Артэрыяльная гіпертэнзія
| Артэрыяльная гіпертэнзія | ||
|---|---|---|
 |
||
| Патаўшчэнне артэрыяльнай сценкі пры гіпертаніі. Мікрафатаграфія | ||
| МКХ-10 | I10. - I15. | |
| МКХ-9 | 401 - 405 | |
| DiseasesDB | 6330 | |
| MedlinePlus | 000468 | |
| eMedicine | med/1106 | |
Артэрыяльная гіпертэнзія (АГ, Гіпертанія) — ўстойлівае падвышэнне артэрыяльнага ціску ад 140/90 мм рт.сл. і вышэй. Эсенціальная артэрыяльная гіпертэнзія складае 90-95 % выпадкаў АГ. У астатніх выпадках дыягнастуюць другасныя, сімптаматычныя артэрыяльныя гіпертэнзіі: нырачныя (нефрагенныя) 3-4 %, эндакрынныя 0,1-0,3 %, гемадынамічныя, неўралагічныя, стрэсавыя, абумоўленыя прыёмам некаторых рэчываў і АГ цяжарных, пры якіх павышэнне ціску крыві з'яўляецца адным з сімптомаў асноўнага захворвання. Ад ускладненняў хваробы ўзнікаюць сардэчная астма(англ.) бел., кровазліццё ў мозг (інсульт) і нырачная недастатковасць(англ.) бел., параліч(англ.) бел. аднаго з бакоў цела(англ.) бел. і гіпертанічны крыз(англ.) бел.. Ад хваробы пакутуе траціна дарослых ва ўсім свеце[1]. У 2009 г. павышаны ціск мелі 1,3 млн жыхароў Беларусі[2].
Змест |
Папярэджанне [правіць]
Прадухіленне хваробы ўлучае адмаўленне палення і ўжывання спіртовых напояў, устойлівы расклад працы і адпачынку(англ.) бел., 9-гадзінны начны сон і дзённы сон на працягу 1,5 гадзіны, жвавы адпачынак у выхадныя дні і паўсядзённае размінанне, змяншэнне ўжывання жывёльных тлушчаў і тлустага мяса (найперш свініны(англ.) бел.), выключэнне багатай на халестэрын ежы (смятана, ікра, курыны жаўток, мазгі(бел.) бел., масла(англ.) бел., ныркі, печань і смятана) і абмежаванне спажывання солі 4 грамамі ў суткі. Таксама мэтазгодна спажываць ежу, багатую на ёд (кальмары, крабы, крыветкі(бел.) бел. і марская капуста), калій (гародніна, какава, садавіна і ягады) і магній (гарох, зялёны гарошак(бел.) бел., інжыр[прыбраць шаблон], кукуруза, курага, разынкі[прыбраць шаблон], соя, фасоля і фінікі(англ.) бел.).
Прычыны [правіць]
Хваробе спрыяе паленне, нервовае напружанне, страх, няўпэўненасць і нявырашаны ўнутраны канфлікт, залішні шум і гучная музыка, тлустая, салёная і вострая ежа, маларухомы лад жыцця(англ.) бел..
Праявы [правіць]
Пры пачатковай ступені хваробы назіраецца галаўны боль, пачашчанае сэрцабіцце i адчуванне цяжкасці ў патыліцы(англ.) бел.. Пры ўстойлівай ступені з'яўляецца галавакружэнне, боль у вобласці сэрца, «аняменне» рук i ног, мільганне «мушак» перад вачыма, пагаршаецца зрок(англ.) бел.. Таксама адзначаецца разлад сну(англ.) бел., хуткая стамляльнасць i раздражняльнасць. У трэцяй ступені хваробы ўзнікае млоснасць(англ.) бел. i слабасць, ацёкі(англ.) бел. і задышка(англ.) бел.[3].
Класіфікацыя [правіць]
- Нармальны АЦ <120/80 мм рт. арт.
- Прэгіпертанія АЦ 121—139/81-90 мм рт. арт.
- 1 ступень (мяккая гіпертанія) — сАЦ 140—159/дАЦ 90-99.
- 2 ступень (памежная гіпертанія) — сАЦ 160—179/дАЦ 100—109.
- 3 ступень (цяжкая гіпертанія) — сАЦ 180 і вышэй / дАЦ 110 і вышэй.
- Ізаляваная сісталічная гіпертанія — сАЦ вышэй 140/дАЦ ніжэй 90.
Зноскі
- ↑ Што варта ведаць пра гіпертанію — Радыё «Свабода», 5 красавіка 2013.
- ↑ Вольга Швайко, БелТА. Аднымі медыкаментамі артэрыяльную гіпертэнзію не перамагчы // Звязда : Газета. — 16 красавіка 2009. — № 71 (26429). — С. 5. — ISSN 1990-763x.
- ↑ Вольга Шаўко. Нервовасць і раздражняльнасць — спадарожнікі гіпертаніі // Звязда : Газета. — 24 чэрвеня 2004. — № 154 (25167). — ISSN 1990-763x.
Спасылкі [правіць]
На ВікіСховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Артэрыяльная гіпертэнзія
 |
Гэта пачатак артыкула па кардыялогіі. Вы можаце дапамагчы праекту, выправіўшы і дапоўніўшы яго. |
Шаблон:Хваробы сардэчна-сасудзістай сістэмы
