Свантэ Аўгуст Арэніус

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Свантэ Аўгуст Арэніус
шведск.: Svante August Arrhenius
Arrhenius2.jpg
Дата нараджэння:

19 лютага 1859({{padleft:1859|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:19|2|0}})

Месца нараджэння:

маёнтак Вейк, недалёка ад Упсалы, Швецыя

Дата смерці:

2 кастрычніка 1927({{padleft:1927|4|0}}-{{padleft:10|2|0}}-{{padleft:2|2|0}}) (68 гадоў)

Месца смерці:

Стакгольм, Швецыя

Краіна:

Flag of Sweden.svg Швецыя

Навуковая сфера:

фізіка, хімія

Альма-матэр:

Упсальскі ўніверсітэт

Узнагароды і прэміі


Нобелеўская прэмія Нобелеўская прэмія па хіміі (1903)

Свантэ Аўгуст Арэніус на ВікіСховішчы

Свантэ Аўгуст Арэніус[1], (шведск.: Svante August Arrhenius, 19 лютага 1859, маёнтак Вейк, недалёка ад Упсалы - 2 кастрычніка 1927, Стакгольм) — выдатны шведскі фізікахімік і астрафізік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па хіміі ў 1903 годзе.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Скончыў Упсальскі ўніверсітэт у 1878 годзе. З 1905 года дырэктар Нобелеўскага інстытута.

Аўтар навуковых прац па тэорыі раствораў электралітычнай дысацыяцыі, даследаванняў па хімічнай кінетыцы (ураўненне Арэніуса), а таксама па астраноміі, астрафізіцы, біялогіі (дастасаванне фізіка-хімічных законаў да біялагічных працэсаў), тэорыі касмічнага паходжання жыцця на Зямлі.

Член Шведскай каралеўскай акадэміі навук (1901), замежны член-карэспандэнт Пецярбургскай АН (1903), ганаровы акадэмік АН СССР (1926) і многіх іншых краін.

Замежны член Лонданскага каралеўскага таварыства (1910).[2]

Узнагароды[правіць | правіць зыходнік]

Памяць[правіць | правіць зыходнік]

У гонар Арэніуса былі названы кратар на Месяцы і астэроід.[3]

Бібліяграфія[правіць | правіць зыходнік]

  • Svante Arrhenius, 1884, Recherches sur la conductivité galvanique des électrolytes, doctoral dissertation, Stockholm, Royal publishing house, P.A. Norstedt & söner, 89 pages.
  • Svante Arrhenius, 1896a, Ueber den Einfluss des Atmosphärischen Kohlensäurengehalts auf die Temperatur der Erdoberfläche, in the Proceedings of the Royal Swedish Academy of Science, Stockholm 1896, Volume 22, I N. 1, pages 1–101.
  • Svante Arrhenius, 1896b, On the Influence of Carbonic Acid in the Air upon the Temperature of the Ground, London, Edinburgh, and Dublin Philosophical Magazine and Journal of Science (fifth series), April 1896. vol 41, pages 237–275.
  • Svante Arrhenius, 1901a, Ueber die Wärmeabsorption durch Kohlensäure, Annalen der Physik, Vol 4, 1901, pages 690–705.
  • Svante Arrhenius, 1901b, Über Die Wärmeabsorption Durch Kohlensäure Und Ihren Einfluss Auf Die Temperatur Der Erdoberfläche. Abstract of the proceedings of the Royal Academy of Science, 58, 25–58.
  • Svante Arrhenius, 1903, Lehrbuch der Kosmischen Physik, Vol I and II, S. Hirschel publishing house, Leipzig, 1026 pages.
  • Svante Arrhenius, 1906, Die vermutliche Ursache der Klimaschwankungen, Meddelanden från K. Vetenskapsakademiens Nobelinstitut, Vol 1 No 2, pages 1–10
  • Svante Arrhenius, 1908, Das Werden der Welten, Academic Publishing House, Leipzig, 208 pages.

Зноскі

  1. Напісанне імя і прозвішча Свантэ Аўгуст Арэніус ў адпаведнасці з БЭ ў 18 тамах. Т.2., Мн., 1996, С.13.
  2. Fellow of the month – Arrhenius
  3. Arrhenius (6766 P-L)

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т.2: Аршыца — Беларусцы / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн, 1996. — 480 с. іл.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]

Commons