Горад Магдэбург

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Горад
Магдэбург
Magdeburg
Герб
Герб
The Gorod Magdeburg.jpeg

Каардынаты: 52°08′00.24″ пн. ш. 11°37′00.12″ у. д. / 52.1334, 11.6167 (G) (O) (Я)52°08′00.24″ пн. ш. 11°37′00.12″ у. д. / 52.1334, 11.6167 (G) (O) (Я)

Краіна
Федэральная зямля
Унутранае дзяленне
40 раёнаў
Бургамістр
Луц Трумпер
Першае згадванне
805 год
Плошча
201 км²
Вышыня НУМ
50 м
Насельніцтва (2014)
232.306 чалавек
Шчыльнасць
1151 чал./км²
Нацыянальны склад
немцы
Канфесійны склад
каталіцтва
Тэлефонны код
+49 40
Паштовыя індэксы
39104–39130
Аўтамабільны код
MD
Афіцыйны сайт

Магдэбург (Германія)
Магдэбург
Магдэбург

Магдэбург (ням.: Magdeburg [ˈmakdəbʊrk] , н.-ням.: Meideborg [ˈmaˑɪdebɔɐx], Madeborg, г.-сор.: Dźěwin, д.-сорбск.: Źěwin, гіст. польск.: Dziewin, гіст. чэшск.: Děvín) — старажытны горад, сталіца федэральнай зямлі Саксонія-Ангальт, Германія. Знаходзіцца на Эльбе, на самым краю Магдэбургскай Бёрды.

Упершыню згадваецца у 805 годзе, калі ў ім большую частку насельніцтва складалі славяне. Дамінуючай рэлігіяй у горадзе з'яўлялася хрысціянства. Але на той момант, Свяшчэная Рымская імперыя з'яўлялася каталіцкай дзяржавай і таму каб выжыць хрыстыян, у 968 годзе імператар Свяшчэннай Рымскай імперыі Атон I Вялікі заснаваў у горадзе каталіцкую архідыяцэзію, за што сёння, разам з Ота фон Герыке, яго называюць «татам Магдэбургу» (Ottostadt Magdeburg).

У сярэднія вякі стаў ганзейскім горадам, з-за чаго атрымаў вялікае значэнне і некаторыя муніцыпальныя правы. Пад канец сярэднявечча – адзін з самых найбуйнейшых нямецкіх гарадоў і цэнтраў Рэфармацыі. Пасля поўнага спусташэння Трыццацігадовай вайны, Магдэбург быў распрацаваны ў наймацнейшую крэпасць Прусіі і ў 1882 заявіў, што колькасць жыхароў у метраполіі, перавысіла лічбу ў 100000 чалавек. Падчас Другой сусветнай вайны Магдэбург страціў амаль 90% старога горада, 15 цэркваў і 2500 ахвяр. У асноўным, цалкам разбураны пасля налёту ў сярэдзіне студзеня 1945 года.

Вядомымі людзьмі горада з'яўляюцца Ота фон Герыке, які стаў заснавальнікам вакуумнай тэхнікі праз эксперымент з Магдэбургскімі паўшар'ямі. А таксама, кампазітар Георг Філіп Тэльман – адзін з найвыдатнейшых прадстаўнікоў музыкальнага стылю, эпохі барока.

Горад на скрыжаванні Эльбы, Эльба-Хафель канала і Сярэднегерманскага канала мае важны рачны порт і з'яўляецца прамысловым і гандлёвым цэнтрам. З эканамічнай значнасці горад выдзяляецца крупнымі машыннымі і экалагічнымі тэхналогіямі, перапрацоўчай прамысловасцю, здароваахаваннем, лагістыкай і вельмі добрай хімічнай прамысловасцю, жалезнымі і сталёвымі вырабамі, вырабамі паперы і тэкстылю.

У цэнтры горада ёсць мноства разнастайных славутасцей, у тым ліку Магдэбургскі тэатр, Культурна-гістарычны музей Магдэбурга.

Геаграфія[правіць | правіць зыходнік]

Горад з'яўляецца знешраёным і знаходзіцца ў цэнтры зямлі Саксонія-Ангальт, на сярэдняй Эльбе, а таксама на самым краю Магдэбургскай бёрды і ўтварае цэнтр Магдэбургскага рэгіёну. У цэнтры горада, вышыня над узроўнем мора складае 56 метраў. А найбольшая вышыня ў Магдэбургскім раёне, знаходзіцца ў Гангельсберге (Hängelsberge), што належыць да хрыбта Фланца, і мае лічбу ў 123.8 метраў. Самая нізкая кропка Магдэбурга мае лічбу 40.6 м над узроўнем мора.

Горад пачынаецца на заходнім беразе Эльбы (для якога характэрын вялікі ток вады), а заканчваецца ў Саборных скал (ням. Domfelsen) (дзе прыябладаюць алевраліты эпохі Чырвонага лежаню). Магдэбург з'яўляецца адным з нямногіх гарадоў у паўночна-германскай нізіне, які заснаван непадалёк ад пясочна-каменных ападкавых парод палеазою. Цэнтральная вобласць знаходзіцца на падоўжаным востраве паміж хуткай і ціхай Эльбай, а таксама на плоскім усходнім беразе ракі. Плошча Магдэбургскага муніцыпальнага раёна складае каля 201 км², прытым што даўжыня муніцыпалітэту вар'іруецца каля 90 км.

Магдэбург, як і другія тыповыя ўсходе-нямецкія гарады не мае ярка выражанага прыгарада, і таксама не з'яўляецца правільным у цэнтральнай вобласці. Аднак, так як ён дзейнічае як вялікі рухавік развіцця для навакольнай вобласці, ён класіфікуецца як горад рэгіянальнага падпарадкавання. Бліжэйшымі гарадамі з'яўляюцца:

Эльба перасякае Магдэбург на 21 км у даўжыню. Гідралагічны пункт, які знаходзіцца на ёй, стаіць на 39.74 м над узроўнем мора. Акрамя таго, вакол горада ёсць цэлы шэраг азёр, у тым ліку, напрыклад, возера Салбке (плошча каля 51,7 га) або возера Барлебэ I (каля 103 га) і Барлебэ II (каля 71,9 га).

Сярод 50 найбуйнейшых нямецкіх гарадоў, паводле даследавання ў першым квартале 2007 года Магдэбург і Гановер сталі другімі гарадамі ў Германіі па велічыні долі дзяржаўных зялёных зон у гарадской мясцовасці.

Панарама горада Магдэбург, якая адкрываецца з даху царквы Святога Іаана
Панарама горада Магдэбург, якая адкрываецца з даху царквы Святога Іаана


Раёны пад аховай[правіць | правіць зыходнік]

У вобласці Магдэбург знаходзяцца 160 ахоўных месц разнастайных тыпаў: балоты, паломкі, каньён і раўнінныя лясы, гаі і часткі жывых платоў.

Для абароны прыроды і ландшафту, а таксама для захавання і развіцця асяроддзя пражывання, ёсць вакол Магдэбурга і запаведнік Крёйзхорст (ням. Kreuzhorst). У сярэдзіне Эльбы знаходзіцца адзін з нямногіх прыродных пойменных лясных комплексаў. У гэтых лясах асноўным дрэвам з'яўляецца дуб. У запаведніку прысутнічаюць 32 відаў млекакормячых, з якіх 16 знаходзяцца ў Чырвонай Кнізе Саксоніі-Ангальт, а таксама 3 рэптыліі і 12 відаў земнаводных, у тым ліку шэсць знікаючых відаў, 11 відаў рыб, 3000 відаў матылькоў і 168 відаў шашолак. Таксама варта згадаць, што тут ёсць аленевыя жукі і магдэбургскія козы, якія знаходзяцца пад пагрозай знікнення,

Блізкі ад Эльбы біясферны запаведнік з'яўляецца домам для многіх знікаючых відаў жывёл, і мае вялікае экалагічнае значэнне. Ён ахоплівае часткі поймы і ўсходні павадак Магдэбургскай дамбы.

У Магдэбургу, акрамя таго, ёсць некалькі ахоўных паркаў, такіх як «парк Гётэ» ці «Сад краўца».

Клімат[правіць | правіць зыходнік]

Сярэднегадавая колькасць ападкаў у Магдэбургу каля 500 мм, з-за таго, што горад усё яшчэ знаходзіцца ў дажджавой цені Гарц. Сярэднегадавая тэмпература складае 8,8 °С, як і ў сярэднім па краіне. Самы сухі месяц – люты, а шмат ападкаў выпадае ў чэрвені. Самым цёплым месяцам з'яўляецца ліпень, а самым халодным месяцам года – студзень.

Магдэбург летам
Клімат Магдэбурга
Паказчык Сту Лют Сак Кра Май Чэр Ліп Жні Вер Кас Ліс Сне Год
Абсалютны максімум, °C 3,2 4,5 8,9 13,6 19,2 21,6 23,8 24,0 19,3 13,9 7,5 4,3 13,7
Абсалютны мінімум, °C −2,1 −2 1,0 3,4 7,8 10,8 12,6 12,4 9,5 5,5 1,7 −0,6 5
Норма ападкаў, мм 32,2 26,8 37,9 34,5 45,4 61,4 47,7 51,2 37,6 31,9 33,8 42,5 482,9
Крыніца: DWD;[1] wetterkontor.de[2]

Адміністрацыйны падзел[правіць | правіць зыходнік]

Горад Магдэбург падзяляецца на 40 раёнаў. Ва ўсіх раёнах ёсць як галоўная адміністрацыя, так і дадатковая.

Раёны Магдэбурга[правіць | правіць зыходнік]

Адміністрацыйны падзел Магдэбурга на нямецкай мове

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Назва горада[правіць | правіць зыходнік]

Старымі формамі імя Магдэбург з'яўляюцца словы Magadoburg або Magathaburg, якімі горад называўся ў X-м стагоддзі. Асноўная форма назвы вельмі падобная да сучаснай, і вызначае прыметнік «магутны» або «вялікі». Так горад зваўся з-за крэпасці, якая знаходзілася побач з горадам.

Зноскі[правіць | правіць зыходнік]

  1. DWD
  2. wetterkontor.de