Барыс Дзмітрыевіч Рагуля

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Барыс Дзмітрыевіч Рагуля
 
Партыя: Беларуская незалежніцкая партыя
Адукацыя:
Навуковая ступень: доктар медыцынскіх навук[d]
Дзейнасць: палітык
Нараджэнне: 1 студзеня 1920(1920-01-01)
Смерць: 22 красавіка 2005(2005-04-22) (85 гадоў)

Барыс Дзмітрыевіч Рагуля (1 студзеня 1920, в. Турэц Навагрудскага павета, цяпер Карэліцкі раён Гродзенскай вобл. — 21 красавіка 2005) — беларускі палітычны і ваенны дзеяч.

Біяграфічныя звесткі[правіць | правіць зыходнік]

Вучыўся ў Навагрудскай беларускай гімназіі, пасля яе закрыцця — у Навагрудскай польскай гімназіі імя А. Міцкевіча. Скончыў падафіцэрскую школу ў Замброве. У верасні 1939 у складзе польскага войска ваяваў супраць нямецкіх агрэсараў, трапіў у палон, адкуль у 1940 уцёк. Працаваў настаўнікам у школе ў Любчы. У студзені 1941 арыштаваны НКВД, утрымліваўся ў мінскай «амерыканцы», абвінавачваўся «ў нелегальным пераходзе мяжы, контррэвалюцыйнай дзейнасці, шпіянажы». Быў асуджаны на смерць,здолеў вырвацца на волю на пачатку нямецка-савецкай вайны. Працаваў перакладчыкам у Навагрудку, выкладчыкам настаўніцкай семінарыі. Член ЦК Беларускай незалежніцкай партыі. У ліпені 1942 быў прызначаны камандзірам акруговага аддзела Беларускай самааховы ў Навагрудку. З восені 1943 — камандзір беларускага эскадрона (батальёна) ў Навагрудку. У пачатку ліпеня 1944 распусціў батальён, на Захад адыйшоў толькі яго касцяк. Са жніўня 1944 — у ваеннай школе «Дальвіц» (таксама вядомай як беларускі дэсантны батальён «Дальвіц»), меў ранг капітана. У кастрычніку 1944 адмовіўся ляцець з дэсантам у Беларусь.

Пасля вайны апынуўся ў амерыканскай зоне акупацыі Германіі. Скончы ў Лювенскі ўніверсітэт (Бельгія). Член Рады БНР, пры падтрымцы заходніх спецслужб удзельнічаў у закідцы беларускіх груп за «жалезную заслону». З 1954 жыў у Лондане (Канада), доктар медыцыны. Намеснік старшын і Рады БНР. У 1997 з яго ініцыятывы была актывізавана Рада БНР, у яе былі ўведзеныя свежыя сілы.

Аўтар успамінаў. Ад Рады БНР меў чын генерала.

Творы[правіць | правіць зыходнік]

  • Беларускае студэнцтва на чужыне = Belarusian Students Abroad / Барыс Рагуля. — Лёндан (Канада) — Нью-Ёрк: [б.в.], 1996. — 206 с.
  • Беларускае студэнцтва на чужыне / Барыс Рагуля. - 2-е выд, выпраўл. й дап. — Мн.: Беларускі кнігазбор, 2006. - 188 с. — (Бібліятэка Бацькаўшчыны; Кн. 10). — ISBN 985-504-048-1.
  • Against the Current: The Memoirs of Boris Ragula. MD McGill-Queen’s University Press, 2005.

Зноскі

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Соловьев А. Белорусская Центральная Рада: создание, деятельность, крах.— Минск: Навука і тэхніка,1995. С. 83, 85, 168, 169;
  • Ёрш С. Вяртаньне БНП. Асобы і дакумэнты Беларускай Незалежніцкай Партыі. — Менск-Слонім: БГАКЦ, 1998. С. 20, 21, 25, 49-54;
  • Юрэвіч Л. Жыцьцё пад агнём. Партрэт беларускага военачальніка і палітычнага дзея ча Барыса Рагулі на фоне яго эпохі. — Менск: Спэцвыпуск часопіса ARCHE,1999.
  • Каваль Я.Камандзір легендарнага эскадрону // Голас Краю, 2002, № 1 (16);
  • Ёрш С. Ён мог стаць беларускім Адамкусам // Наша ніва, 2005,№ 16, 29 красавіка;
  • Жук-Грышкевіч Р. Сьв. пам. Барыс Рагуля // Беларус, 2005,№ 508, травень.