Перайсці да зместу

Пылюшнік малы

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
Пылюшнік малы
Навуковая класіфікацыя
Міжнародная навуковая назва

Thalictrum minus L., Sp. Pl. 1: 546 (1753)

Падвіды

Сістэматыка
на Віківідах

Выявы
на Вікісховішчы
ITIS  18672
NCBI  476039
EOL  596272
GRIN  t:36444
IPNI  714633-1
TPL  kew-2512463

Пылю́шнік малы[1] (Thalictrum minus) — від кветкавых раслін роду Пылюшнік (Thalictrum) сямейства Казяльцовыя (Ranunculaceae).

Батанічнае апісанне

[правіць | правіць зыходнік]
Thalictrum minus subsp. pratense (F.W.Schultz) Hand
Батанічная ілюстрацыя з кнігі Яна Копса «Flora Batava», 1800—1934

Шматгадовая травяністая карэнішчавая расліна вышынёй да 1,5[1] м. Сцябло прамастойнае, галінастае. Лісце чаргаванае, складанае, тройчы-чатырохразоваперыстае. Ніжняе лісце на чаранках, верхняе — сядзячае. Лісцікі круглаватыя, з тупымі зубцамі. Кветкі паніклыя, зеленавата-чырванаватыя, у раскідзістых мяцёлках. Плод — сядзячы, баразнаваты арэшак яйцападобнай формы.

Расліна ядавітая.

Распаўсюджанне і экалогія

[правіць | правіць зыходнік]

Расліна распаўсюджана на тэрыторыі Еўропы, трапічных (Індыя, Пакістан) і ўмераных абласцей Азіі, Паўночнай Афрыкі (Алжыр, Марока)[2]. Святлолюбівая расліна, мезафіт і мезатроф[3]. Расце на лугах, у светлых лясах, прыбярэжных і поймавых хмызняках, камяністых россыпах і скалах, па берагах вадаёмаў, у парках і садах. Цвіце ў чэрвеніліпені[1].

Ахоўвецца на тэрыторыі Эстоніі[3], Івана-Франкоўскай вобласці[3] Украіны, Уладзімірскай[3][4], Мурманскай[4] абласцей і Рэспублікі Карэлія[4] ў Расіі

Гаспадарчае значэнне

[правіць | правіць зыходнік]

Дэкаратыўная і лекавая расліна. У траве маецца вялікая колькасць фітанцыдаў, надаючых бактэрыцыдныя ўласцівасці[1]. Галоўным чынам выкарыстоўваецца ў народнай медыцыне пры захворваннях скуры і страўнікава-кішачнага тракту і пры малярыі[5]. Карані і надземныя часткі расліны афарбоўваюць тканіну ў жоўты колер[5].

  1. 1 2 3 4 ЭПБ 1985.
  2. Taxon: Thalictrum minus L. (англ.) // Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy)
  3. 1 2 3 4 Василисник малый: інфармацыя пра таксон у праекце «Плантариум» (вызначальнік раслін і ілюстраваны атлас відаў). (руск.)
  4. 1 2 3 Thalictrum minus L. // ИАС «ООПТ России» (руск.)
  5. 1 2 ДПР СССР 1976.
  • Кухарава Л. В. Пылю́шнік // Энцыклапедыя прыроды Беларусі. У 5-і т. Т. 4. Недалька — Стаўраліт / Рэдкал. І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. Мн.: БелСЭ імя Петруся Броўкі, 1985. — С. 315—316.  599 с., іл. 10 000 экз. — С. 315.
  • Губанов И. А., Киселёва К. В., Новиков В. С., Тихомиров В. Н. 617. Thalictrum minus L. s.l. — Василистник малый // Иллюстрированный определитель растений Средней России. В 3-х томах. М.: Т-во науч. изд. КМК, Ин-т технолог. иссл, 2003. — Т. 2. Покрытосеменные (двудольные: раздельнолепестные). — С. 232. ISBN 9-87317-128-9. (руск.)
  • Губанов И. А. и др. Род Василисник — Thalictrum L. // Дикорастущие полезные растения СССР (руск.) / отв. ред. Т. А. Работнов. М.: Мысль, 1976. — С. 130—131. — 360 с. — (Справочники-определители географа и путешественника). 70 000 экз.
  • Thalictrum L. — Василисник // Определитель высших растений Беларуси (руск.) / Под ред. В. И. Парфёнова. Мн.: Дизайн Про, 1999. — С. 45, 56—59. — 472 с. 1 000 экз. ISBN 985-6182-78-6.