Крысціян X

З пляцоўкі Вікіпедыя.
Перайсці да: рух, знайсці
Крысціян X
Christian 10.
Крысціян X
сцяг
Кароль Даніі
сцяг
14 мая 1912 — 20 красавіка 1947
Папярэднік: Фрэдэрык VIII
Пераемнік: Фрэдэрык IX
сцяг
Кароль Ісландыі
сцяг
1 снежня 1918 — 17 чэрвеня 1944
(пад імем Крысціян I)
Папярэднік: пасада зацверджаная
Пераемнік: пасада скасаваная;
Свейн Б'ёрнсан як Прэзідэнт Ісландыі
 
Нараджэнне: 26 верасня 1870
Капенгаген, Данія
Смерць: 20 красавіка 1947
Капенгаген, Данія
Дынастыя: Глюксбургі
Бацька: Фрэдэрык VIII
Маці: Лавіса Шведская
Жонка: Александрына Мекленбург-Шверынская
 
Узнагароды:
Кавалер ордэна Слана Вялікі крыж ордэна Данеброга
Ордэн Падвязкі
Каралеўскі Віктарыянскі ордэн
Рыцар Вялікага крыжа шаноўнага ордэна Лазні
Ордэн Белага арла
Кавалер Вялікага крыжа ордэна Святога Олафа
Вышэйшы ордэн Святога Дабравешчання Order of the Golden Fleece Rib.gif
Крыж Свабоды 1 класа Вялікі крыж ордэна Сокала

Крысціян X (дацк.: Christian 10.; Christian Carl Frederik Albert Alexander Vilhelm, 26 верасня 1870, Капенгаген, Данія20 красавіка 1947, там жа) — кароль Даніі з 14 мая 1912 і кароль Ісландыі з 1 снежня 1918 па 17 чэрвеня 1944 (пад імем Крысціян I).

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Крысціян нарадзіўся ў замку Шарлотэнлун каля Капенгагена ў сям'і Фрыдэрыка VIII і Лавізы Шведскай. Ён быў першым Глюксбургам, якія нарадзіліся ў Даніі. Атрымаў ваенную адукацыю. Меў чыны: шведскага генерал-маёра (15 мая 1912), шведскага, нарвежскага і германскага адмірала (24 лютага 1913), брытанскага адмірала (29 лістапада 1920), прускага генерал-палкоўніка. З 1906 года кронпрынц і член Дзяржаўнага савета[1]. У 1912 годзе ўспадкаваў дацкі прастол.

У 1920 годзе быў праведзены рэферэндум, па выніках якога Паўночны Шлезвіг і частка Цэнтральнага Шлезвіга былі вернутыя ў склад Даніі. Спроба Крысціяна X дамагчыся вяртання ўсяго Цэнтральнага Шлезвіга прывяла да ўнутрыпалітычнага крызісу, які паставіў пад пагрозу існаванне дацкай манархіі (найстарэйшай у Еўропе). Пасля акупацыі Даніі ў красавіку 1940 года кароль застаўся ў краіне і стаў сімвалам маральнага супраціўлення датчан. У 1942 годзе быў фактычна заключаны пад хатні арышт[1].

Крысціян X быў пляменнікам прынцэсы Дагмары Дацкай (расійскай імператрыцы Марыі Фёдараўны) і стрыечным братам Мікалая II. Яго малодшы брат прынц Карл стаў каралём Нарвегіі пад імем Хокан VII.

Зноскі

  1. 1,0 1,1 Кристиан X // Большая российская энциклопедия / С.Л. Кравец — М: Большая Российская энциклопедия, 2010. — Т. 16. — С. 61. — 751 с. — 60 000 экз. — ISBN 978-5-85270-347-7.