Будча

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Вёска
Будча
Будча. Спаса-Праабражэнская царква.jpg
Краіна
Вобласць
Раён
Сельсавет
Каардынаты
Першае згадванне
Ранейшыя назвы
Буча
Насельніцтва
767 чалавек (2009)
Часавы пояс
Тэлефонны код
+3751646
Паштовы індэкс
225455
Аўтамабільны код
1
Будча на карце Беларусі ±
Будча (Беларусь)
Будча
Будча (Брэсцкая вобласць)
Будча

Бу́дча[1] (трансліт.: Budča, руск.: Будча) — вёска ў Ганцавіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Чудзінскага сельсавета. Знаходзіцца за 30 км на ўсход ад Ганцавіч, на правым беразе ракі Лань ніжэй вадасховішча Лактышы, на мяжы з Клецкім раёнам Мінскай вобласці. У вёсцы ёсць сярэдняя школа, амбулаторыя, праўленне СВК «Будча», 3 магазіны.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Першае ўпамінанне пра Будчу (Бучу) датуецца 1515, калі вёску купіў князь Фёдар Іванавіч, апошні прадстаўнік роду Яраславічаў. У 1623 грэка-каталіцкі мітрапаліт Іосіф Руцкі асвяціў царкву. Не пазней 1643 Будча пераходзіць да Радзівілаў, якія звычайна аддавалі яе ў арэнду (заставу).

З 1793 — у складзе Расійскай імперыі (Слуцкі павет Мінскай губерні). Паводле рэвізскіх сказак у 1816 г. у сяле было 50 двароў, 346 чалавек, у тым ліку 184 мужчыны, у 1834 — 55 двароў, 319 чалавек, 164 мужчын. У 1836 па ініцыятыве ўладаў жыхары Будчы перайшлі ў праваслаўе. У другой пал. XIX ст. царква была зачынена. У 1870 аформлены выкупны акт у адпаведнасці з палажэннем аб сялянскай рэформе 1861. У канцы XIX ст. у Будчы адкрываецца школа, а затым Спаса-Прэабражэнская царква, у якой у пач. XX ст. служыў Фёдар Навіцкі, бацька акадэміка Яўхіма Карскага. У гэты час колькасць насельніцтва хутка расце і ў 1912 складае 887 жыхароў, у тым ліку 475 муж.

Пасля Рыжскага мірнага дагавора Будча ў складзе Польшчы (Лунінецкі павет Палескага ваяводства). За 5 км на ўсход ад Будчы каля хутара Людзвікоў размяшчаўся польскі кадрыраваны батальён аховы граніцы.

З 1939 г. пад уладай Савецкага Саюза. Да 1954 — у Пінскай, пазней — у Брэсцкай вобласці; у 1940 — 62 і з 1966 у складзе Ганцавіцкага раёна, у 1962 — 66 — Ляхавіцкага. З чэрвеня 1941 па 5 ліпеня 1944 акупавана немцамі. У 1949 у вёсцы праведзена калектывізацыя. 22 снежня 1959 года перададзена са складу Дзяніскавіцкага сельсавета ў Чудзінскі сельсавет[2]. У 1966 на базе існуючай васьмігадовай утворана сярэдняя школа. Паводле перапісу 1970—1479 жыхароў. У 1977 каля Будчы створана вадасховішча і рыбгас Лактышы.

Славутасці[правіць | правіць зыходнік]

Спаса-Праабражэнская царква

Характэрныя мясцовыя прозвішчы[правіць | правіць зыходнік]

  • Савеня
  • Дайлід
  • Кандраценя
  • Герасіменя
  • Стральчэня
  • Новік
  • Рулінскі

Вядомыя асобы[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. Назвы населеных пунктаў Рэспублікі Беларусь: Брэсцкая вобласць: нарматыўны даведнік / І. А. Гапоненка і інш.; пад рэд. В. П. Лемцюговай. — Мн.: Тэхналогія, 2010.— 318 с. ISBN 978-985-458-198-9. (DJVU)
  2. Рашэнне выканкома Брэсцкага абласнога Савета дэпутатаў працоўных ад 22 снежня 1959 г. // Зборнік законаў Беларускай ССР і указаў Прэзідыума Вярхоўнага Савета Беларускай ССР. — 1959, № 18.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]