Федэрыка Цукары

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Федэрыка Цукары
Фатаграфія
Дата нараджэння: 1539[1][2][…]
Месца нараджэння:
Дата смерці: 20 ліпеня 1609(1609-07-20)[4][2][…]
Месца смерці:
Грамадзянства:
Бацька: Атавіяна Цукары[d]
Род дзейнасці: мастак, архітэктар
Мастацкі кірунак: Адраджэнне і Маньерызм
Член у
Commons-logo.svg Працы на Вікісховішчы

Федэрыка Цукары (італ.: Federico Zuccari, 1542 г. Сант’Анджэла-ін-Вада — 20 ліпеня 1609, Анкона) — італьянскі мастак эпохі маньерызму і тэарэтык мастацтва.

Жыццё і творчасць[правіць | правіць зыходнік]

Федэрыка быў малодшым братам і вучнем мастака Тадэа Цукары; ён дапамагаў Тадэа пры выкананні заказаў для Ватыкана, на Віле Фарнезэ(руск.) бел. ў Капрароле(руск.) бел. і інш. Разам з братам працаваў над заказамі для сямей Арсіні, Фарнезэ(руск.) бел., у тым ліку для папы Паўла III Фарнезэ.

У 1561—1565 гадах жыў і працаваў у Венета і ў Фларэнцыі. Федэрыка быў запрошаны вялікім герцагам Тасканскім Козіма I Медычы(руск.) бел. ў Фларэнцыю з тым, каб скончыць пачаты Джорджа Вазары роспіс купала сабора Санта-Марыя-дэль-Ф’ёрэ. Пазней па замове папы Грыгорыя XIII распісваў ватыканскую капэлу Пааліна. У 1574 годзе, асцерагаючыся за сваё жыццё з-за пагрозы помсты, Ф. Цукары бег з Італіі ў Лондан. Наступныя 6 гадоў мастак жыў у Англіі і служыў партрэтыстам пры каралеўскім двары. Найбольш вядомыя яго працы гэтага перыяду — партрэты каралеў Лізаветы I і Марыі Сцюарт.

У 1580 годзе Цукары прыехаў у Венецыю, дзе напісаў для Палаца дожаў палатно «Прыніжэнне Барбаросы». У той жа час папа Грыгорый XIII настойваў на яго вяртанні ў Рым, дзе мастаку трэба было скончыць капэлу Пааліна, што Цукары і выканаў. У 1586 годзе Ф. Цукары атрымаў запрашэнне ад іспанскага караля Філіпа II і прыехаў у Мадрыд. Тут ён удзельнічаў ва ўпрыгожванні Эскарыяла (пісаў алтарныя карціны і фрэскі).

Вярнуўшыся ў Рым, Ф. Цукары заснаваў у 1598 годзе Акадэмію дзі Сан-Лука і стаў яе першым прэзідэнтам. Цукары быў галоўным праціўнікам прыёму Караваджа ў Акадэмію Святога Лукі нягледзячы на рэкамендацыі, дадзеныя Джентылескі, Граматыка, Праспера Арсі(італ.) бел.. Ён лічыў, што эфекты жывапісу Караваджа былі толькі следствам экстравагантнага характару, а поспехам яго карціны абавязаны толькі сваім «адценнем навізны» непрызнанага пры жыцці вялікага мастака, якую высока цанілі багатыя заступнікі. У 1605—1607 гадах мастак працаваў у Турыне для Карла Эмануіла I, кіраўніка Савоі. У Савой выйшла ў свет яго тэарэтычная праца аб мастацтве Idea dei scultori, pittori ed architetti, прасякнутая філасофіяй неаплатанізму. Згодна З Ф. Цукары, мастацкае натхненне і фантазія з’яўляюцца чароўным дарамі, якія дазваляюць майстру тварыць. Працэс жа такога творчасці падобны са стварэннем сіламі прыроды. І паколькі мастак здольны ствараць часам дзіўныя, цудоўныя творы, ён гэтым ўступае ў канфлікт з самой прыродай.

Сачыненні[правіць | правіць зыходнік]

  • L’home Idea de’scultori, pittori e architetti. Turin 1607.

Зноскі

  1. Federico Zuccaro
  2. 2,0 2,1 Federico Zuccaro // RKDartists Праверана 9 кастрычніка 2017.
  3. Real Academia de la Historia Zuccari, Federico // Diccionario biográfico españolReal Academia de la Historia, 2011. Праверана 9 кастрычніка 2017.
  4. data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.
  5. Federico Zuccaro // Benezit Dictionary of Artists — 2006. — ISBN 978-0-19-977378-7, 978-0-19-989991-3 Праверана 9 кастрычніка 2017.
  6. https://www.kulturarv.dk/kid/VisKunstner.do?kunstnerId=6027 Праверана 25 лістапада 2019.
  7. http://www.accademiasanluca.eu/it/accademici/id/120/

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Acidini Luchinat, Christina: Taddeo e Federico Zuccari, fratelli pittori del cinquecento. Mailand 1999.