Шарль Эрміт

Шарль Эрміт
Шарль Эрміт
	фр.: Charles Hermite
Дата нараджэння	24 снежня 1822[…]
Месца нараджэння	Dieuze[d], Рэстаўрацыя Бурбонаў[…];
Дата смерці	14 студзеня 1901[…] (78 гадоў)
Месца смерці	Парыж, Трэцяя французская рэспубліка[…];
Месца пахавання	могілкі Манпарнас;
Грамадзянства	Францыя;
Род дзейнасці	матэматык
Навуковая сфера	алгебра, тэорыя лікаў, матэматыка, матэматычны аналіз, quadratic form[d], orthogonal polynomials[d] і elliptic function[d]
Месца працы	Вышэйшая нармальная школа[d]; Парыжскі ўніверсітэт; Вышэйшая політэхнічная школа[d];
Навуковая ступень	бакалаўрыят[d] (1 ліпеня 1847) і бакалаўр навук[d] (9 мая 1848)
Альма-матар	ліцэй Генрыха IV[d] (1840); Ліцэй Людовіка Вялікага[d] (1841); Вышэйшая політэхнічная школа[d] (1842);
Навуковы кіраўнік	Eugene Catalan[d]
Вядомыя вучні	Mijalko Ciric[d]
Член у	Лонданскае каралеўскае таварыства; Парыжскае філаматычнае таварыства[d]; Французская акадэмія навук; Пецярбургская акадэмія навук; Шведская каралеўская акадэмія навук; Ліга французскай айчыны[d]; Венгерская акадэмія навук; Акадэмія Станіслава[d]; Амерыканская акадэмія мастацтваў і навук; Нацыянальная акадэмія дэі Лінчэі; Расійская акадэмія навук; Пруская акадэмія навук; Нацыянальная акадэмія навук Італіі[d]; Эдынбургскае каралеўскае таварыства; Нідэрландская каралеўская акадэмія навук; Турынская акадэмія навук[d]; Гётынгенская акадэмія навук;
Узнагароды	замежны член Лонданскага каралеўскага таварыства[d] (27 лістапада 1873) Honorary doctor of the University of Liège[d] (1893)
	Медыяфайлы на Вікісховішчы

Шарль Эрмі́т (фр.: Charles Hermite; 24 снежня 1822, Дзьёз, Францыя — 14 студзеня 1901, Парыж) — французскі матэматык, прызнаны лідар матэматыкаў Францыі ў другой палове XIX стагоддзя. Член Парыжскай акадэміі навук з 1856 года. Член Лонданскага Каралеўскага таварыства (1873), замежны ганаровы член Пецярбургскай Акадэміі навук (1895). Узнагароджаны ордэнам Ганаровага легіёна (1892).

Наведваў каледж Генрыха IV, з 1841 г. вучыўся ў ліцэі Людовіка Вялікага. З 1842 па 1845 г. вучыўся ў парыжскай Політэхнічнай школе. Абараніўшы дысертацыю, становіцца (1869) прафесарам Політэхнічнай школы, дзе выкладаў да 1876 года. У 1869-1897 гадах — прафесар Парыжскага факультэта навук, выкладаў таксама ў Нармальнай школе.

Асноўныя работы прысвечаны тэорыі лікаў, тэорыі квадратычных форм, тэорыі інварыянтаў, артаганальных мнагачленаў, эліптычных функцый і алгебры. Даследаваў клас артаганальных мнагачленаў (мнагачлен Эрміта). Зрабіў уклад у тэорыю алгебраічных формаў і іх інварыянтаў, у тым ліку ў тэорыю прадстаўлення цэлых лікаў алгебраічнымі формамі і іншыя прыкладанні да тэорыі лікаў. У ходзе гэтых работ адкрыў асаблівыя білінейныя формы (форма Эрміта). Эрміт паказаў, што лік e (аснова натуральнага лагарыфма) з'яўляецца трансцэндэнтным (1873).

Вядома праца Эрміта «Аб рашэнні ўраўнення пятай ступені» (Sur la rsolution de l`quatia du cinquime degr, 1858)^[15].

Найбольш вядомы яго вучань Анры Пуанкарэ.

Зноскі

1 2 3 Эрмит, Шарль // Малая советская энциклопедия / под ред. Н. Л. Мещеряков — 2 — Советская энциклопедия, 1936.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q87326977'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q66386517'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1228391'></a>
1 2 MacTutor History of Mathematics archive — 1995. Праверана 22 жніўня 2017.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q547473'></a>
↑ Charles Hermite // Léonore database — ministère de la Culture. Праверана 9 кастрычніка 2017.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2886420'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q384602'></a>
1 2 Эрмит Шарль // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135'></a>
1 2 3 www.accademiadellescienze.it Праверана 1 снежня 2020.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q107212659'></a>
↑ Ch. Hermite // KNAW Past Members Праверана 9 кастрычніка 2017.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q21491701'></a>
↑ https://docs.google.com/spreadsheets/d/17MGHj63VFd_LBucKuu_AYnDQmT-ZJiqI/edit?gid=959508336#gid=959508336
1 2 3 Národní autority České republiky Праверана 19 мая 2024.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863'></a>
1 2 La France savante / пад рэд. B. Delmas, R. Mathis — 2009.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q673718'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2926731'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q55740543'></a>
1 2 3 4 5 6 7 MacTutor History of Mathematics archive — 1995.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q547473'></a>
1 2 MacTutor History of Mathematics archive — 1995.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q547473'></a>
1 2 Матэматычная генеалогія — 1997.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q829984'></a>
↑ https://www.academie-stanislas.org/wp-content/uploads/2023/02/hermite-1.pdf
↑ (unspecified title) — doi:10.5281/ZENODO.18315206 Праверана 20 студзеня 2026.
↑ Эрмит Шарль (руск.)

Літаратура

"Œuvres de Charles Hermite", reissued by Cambridge University Press, 2009; ISBN 978-1-108-00328-5.
Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 18. Кн. 1: Дадатак: Шчытнікі — Яя / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2004. — Т. 18. Кн. 1. — С. 151. — 472 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0295-4 (т. 18. Кн. 1).

Спасылкі

Эрмит, Шарль // Энцыклапедыя Кругасвет (руск.)
Эрмит Шарль (руск.)

[_eb46386acbe1b688-1] 1 2 3 Эрмит, Шарль // Малая советская энциклопедия / под ред. Н. Л. Мещеряков — 2 — Советская энциклопедия, 1936.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q87326977'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q66386517'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1228391'></a>

[_2df3bb5621425069-2] 1 2 MacTutor History of Mathematics archive — 1995. Праверана 22 жніўня 2017.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q547473'></a>

[_c86eb150d0f329b2-3] Charles Hermite // Léonore database — ministère de la Culture. Праверана 9 кастрычніка 2017.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2886420'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q384602'></a>

[_3504c051f2c52cd3-4] 1 2 Эрмит Шарль // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q5061737'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q17378135'></a>

[_6e236b839d85ffe8-5] 1 2 3 www.accademiadellescienze.it Праверана 1 снежня 2020.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q107212659'></a>

[_74925d0eb8cb27ac-6] Ch. Hermite // KNAW Past Members Праверана 9 кастрычніка 2017.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q21491701'></a>

[_55c92a227fe90ecc-7] ttps://docs.google.com/spreadsheets/d/17MGHj63VFd_LBucKuu_AYnDQmT-ZJiqI/edit?gid=959508336#gid=959508336

[_f26c84ab3821d7a1-8] 1 2 3 Národní autority České republiky Праверана 19 мая 2024.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q13550863'></a>

[_2176df1185fdbe08-9] 1 2 La France savante / пад рэд. B. Delmas, R. Mathis — 2009.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q673718'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2926731'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q55740543'></a>

[_8a3981e1962be3d4-10] 1 2 3 4 5 6 7 MacTutor History of Mathematics archive — 1995.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q547473'></a>

[_b06508188dbe9ca1-11] 1 2 MacTutor History of Mathematics archive — 1995.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q547473'></a>

[_736e502e1913cbea-12] 1 2 Матэматычная генеалогія — 1997.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q829984'></a>

[_c51f4737a8445ff0-13] ttps://www.academie-stanislas.org/wp-content/uploads/2023/02/hermite-1.pdf

[_906d839d46933213-14] (unspecified title) — doi:10.5281/ZENODO.18315206 Праверана 20 студзеня 2026.

[math-15] Эрмит Шарль (руск.)

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]