Ежы Путрамант

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Ежы Путрамант
польск.: Jerzy Putrament
Jerzy Putrament.jpg
Асабістыя звесткі
Дата нараджэння: 14 лістапада 1910(1910-11-14)[1][2]
Месца нараджэння:
Дата смерці: 23 чэрвеня 1986(1986-06-23)[1][2] (75 гадоў)
Месца смерці:
Пахаванне:
Грамадзянства:
Альма-матар:
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці: дыпламат, палітык, пісьменнік, паэт, журналіст
Валодае мовамі: польская[5]
Мова твораў: польская
Грамадская дзейнасць
Партыя
Узнагароды:
Order of the Builders of People's Poland ордэн Дружбы народаў юбілейны медаль «Сорак гадоў Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне 1941—1945 гг.» ордэн «Крыж Грунвальда» III класа камандор з зоркай ордэна Адраджэння Польшчы Officer of the Order of Polonia Restituta Work Flag Order, 1st class Order of the Flag of Work, 2nd class Medal of the 10th Anniversary of People's Poland Medal of the 30th Anniversary of People's Poland
Commons-logo.svg Выявы на Вікісховішчы
Магіла Путраманта

Ежы (Юры) Путрамант, Путрамент (польск.: Jerzy Putrament; 14 лістапада 1910, Мінск — 23 чэрвеня 1986, Варшава) — польскі пісьменнік і грамадскі дзеяч. Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі ПНР (1953, 1955, 1964). Кавалер ордэна «Будаўнік Народнай Польшчы» (1974).

Біяграфічны нарыс[правіць | правіць зыходнік]

З сям'я асадніка, які з 1920-х трымаў фальварак Банева ў ваколіцах Дакудава. Скончыў Дзяржаўную гiмназiю iм. Караля Хадкевiча ў Лідзе (1929, вучыўся з 1925), філалагічны факультэт Універсітэта Стэфана Баторыя (1934). У час 2-й сусветнай вайны (1939—1945) — адзін с арганізатараў Саюза польскіх патрыётаў у СССР і 1-ай арміі Войска Польскага. З 1944 член Польскай рабочай партыі, з 1948 член ПОРП, з 1964 член ЦК ПОРП. Быў паслом ПНР у Швейцарыі (1945—1947) і Францыі (1947—1950). Сакратар Саюза пісьменнікаў ПНР (1960-я).

Творчасць[правіць | правіць зыходнік]

Выступае ў друку з 1932. Аўтар раманаў «Рэчаіснасць» (Rzeczywistość 1947), «Верасень» (Wrzesień 1951), «Ростані» (Rozstaje 1954), «Ноеў каўчэг» (Arka Noego 1961), «Пасынкі» (Pasierbowie 1963), «Малаверныя» (Małowierni 1967), «Дзік» (Odyniec 1964), «Пушча» (1966), «Болдын» (1969). Выступаў як навеліст (зборнік «Святая куля», Święta kulo 1946, і інш.), публіцыст, пісаў нарысы. Яну належыць кніга ўспамінаў «Паўвека» (Pół wieku т. 1-4, 1961—1970), у т.л. пра Ліду 1930-х i лідскую гiмназiю. Для творчасці Ежы Путрамента характэрныя вастрыня праблематыкі, драматызм канфліктаў і дынамічнасць падзей, схільнасць да палемічнай завостранасці.

Быў знаёмы з М. Танкам, высока ацаніў яго творчасць, Ч. Мілашам.

Творы[правіць | правіць зыходнік]

Паэзія[правіць | правіць зыходнік]

  • 1934 — Wczoraj powrót
  • 1937 — Droga leśna
  • 1944 — Wojna i wiosna
  • 1951 — Wiersze wybrane

Проза[правіць | правіць зыходнік]

  • 1936 — Struktura nowel Prusa
  • 1946 — Święta kulo
  • 1947 — Rzeczywistość
  • 1951 — Wrzesień
  • 1952 — Notatnik chiński
  • 1953 — Od Wołgi do Wisły
  • 1954 — Rozstaje
  • 1955 — Trzy powroty
  • 1956 — Notatki polemiczne
  • 1956 — Dwa łyki Ameryki
  • 1956 — Wakacje
  • 1957 — Wypadek w Krasnymstawie
  • 1957 — Trzynasty z Wesołka
  • 1958 — Strachy w Biesalu
  • 1959 — Kronika obyczajów
  • 1959 — Fiołki w Neapolu
  • 1961 — Arka Noego
  • 1961 — Arkadia
  • 1961 — Chińszczyzna
  • 1961 — Pół wieku, t. I
  • 1961 — Pół wieku, t. II
  • 1963 — Cztery strony świata
  • 1963 — Pasierbowie
  • 1964 — Odyniec
  • 1966 — Puszcza
  • 1967 — Małowierni
  • 1969 — Bołdyn

Беларускія пераклады[правіць | правіць зыходнік]

На беларускую мову творы Путраманта перакладалі М. Танк[6], У. Дамашэвіч[6], Я. Міско[6], С. Суднік, П. Стэфановіч[6].

Зноскі

  1. 1,0 1,1 Jerzy Putrament // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.
  2. 2,0 2,1 Jerzy Putrament // Brockhaus Enzyklopädie Праверана 9 кастрычніка 2017.
  3. Путрамент Ежи // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.
  4. Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #118597191 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 30 снежня 2014.
  5. data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 Путрамент Ежи // Биографический справочник. — Мн.: «Белорусская советская энциклопедия» имени Петруся Бровки, 1982. — Т. 5. — С. 518. — 737 с.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Сліўкін В. Найстаражытнейшыя пасяленьні Лідчыны // Лідскі летапісац № 6;
  • Каўка А. Недыпламатычныя нататкі: Польскі дзёньнік беларуса // Дзеяслоў № 24;
  • Горский И. К. Творческий путь Е. Путрамента // Современная польская литература, -М.: 1953;
  • Wisłowska М. Putrament, Warsz., 1966.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]