Ірландская мова
Ірландская мова (па-ірландску: An Ghaeilge) — нацыянальная мова ірландцаў, адна з дзьвух дзяржаўных моў Ірландыі (разам з англійскай), таксама з'яўляецца афіцыйнай мовай ў Паўночнай Ірландыі (разам з англійскай і ольстэрска-шатландскай) і адной з 23 афіцыйных моваў ЕС. Ірландская мова ўваходзіць у гайдэльскую падгрупу кельцкай групы індаеўрапейскай моўнай сям'і.
Змест |
Гісторыя[правіць]
Гісторыя Ірландскай мовы пачалася з прыбыцця кельцкамоўнага насельніцтва ў Ірландыю. Дакладнай даты, калі гэта здарылася, няма. Паводле розных меркаванняў, існуюць версіі ад 2000 год да н.э. і да апошніх стагоддзяў да н.э.
«Прымітыўны»/Архаічны перыяд[правіць]
Гэтак званы «прымітыўны» (альбо яшчэ таксама «архаічны»,[1] ірл.: Gaeilge Ársa) перыяд развіцця з'яўляецца найстарэйшай вядомай формай ірландскае мовы. Вядомыя толькі фрагменты, галоўным чынам, уласныя імёны, якія былі напісаныя на каменні агамічным пісьмом.
Стараірландскі перыяд[правіць]
Сярэднеірландскі перыяд[правіць]
Ранні сучасны перыяд[правіць]
Сучасны перыяд[правіць]
Сучасны стан[правіць]
Дыялекты[правіць]
Коннахтскі[правіць]
Манстэрскі[правіць]
Ольстэрскі[правіць]
Лэнстэрскі[правіць]
Усходнія, ленстэрскія дыялекты вымерлі ў 20 стагоддзі. Але ірландскай камісіяй па фальклоры было зроблена шмат запісаў гэтага дыялекту.
Глядзіце таксама[правіць]
Цікавыя факты[правіць]
- Ірландская — адзіная мова кельцкай групы, якая мае афіцыйны статус ў Еўрасаюзе.
Крыніцы[правіць]
- ↑ Koch, John T. (2006). Celtic Culture: A Historical Encyclopedia. ABC-CLIO. pp. 986–1390. ISBN 978-1-85109-440-0.
Вонкавыя спасылкі[правіць]
Галоўныя[правіць]
- BCI: Irish language media stats
- Discover Irish
- Foras na Gaeilge - Official promotional body for the Irish language throughout the island of Ireland
- Gaeilge ar an ghréasán Irish online resources
- 'Gael-Taca (Corcaigh)'
- "Learning Irish?," BBC
- "Сацыяльная сетка для настаўнікаў, навучэнцаў ды носбітаў мовы,"
- The Irish Language And The Irish People Report
- "Learn Irish online easily with a new Irish word each day,"
Граматыка і вымаўленне[правіць]
- A dialect of Donegal (a phonological description of the dialect of Glenties by E. C. Quiggin, from 1906)
- An Gael Magazine - Irish Gaelic Arts, Culture, And History Alive Worldwide Today
- A short Irish and Breton phrase list with Japanese translation(Renewal) incl sound file
- Braesicke's Gramadach na Gaeilge (Engl. translation)
- Die araner mundart (ням.) (a phonological description of the dialect of the Aran Islands by F. N. Finck, from 1899)
Слоўнікі[правіць]
- Acmhainn.ie - Dictionary and terminology resource
- Collaborative Irish dictionary
- Foclóir Téarmaíochta, a large terminology database developed by FIONTAR, DCU
- General Gaelic Dictionaries
- Online English-Irish dictionary
- Irish-English Audio/Image dictionary
| Афіцыйныя мовы Еўрапейскага Саюза | ||
|---|---|---|
| англійская | балгарская | венгерская | іспанская | грэчаская | дацкая | ірландская | італьянская | латышская | літоўская | мальтыйская | нідэрландская | нямецкая | партугальская | польская | румынская | славацкая | славенская | фінская | французская | чэшская | шведская | эстонская | ||
