Рыхард Марцін Вільштэтэр

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Рыхард Марцін Вільштэтэр
Richard Martin Willstätter
Richard Willstätter.jpg
Дата нараджэння

13 жніўня 1872(1872-08-13)

Месца нараджэння

Карлсруэ, адміністрацыйная акруга Карлсруэ[d], Бадэн-Вюртэмберг[1]

Дата смерці

3 жніўня 1942(1942-08-03) (69 гадоў)

Месца смерці

Муральта[d][2]

Грамадзянства

Flag of the German Empire.svg Германская імперыя
Flag of Germany (3-2 aspect ratio).svg Веймарская рэспубліка
Flag of the German Reich (1935–1945).svg Трэці рэйх
Flag of Switzerland (Pantone).svg Швейцарыя

Род дзейнасці

хімік, прафесар універсітэта

Навуковая сфера

фізічная хімія

Месца працы

Мюнхенскі ўніверсітэт Людвіга-Максіміліяна
Швейцарская вышэйшая тэхнічная школа Цюрыха
Берлінскі ўніверсітэт імя Гумбальта
Таварыства кайзера Вільгельма

Альма-матар

Мюнхенскі ўніверсітэт Людвіга-Максіміліяна

Навуковы кіраўнік

Адольф фон Баер

Узнагароды і прэміі Нобелеўская прэмія — 1915 Нобелеўская прэмія па хіміі (1915)
Ордэн «Pour le Mérite»
Commons-logo.svg Рыхард Марцін Вільштэтэр на Вікісховішчы

Рыхард Марцін Вільштэтэр (ням.: Richard Martin Willstätter; 13 жніўня 1872, Карлсруэ — 3 жніўня 1942, Муральта) — нямецкі хімік-арганік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па хіміі (1915) «за даследаванні фарбавальных рэчываў расліннага свету, асабліва хларафілу».

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Вільштэтэр нарадзіўся ў яўрэйскай сям'і ў Карлсруэ. Тут жа ён пайшоў у школу, а пасля пераезду яго сям'і працягнуў вучыцца ў тэхнічнай школе ў Нюрнбергу. У 18 гадоў ён паступіў у Мюнхенскі ўніверсітэт з жаданнем займацца навукай, дзе і заставаўся на працягу наступных пятнаццаці гадоў. Вучыўся і працаваў на хімічным факультэце, дзе пад кіраўніцтвам Адольфа фон Баера атрымаў доктарскую ступень, а з 1894 года пачаў выкладчыцкую дзейнасць. Яго доктарская дысертацыя была прысвечана даследаванню структуры какаіну. Вільштэтэр працягнуў працаваць і даследаваць іншыя алкалоіды, некаторыя з якіх ён сінтэзаваў. У 1896 годзе быў прызначаны на пасаду выкладчыка, у 1902 годзе стаў экстраардынарным прафесарам.

У 1905 годзе ён пераехаў у Швейцарыю, каб стаць прафесарам Вышэйшай тэхнічнай школы Цюрыха, там жа працаваў на заводзе па вытворчасці хларафілу.

З 1912 года быў прафесарам хіміі ў Берлінскім універсітэце і дырэктарам аддзялення хіміі Таварыства кайзера Вільгельма, дзе вывучаў структуру пігментаў кветак і пладоў. У 1916 годзе ён вярнуўся ў Мюнхен у якасці пераемніка свайго настаўніка Баера. У 1920-х гадах Вильштэтэр даследаваў механізмы ферментатыўных рэакцый.

У 1924 кар'ера Вільштэтэра нечакана скончылася, калі ён падаў у адстаўку, выступаючы рэзка супраць палітыкі антысемітызму. У 1939 годзе ён эміграваў у Швейцарыю, дзе пражыў апошнія 3 гады свайго жыцця. У 1942 Вільштэтэр памёр ад сардэчнага прыступу.

Зноскі

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]