Вейшнорыя

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Вейшнорыя
трансліт.: Viejšnoryja
руск.: Вейшнория

віртуальная дзяржава
2017 —


Flag of fictional Vajšnoryja (Veyshnoria) republic, an enemy in "Zapad-2017" exercise.jpg Coat of arms of fictional Vajšnoryja (Veyshnoria) republic, an enemy in "Zapad-2017" exercise.jpg


Сцяг Вейшнорыі, прапанаваны карыстальнікам Facebook Яўгенам Махначом. Герб Вейшнорыі, прапанаваны карыстальнікам Facebook Яўгенам Махначом.
Vejsnoria location map.png
Межы віртуальнай дзяржавы Вейшнорыя згодна з легендай сумесных стратэгічных вучэнняў «Захад-2017».
У складзе Сцяг Беларусі Беларусь
Сталіца Гродна[1]
Найбуйнейшыя гарады Ліда
Смаргонь
Мова(ы) беларуская
літоўская
польская
руская
Рэлігія каталіцтва
праваслаўе
Плошча ≈ 46 103 км²[2]
Насельніцтва ≈ 1 488 917 чал.[3]
Гісторыя
 - 29 жніўня 2017 Аглашэнне легенды вучэнняў «Захад-2017»

Вейшнорыя (трансліт.: Viejšnoryja, руск.: Вейшнория), альбо таксама Вайшнорыявіртуальная дзяржава[ru],[4][5][6] якая ўзнікла згодна з легендай сумесных стратэгічных вучэнняў «Захад-2017» на тэрыторыі Беларусі і выклікала вялікі, пераважна жартоўны, розгалас у Інтэрнэце. Паводле сцэнара вучэнняў выдуманая дзяржава займае тэрыторыю большай часткі Гродзенскай вобласці і паўночна-заходніх частак Мінскай і Віцебскай абласцей[7]. Карыстальнікі сеткі Інтэрнэт і журналісты адзначаюць, што мяжа Вейшнорыі ў вялікай ступені супадае з мяжой Польшчы і СССР у 1920—1939 гадах.[8] Таксама заўважана, што «абвешчаная» дзяржава супадае з электаральнай картай Зянона Пазняка падчас выбараў прэзідэнта Беларусі ў 1994 годзе[9]. Акрамя таго, у гэтай частцы Беларусі пражывае больш людзей, якія размаўляюць на беларускай мове, а таксама гэта раёны Беларусі з вялікай доляй каталіцкага насельніцтва.[10][11][12]

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Легенда вучэнняў «Захад-2017»[правіць | правіць зыходнік]

Мапа легенды вучэнняў «Захад-2017».

Беларуска-расійскія вучэнні маюць статус стратэгічных і з’яўляюцца мадэляваннем паўнавартаснай вайны.[13] 12 ліпеня 2017 года на форуме АБСЕ ў Вене намеснік кіраўніка Генеральнага штаба Узброеных Сіл Беларусі генерал-маёр Павел Муравейка часткова раскрыў сцэнар правядзення вучэнняў.[14] Згодна з легендай на вучэннях «Захад-2017» будзе распрацаваная мадэль канфлікту паміж «Паўночнымі» (Беларусь і Расія) і «Заходнімі» (кааліцыя трох дзяржаў-агрэсараў: Вейшнорыі, Весбарыі і Лубеніі).[15] Згодна з картай, Лубенія супадае з так званым «Сувалкскім калідорам», што аддзяляе Беларусь ад Калінінградскай вобласці, гэта значыць ахоплівае тэрыторыю паўночна-ўсходняй часткі Польшчы і паўднёва-заходняй часткі Літвы.[16] Умоўная Весбарыя займае тэрыторыю заходняй Літвы і цэнтральнай Латвіі.[17] Па сцэнарыі, «Заходнія» спрабуюць раскалоць саюз Беларусі і Расіі, пагоршыць сацыяльна-эканамічную абстаноўку ў першай, дамагчыся там змены кіраўніцтва і, выкарыстоўваючы ўсё гэта, захапіць частку Беларусі і стварыць там дзяржаву пад назвай «Вейшнорыя». Пасля чаго «Заходнія» збіраюцца ўвесці свае войскі на тэрыторыю ўсёй краіны. «Паўночныя», адпаведна, павінны гэтым планам супрацьстаяць[18].

Паходжанне назвы[правіць | правіць зыходнік]

Назва «Вейшнорыя» паходзіць ад балцкага імя Вайшнор (у літоўцаў «Vaišnoras», у сярэднявечных прусаў «Waisnor») — «той, хто ахвотна частуе», то бок хлебасольны[19]. У Ашмянскім раёне ёсць вёскі Вялікія Вайшнарышкі і Малыя Вайшнарышкі. На поўначы Літвы (у Шаўляйскім і Ёнішкіскім раёнах) ёсць вёскі Вайшнорай[lt].

У Інтэрнэце сустракаюцца дзве версіі напісання назвы выдуманай дзяржавы — Вейшнорыя і Вайшнорыя. Другая назва лічыцца больш аўтэнтычнай.

Рэакцыя[правіць | правіць зыходнік]

Рэакцыя ў Інтэрнэце[правіць | правіць зыходнік]

Nuvola apps kaboodle.svg Вонкавыя відэафайлы
Nuvola apps kaboodle.svg EIZVA. Гімн Вайшнорыі / Himn Vaišnoryji

Вестка пра выдуманую дзяржаву стала віруснай у байнэце, выклікала шматлікія жарты[ru]. Беларускамоўная газета «Наша Ніва» прапанавала сваім чытачам прайсці жартоўны тэст на званне сапраўднага вейшнорца.[20]

29 жніўня 2017 года ў Твітэры з’явіўся акаунт «МЗС Вейшнорыі», у якім публікуюцца палітычныя заявы ад імя віртуальнай дзяржавы.[21] Паводле акаунта «МЗС Вейшнорыі», гімнам выдуманай дзяржавы з’яўляецца песня «Нямон» гурта «Стары Ольса». Той жа акаунт паведамляе, што афіцыйныя рэзідэнцыі віртуальнай дзяржавы знаходзяцца ў Гродне, парламент і ўрад (акрамя міністэрства культуры) — у Лідзе, а культурнай сталіцай Вейшнорыі з’яўляецца Смаргонь[22].

30 жніўня адкрываецца сайт Генеральнага консульства Вейшнорыі, які прымае заяўкі на грамадзянства з вырабам «карты вейшнорца». У кастрычніку 2017 усё, хто замовілі карту, атрымалі магчымасць на гэтым жа рэсурсе, высунуўшы сваю праграму, балатавацца ў «Сойм Вейшнорыі». Сойм сфармаваны 14 кастрычніка 2017 года па выніках галасавання сярод зарэгістраваных карыстальнікаў і пачаў першую анлайнавую сесію 5 сакавіка 2018 года, прыняўшы Канстытуцыю Вейшнорыі і шэраг законаў. Афіцыйны сайт Вейшнорыі[заўв 1] актыўна выкарыстоўвае як разліковы сродак беларускі крыптаталер[en] і спрыяе яго прасоўванню, а з 23 лютага 2018 наогул прымае яго пад свой «патранат».[23] Гэта дае падставы разглядаць Вейшнорыю не толькі як мем, падобна Сан Эскабару, але і як устойлівую кібердзяржаву.

Таксама ёсць сайт Нацыянальнага банка Вейшнорыі, які праводзіць тэставанне новых манет вартасцю ў 1 талер ў трох варыянтах. Пасля тэставання новыя манеты выйшлі ў варыянтах Гродна, Ліда, Смаргонь. Пазней быў выпушчаны чацвёрты талер з выявай Тадэвуша Касцюшкі.

12 верасня ў Facebook з’явіліся старонкі Генеральнага консульства Вейшнорыі ў Барашах[uk], Адэсе, а пазней — Пасольства Вейшнорыі ва Украіне, якое пазіцыянуе сябе як «афіцыйнае прадстаўніцтва рэспублікі Вейшнорыя ва ўкраінскім сегменце Facebook».

Рэакцыя грамадскасці[правіць | правіць зыходнік]

На думку гісторыка Аляксандра Пашкевіча, шэф-рэдактара часопіса «ARCHE Пачатак», назва «Вейшнорыя» можа замацавацца ў якасці жартоўнай за паўночна-заходняй часткай Беларусі:[24]

" Я дык не здзіўлюся, калі за месяц вучэнняў гэтая вар’яцкая «Вейшнорыя» нават і замацуецца для нефармальнага жартаўлівага азначэння рэгіёна Беларусі з перавагай ці значнай доляй у структуры мясцовага насельніцтва каталікоў. Бо раней, здаецца, абагуленай назвы для яго лаканічнага акрэслення ў нас і не існавала. "

Пісьменнік Вінцэсь Мудроў лічыць, што розгалас вакол выдуманай дзяржавы распальвае сепаратысцкія настроі:[25]

" Гісторыя з «Вейшнорыяй», якая апанавала інфармацыйную стужку, гэта нішто іншае, як наўмыснае распальваньне сэпаратысцкіх настрояў у краіне. Бо сярод «вейшнорцаў» відавочна знойдуцца тыя, хто ўхопіцца за ідэю адасабленьня згаданай тэрыторыі і стварэньня там незалежнай краіны, вэктар разьвіцьця якой будзе скіраваны на Захад. "

Гродзенскі журналіст Андрэй Пачобут піша:[26]

" Вейшнорыя — яшчэ той анекдот, але ёсць штосьці злосна-вычварнае ў тым, з якой лёгкасцю генералы абвесцілі адну частку краіны ворагам іншай часткі... У любым выпадку гэта мне не падабаецца. "

Па словах журналіста і блогера Дзяніса Казанскага, раней у Беларусі не было асобнай назвы для гэтага рэгіёну, які як і Заходняя Украіна, у мінулым знаходзіўся ў складзе Польшчы:[27]

" Але чым больш з’яўлялася жартаў, тым больш людзей сталі казаць аб існаванні Вейшнорыі ўсур’ёз. Гэта ж у нас ва Украіне ёсць умоўны «ўкраінскі П’емонт» — Галічына. А ў Беларусі ніякага такога «беларускага П’емонта» не было. Заходнія вобласці раней не вылучалі ў нейкі асаблівы рэгіён і ніякая зборная назва для іх не існавала. А цяпер беларускія і расійскія ваенныя раптам прыдумалі яе, і атрымалі новы сеткавы мем. "

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]

Заўвагі[правіць | правіць зыходнік]

  1. Па сутнасці нагадвае сацыяльную сетку, што дазваляе каардынаваць розныя праекты. Станам на пачатак 2018 года было зарэгістравана больш за 13,5 тысяч удзельнікаў.

Зноскі

  1. Yana Lyushnevskaya, Alistair Coleman. Belarus at 'war' with imaginary country of Veyshnoria (англ.) . BBC (31 жніўня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  2. Государственный земельный кадастр Республики Беларусь (руск.) . Государственный комитет по имуществу Республики Беларусь (1 студзеня 2011). Праверана 8 жніўня 2018.
  3. Численность населения по областям и г. Минску (руск.) . Национальный статистический комитет Республики Беларусь (1 студзеня 2018). Праверана 8 жніўня 2018.
  4. Как придуманное государство стало бизнес-проектом (руск.) . Office Life (8 лістапада 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  5. Полина Легина. Что заставляет белорусов эмигрировать в Вейшнорию и «брать с собой тюрьму» (руск.) . dev.by (17 лютага 2018). Праверана 8 жніўня 2018.
  6. Денис Лавникевич. Как бы страна. Как делается бизнес на Вейшнории (руск.) . Деловая Столица (11 ліпеня 2018). Праверана 8 жніўня 2018.
  7. «Вейшнорыя», «Весбарыя» і «Лубенія» нападаюць на Беларусь і Расію — сцэнар вучэнняў «Захад-2017». Наша Ніва (29 жніўня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  8. Россияне создали в Беларуси новую страну, чтобы освободить ее от сепаратистов. Лукавая история Вейшнории (руск.) . Еспресо (31 жніўня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  9. «Варожая Вейшнорыя» супадае з электаральнай картай Пазняка за 1994 год. Наша Ніва (29 жніўня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  10. Уявний ворог Білорусі завойовує популярність у соцмережах (укр.) . Радіо Свобода (3 верасня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  11. З Україною не вийшло? У мережі розповіли, як Білорусь розколюють на частини (укр.) . Обозреватель (1 верасня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  12. The Zapad Military Exercise Reveals Putin's Fear (англ.) . Bloomberg (15 верасня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  13. Belarusian Twitter users are swearing allegiance to a fictional country invented for Moscow's ‘Zapad 2017’ war-games (англ.) . Meduza (31 жніўня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  14. Біло-синій прапор, лелека на гербі, столиця у Гродно. Легенда навчань «Запад-2017» про існування країни Вейшнорії породила хвилю мемів (укр.) . Гордон (31 жніўня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  15. Глава Минобороны Белоруссии: учение «Запад-2017» не направлено против третьих стран (руск.) . ТАСС (17 ліпеня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  16. Під час навчань «Захід-2017» росіяни можуть пробити «коридор» до Калінінградської області, — речник ЗСУ (укр.) . Еспресо (31 жніўня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  17. «Ми, незалежні вейшнорцы…» (укр.) . Повінь — зміна системи (6 верасня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  18. На учениях «Запад-2017» противниками России и Беларуси будут «сказочные» страны (руск.) . Хвиля (8 жніўня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  19. Алесь Мікус. Вейшнорыя, Весбарыя, Лубенія: што азначаюць назвы ўмоўных ворагаў Беларусі. Наша Ніва (29 жніўня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  20. Ці сапраўдны вы вейшнорац?. Наша Ніва (30 жніўня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  21. Країна Вейшнорія завойовує жартівливу популярність в соцмережах (укр.) . Вголос (2 верасня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  22. Паблік Марозаў. «МЗС Вейшнорыі» пачало працу ў інтэрнэце. Гучаць палітычныя заявы і заклікі да мабілізацыі. Наша Ніва (30 жніўня 2017). Праверана 8 жніўня 2018.
  23. Создатели криптовалюты Талер выходят из проекта (руск.) . dev.by (23 лютага 2018). Праверана 8 жніўня 2018.
  24. Аляксандр Пашкевіч — Facebook
  25. Vinceś Mudroū — Facebook
  26. Andrzej Poczobut — Facebook
  27. Как выдуманная Вейшнория стала жить своей собственной жизнью (руск.) . Блог Дениса Казанского (29 жніўня 2017). Праверана 31 жніўня 2018.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]