59′41″ пн. ш. 7°50′59″ у. д.HGЯO
Краіна  Германія
Зямля Бадэн-Вюртэмберг
Обербургамістр Дзітэр Заламон
Гісторыя і геаграфія
Плошча 153,07 км²
Вышыня цэнтра 278 м
Водныя аб’екты Драйзам[d]
Часавы пояс UTC+1, летам UTC+2
Насельніцтва
Насельніцтва 219 665 чалавек (2008)
Лічбавыя ідэнтыфікатары
Тэлефонны код 0761
Паштовы індэкс 79098–79117
Аўтамабільны код FR
Афіцыйны код 08 3 11 000

freiburg.de (ням.)
Паказаць/схаваць карты
Фрайбург (Германія)
Фрайбург
Фрайбург
Фрайбург (Бадэн-Вюртэмберг)
Фрайбург
Фрайбург

Фра́йбург, поўная назва — Фра́йбург-у-Бра́йсгау (ням.: Freiburg im Breisgau, вымаўляецца Фра́йбург ім Бра́йсгау; алем.: Friburg im Brisgau [ˈfʁiːb̥əg̊]) — горад у Германіі, чацвёрты (пасля Штутгарта, Мангейма і Карлсруэ па велічыні горад у зямлі Бадэн-Вюртэмберг.

Фрайбургскі мюнстар — гатычны сабор, сімвал горада

Афіцыйная дата заснавання Фрайбурга — 1120 год. У гэтым жа годзе гораду быў паданы Устаноўчы прывілей, які стаў асновай фрайбургскай прававой сям’і — сістэмы філіяцыі гарадскога права ў Сярэднявеччы. У сярэдзіне XIV стагоддзя горад перайшоў пад уладу аўстрыйскіх Габсбургаў. Легенда абвяшчае, што ў Фрайбургу пражываў манах Бертольд Шварц — еўрапейскі вынаходнік пораху. У 1457 годзе эрцгерцаг Альбрэхт VI Аўстрыйскі заснаваў Фрайбургскі ўніверсітэт Альберта-Людвіга (ням.: Albert-Ludwigs-Universität Freiburg), адзін з найстарэйшых у Германіі. У XVI стагоддзі ў Фрайбургу пражываў вядомы нямецкі гуманіст Эразм Ратэрдамскі. У XVII стагоддзі Фрайбург быў захоплены французскай арміяй.

Фрайбургскі Мюнстар — галоўная славутасць — будаваўся на працягу 300 гадоў, з пачатку XIII да пачатку XVI стагоддзя. У адрозненне ад шматлікіх іншых пабудоў у цэнтры горада, ён не быў разбураны падчас Другой сусветнай вайны.

9 мая 1940 года Фрайбург падвергся паветранай бамбардзіроўцы, у выніку якой былі ахвяры і разбурэнні. Нямецкія газеты і радыё са спасылкамі на генштаб і міністэрства замежных спраў паведамілі, што горад бамбіла французская авіяцыя, якая базіравалася на тэрыторыі нейтральных Галандыі і Бельгіі. У афіцыйнай заяве Берліна паведамлялася, што тым самым Брусель і Амстэрдам парушылі дамову пра нейтралітэт. На наступны дзень, 10 мая 1940 года, вермахт пачаў уварванне ў Галандыю і Бельгію[1]. Пасля вайны з’явіліся звесткі, што налёт на Фрайбург здзейсніла 51-я бамбардзіровачная эскадра люфтвафэ (KG 51)[2], якой кіраваў Ёзэф Камхубер, пазней — камандуючы ВПС Федэратыўнай Рэспублікі Германіі.

Навука, культура, адукацыя

[правіць | правіць зыходнік]

Месцазнаходжанне

[правіць | правіць зыходнік]

Фрайбург размешчаны на мяжы паміж Шварцвальдам і Верхнерэйнскай нізінай.

Найбліжэйшыя буйныя гарады: 60 км на поўдзень — Базель (Швейцарыя), каля 86 км на паўднёвы ўсход — Цюрых (Швейцарыя), каля 85 км на поўнач — Страсбург (Францыя) і каля 140 км на поўнач — Карлсруэ. Сталіца федэральнай зямлі — Штутгарт — знаходзіцца каля 200 км на паўночны ўсход ад Фрайбурга.

Гарады-пабрацімы

[правіць | правіць зыходнік]
  1. Статья Грязные прелюдии кошмарных концертов Архівавана 12 студзеня 2011. на сайте svrpu.ru
  2. Wolfgang Dierich. «Kampfgeschwader 'Edelweiss'. History of German bomber unit 1939—1945»
  3. а б в г д е ё ж з і к л м н о п р с т у ф х ц ч ш э ю я аа аб ав аг ад ае аё аж аз аі ак ал ам ан ао ап ар ас ат http://www.statistik.baden-wuerttemberg.de/BevoelkGebiet/Bevoelkerung/01515020.tab?R=GS311000
  4. Alle politisch selbständigen Gemeinden mit ausgewählten Merkmalen am 31.12.1975Statistisches Bundesamt, 2018.
  5. https://www.destatis.de/DE/ZahlenFakten/LaenderRegionen/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/Aktuell/05Staedte.html
  6. Alle politisch selbständigen Gemeinden mit ausgewählten Merkmalen am 31.12.2018 (4. Quartal)Statistisches Bundesamt. Праверана 10 сакавіка 2019.
  7. https://www.statistikportal.de/de/produkte/gemeindeverzeichnisStatistisches Bundesamt. Праверана 2 сакавіка 2020.
  8. https://www.statistikportal.de/de/produkte/gemeindeverzeichnisStatistisches Bundesamt. Праверана 30 снежня 2021.
  9. register of German municipalities (4th quarter 2022)Destatis, 2023. Праверана 12 лютага 2023.
  10. Alle politisch selbständigen Gemeinden mit ausgewählten Merkmalen am 31.12.2022Destatis, 2023. Праверана 7 кастрычніка 2023.
  11. Alle politisch selbständigen Gemeinden mit ausgewählten Merkmalen am 31.12.2023Destatis, 2024. Праверана 16 лістапада 2024.
  12. https://www.innsbruck.gv.at/page.cfm?vpath=buergerinnen--politik/innsbruck-international/innsbrucks-partnerstaedte#freiburg
  13. https://www.freiburg.de/pb/208799.html
  14. https://www.freiburg.de/pb/208853.html
  15. https://greencity.freiburg.de/pb/1594309.html
  16. https://www.freiburg.de/pb/208844.html
  17. https://www.lvivrada.gov.ua/component/k2/item/2944-fraiburh-federatyvna-respublika-nimechchyna
  18. https://www.freiburg.de/pb/208808.html
  19. http://www.comune.padova.it/informazione/friburgo-germania