Доўгае (возера, Глыбоцкі раён)
| Доўгае возера | |
|---|---|
| | |
| Морфаметрыя | |
| Вышыня над узроўнем мора | 172,6 м |
| Даўжыня | 6 км |
| Шырыня | 0,7 км |
| Плошча | 2,19 км² |
| Аб’ём | 0,04317 км³ |
| Даўжыня берагавой лініі | 14,9 км |
| Сярэдняя глыбіня | 53,7 м |
| Гідралогія | |
| Салёнасць | 0,24—0,25 ‰ |
| Празрыстасць | да 5 м |
| Басейн | |
| Плошча вадазбору | 30,4 км² |
| Упадаюць | ручаі |
| Выцякаюць | Шоша |
| Размяшчэнне | |
| Краіна |
|
До́ўгае во́зера — возера ў Глыбоцкім раёне Віцебскай вобласці (басейн ракі Шошы). Найглыбейшае возера Беларусі (да 53,7 м)[1].
Гідраграфія
[правіць | правіць зыходнік]Плошча паверхні возера — 2,19 км², даўжыня каля 7 км, найбольшая шырыня 0,7[2] км, сярэдняя — 0,4 км. Найбольшая глыбіня дасягае 53,7 м, сярэдняя 16,6 м. Аб’ём вады 43,17 млн м³, плошча вадазбору 30,4 км².
Катлавіна возера лагчыннага тыпу, выцягнутая з паўночнага захаду на паўднёвы ўсход, глыбока ўрэзана (на 70-80 м) у тоўшчу марэны. Падводныя схілы катлавіны вельмі стромкія.
Схілы вышынёй ад 10 метраў на паўночным захадзе і паўднёвым усходзе да 25—30 метраў у астатняй частцы, стромкія, складзеныя з суглінкаў. Берагавая лінія Доўгага возера звілістая, даўжынёй 14,9 км. Берагі ў асноўным зліваюцца са схіламі, на паўночным захадзе і паўднёвым усходзе нізкія да 0,2 м, зарослыя хмызняком.
Літаральная зона вузкая. Ложа возера з глыбіні 3 м мае карытападобную форму. У цэнтральнай частцы возера па доўгай восі цягнецца некалькі глыбокіх упадзін, падзеленых падняццямі дна. Зона мелкаводдзя пясчаная і пясчана-галечная, месцамі з валунамі. У глыбакаводнай частцы дно глеістае, у залівах пакрыта сапрапелем.
Упадаюць ручаі з азёр Свядава і Псуя, выцякае ручай у возера Шо.
Экалогія
[правіць | правіць зыходнік]Возера Доўгае мезатрофнае, слабапраточнае. Возера зарастае слаба. Надводная расліннасць пашыраецца на адлегласць да 25 метраў ад берага, месцамі адсутнічае. Падводная расліннасць пашырана да глыбіні 5—7 метраў.
Па ўсёй тоўшчы вады шмат кіслароду і нізкія тэмпературы; улетку толькі паверневы слой вады да глыбіні 7‒8 м праграецца да 18‒20 °C, глыбей (да 20 м) — да 5‒6 °С.
У возеры водзяцца лешч, шчупак, акунь, плотка, мянтуз, лінь, сняток і іншыя віды рыб. Адзначаны пасяленні баброў, жыве рэліктавы від ледавіковага перыяду — рачок лімнакалянус даўгахвосты, бакаплаў Паласа.
На возеры і навакольнай тэрыторыі створаны гідралагічны заказнік «Доўгае»[3]
Зноскі
[правіць | правіць зыходнік]- ↑ Блакітная кніга…
- ↑ Энцыклапедыя прыроды Беларусі. У 5-і т. Т.2 / Рэдкал.: І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ, 1983. — Т. 2. — 522 с. — 10 000 экз.
- ↑ Гидрологические заказники Архівавана 27 снежня 2013. (руск.)
Літаратура
[правіць | правіць зыходнік]- Доўгае возера // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 6: Дадаізм — Застава / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 1998. — Т. 6. — 576 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0106-0 (т. 6).
- Якушка В. П. Доўгае возера // Энцыклапедыя прыроды Беларусі. У 5-і т. Т. 2. Гатня — Катынь / Рэдкал. І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ імя Петруся Броўкі, 1983. — 522 с. — 10 000 экз.
- Блакітная кніга Беларусі : Энцыклапедыя / рэдкал.: Н. А. Дзісько і інш. — Мн.: БелЭн, 1994. — 415 с. — 10 000 экз. — ISBN 5-85700-133-1.
- Республика Беларусь. Атлас охотника и рыболова: Витебская область / Редактор Г. Г. Науменко. — Мн.: РУП «Белкартография», 2010. — С. 19, 28. — 72 с. — 10 000 экз. — ISBN 978-985-508-136-5. (руск.)
Спасылкі
[правіць | правіць зыходнік]- ДОЎГАЕ на сайце анлайн-энцыклапедыі «Беларуская энцыклапедыя»
- Долгое на Посейдон.by Архівавана 19 чэрвеня 2014.
- Возера Доўгае
- Долгое — самое глубокое озеро Архівавана 25 лістапада 2010.
