Альмекі
| Альмекі † | |
|---|---|
.jpg) |
|
|
Выява альмекскага правадыра
|
|
| Агульная колькасць | |
| Рэгіёны пражывання | Месаамерыка |
| Мова | альмекская |
| Рэлігія | політэізм |
| Блізкія этнічныя групы | |
«Веру ў будучыню народы знойдуць у велічы свайго мінулага. Хай праходзяць цывілізацыі, але людзі заўсёды будуць памятаць тых, хто жыў раней і хто стварыў свет, у якім мы жывем». (надпіс у Музеі антрапалогіі ў Мексіцы).
Альме́кі (ісп.: Olmeca) † — назва племя, якое згадваецца ў ацтэкскіх гістарычных хроніках, але наўрадці правамерна ўжываць яго для абазначэння цывілізацыі, якая існавала на некалькі стагоддзяў раней. Назва дадзена ўмоўна, па адным з невялікіх плямёнаў, якія жылі на гэтай тэрыторыі.[1]
У 1867 годзе Хасэ Мельгар, выпусціў у свет першае друкаванае паведамленне аб гіганцкай галаве «эфіёпа» з Трэс-Сапотэс і тым самым паклаў пачатак вывучэнню забытай індзейскай культуры, згубленая ў лясах Веракруса і Табаска. Шырокамаштабныя археалагічныя раскопкі мелі месца ў 1930-х гадах, калі Мэцью Сцірлінг са сваімі калегамі заклалі першыя шурфы і траншэі на зялёных схілах пагоркаў Ла-Венты і Трэс-Сапотэс. Быў адкрыты цэнтр альмецкай культуры ў П'едра Парада, музейны фонд якога папаўняецца за кошт працы экспедыцый мексіканскіх археолагаў з Нацыянальнага інстытута антрапалогіі і гісторыі. Вучоны археолаг Медэльін Сеніль з універсітэцкага музею горада Халапы, сталіца штата Веракрус, адкрыў невядомы горад альмекаў — Сін Кабесас («безгаловыя») гэта назва нарадзілася з-за мноства пашкоджаных і абезгалоўленых статуй, якія выглядваюць літаральна на кожным кроку з-пад зялёнага лісця джунгляў.
Два самых вядомых альмекскіх помніка — Трэс-Сапотэс (Веракрус) і Ла-Вента (Табаска).
Для альмекскай цывілізацыі характэрна самая незвычайная і вытанчаная ва ўсім цэнтральнаамерыканскіх мастацтве скульптура, прадстаўленая гіганцкімі каменнымі чалавечымі галовамі, алтарамі і стэламі (разьбянымі каменнымі маналітам). Выключна вытанчаны невялікія фігуркі і іншыя прадметы, выразаныя з нефрыту. Земляныя платформы служылі фундаментам для храмаў і насыпаў над грабніцамі, збудаванымі з прыродных базальтавых грудаў. Да характэрных асаблівасцяў альмекскай культуры належаць выразаныя на камені даты, пазначаныя рысачкамі і кропкамі і падобныя з прадстаўленымі ў Монтэ-Альбане і ў мая. Яны адносяцца да апошніх стагоддзяў да нашай эры і ўяўляюць сабой найстаражытныя ў Цэнтральнай Амерыцы пісьмовыя даты, што сведчыць аб адначасовасці альмекскай цывілізацыі і культур фармаціўнай эпохі іншых раёнаў. Яна таксама папярэднічае росквіту цывілізацыі мая класічнай пары.
Спадкаемцам альмекскай культуры з'яўляецца эпіёльмекская.
Змест |
Мовы і пісьменнасць [правіць]
Мова альмекаў невядома, паколькі іх пісьменнасць (продак пісьма мая) не дэшыфравана. Тэрэнс Каўфман, на падставе вялікай колькасці міхе-сокскіх запазычанняў у большасці месаамерыканскіх моў, асабліва культурных, выказаў гіпотэзу, якая атрымала вядомасць сярод лінгвістаў, што альмекі гаварылі на мове міхе-сокскай сям'і.
Галерэя [правіць]
-
Гіганцкая каменная галава з Сан-Ларэнса
-
Алтар 5
-
Алтар 4 Ла-Вента
-
Алтар ягуар
-
Алтар Дэльфін
-
Альмекская скульптура
-
Частка алтара
-
Мазаіка
-
Жанчына
-
Малады Ягуар
-
Чалавек Ягуар
.jpg)
.jpg)
Маскі альмекаў [правіць]
-
Маска з Табаска (Мексіка)
-
Маска з Табаска (Мексіка)
-
Маска з Табаска (Мексіка)
-
Маска (альмекаў)
-
Маска чалавека ягуара
-
Маска (альмекаў)
Спасылкі [правіць]
- Древние ольмеки: история и проблематика исследований: Учеб.пособие / А.В. Табарев. – Новосибирск: Изд-во ИАЭт СО РАН, 2005. – 144 с.
- http://www.forgotten-civilizations.ru/15.html
- Drawings and photographs of the 17 colossal heads
- El contexto Arquaeologico de la cabeza colosal olmeca numero 7 de San Lorenzo
- Stone Etchings Represent Earliest New World Writing Scientific American; Ma. del Carmen Rodríguez Martínez, Ponciano Ortíz Ceballos, Michael D. Coe, Richard A. Diehl, Stephen D. Houston, Karl A. Taube, Alfredo Delgado Calderón, Oldest Writing in the New World, Science, Vol 313, Sep 15 2006, pp1610–1614.
- Olmec Blue Jade Source
- Olmecs Origins in the Mesoamerican Southern Pacific Lowlands
- Адказы на пытанні па альмекам
Зноскі
- ↑ Б.Байер, У. Бирштайн и др. История человечества 2002 ISBN 5-17-012785-5
Гл. таксама [правіць]
| Дакалумбавы культуры Месаамерыкі | ||
|---|---|---|
| Пералік культур | Ацтэкі — Веракрус — Гуаяба — Ісапа — Капача — Какле — Куікуілька — Кускатлан — Мая — Міштэкі — Монтэ-Альта — Альмека-шыкаланка — Альмекі — Сапатэкі — Тараскі — Тэатыўакан — Тлатылька — Тальтэкі — Татанакі — Уастэкі — Чычымекі — Чалула — Шахтавыя магілы і Тэўчытлан — Шачыпала — Эпіёльмекі |  |
| Рознае | Месаамерыканская храналогія — Дакалумбавы руіны Мексікі — Каменныя шары — Месаамерыканская гульня ў мяч — Месаамерыканская піраміда — Месаамерыканскія сістэмы пісьма — Чынампа — Мовы Месаамерыкі | |
| Глядзіце таксама | Дакалумбавы культуры — Арыдаамерыка — Канкіста | |
| Партал «Індзейцы» | ||
