Каліста, спадарожнік
Каліста — адзін з галілеевых спадарожнікаў Юпітэра. Трэці па велічыні спадарожнік у Сонечнай сістэме, памерам прыкладна з Меркурый (але па масе саступае гэтай планеце ў тры разы).
Гісторыя адкрыцця [правіць]
Каліста была адкрыта Галілеа Галілеем ў 1610 з дапамогай яго першага ў гісторыі тэлескопа. На адкрыццё спадарожніка прэтэндаваў таксама нямецкі астраном Сімон Марыус, які назіраў Каліста ў 1609, але своечасова не апублікаваў дадзеныя пра гэта.
Назва «Каліста» была прапанавана менавіта Марыусам у 1614, аднак на працягу доўгага часу яна практычна не выкарыстоўвалася. Галілей прысвоіў чатыром адкрытым ім спадарожнікам парадкавыя нумары і Каліста пазначалася як «чацвёрты спадарожнік Юпітэра». Толькі з сярэдзіны XX стагоддзя назва «Каліста» стала агульнаўжывальнай.
Каліста названая па імя персанажа старажытнагрэчаскай міфалогіі, каханай Зеўса (Юпітэра).
| Спадарожнікі Юпітэра | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Пералік у групах у парадку ўзрастання вялікай паўвосі арбіты | |||||
| Унутраныя спадарожнікі | Метыда · Адрастэя · Амальтэя · Фіва | ||||
| Галілеевы спадарожнікі | Іо · Еўропа · Ганімед · Каліста | ||||
| Група Гімаліі | Леда · Гімалія · Лісітэя · Элара · S/2000 J 11 | ||||
| Група Ананке | Эўпорыэ · S/2003 J 3 · S/2003 J 18 · S/2010 J 2 · Тэльксіноэ · Эвантэ · Геліке · Артазіэ · Іакастэ · S/2003 J 16 · Праксідыке · Гарпаліке · Мнемэ · Герміпэ · Тыёнэ · Ананке | ||||
| Група Кармэ | Герсе · Этнэ · Кале · Тайгетэ · S/2003 J 19 · Халдэнэ · S/2003 J 10 · Эрыномэ · Каліхорэ · Каліке · Кармэ · Пазіфеэ · S/2010 J 1 · Эўкеладэ · Архэ · Ісаноэ · S/2003 J 9 · S/2003 J 5 | ||||
| Група Пасіфэ | S/2003 J 15 · S/2003 J 23 · Аойдэ · Калірое · Эўрыдомэ · S/2011 J 2 · Кіленэ · S/2003 J 4 · Пасіфэ · Гегемонэ · Сінопэ · Спондэ · Аўтаное · Корэ · Мегаклітэ | ||||
| Адасобленныя спадарожнікі |
|
||||
