Мілтан Фрыдман

Мілтан Фрыдман
Мілтан Фрыдман
	Milton Friedman
Дата нараджэння	31 ліпеня 1912[…]
Месца нараджэння	Бруклін, Нью-Ёрк, Нью-Ёрк, ЗША;
Дата смерці	16 лістапада 2006[…] (94 гады)
Месца смерці	Сан-Францыска, Каліфорнія, ЗША[…];
Месца пахавання	Заліў Сан-Францыска;
Грамадзянства	ЗША;
Жонка	Rose Friedman[d]
Дзеці	David D. Friedman[d] і Jan Martel[d]
Род дзейнасці	эканаміст, выкладчык універсітэта, статыстык, эсэіст
Навуковая сфера	эканоміка
Месца працы	Чыкагскі ўніверсітэт;
Альма-матар	Rahway High School[d] (1928); Калумбійскі ўніверсітэт (); Ратгерскі ўніверсітэт (1932); Чыкагскі ўніверсітэт (1933); Кембрыджскі ўніверсітэт ();
Навуковы кіраўнік	Сайман Кузнец
Вядомыя вучні	Гэры Бекер і Phillip D. Cagan[d]
Вядомы як	стваральнік тэорыі манетарызму, родапачынальнік чыкагскай школы
Партыя	Рэспубліканская партыя ЗША ();
Член у	Нацыянальная акадэмія навук ЗША (); Амерыканская акадэмія мастацтваў і навук (); Нацыянальная акадэмія дэі Лінчэі (); таварыства «Мон Пелерын»[d] (); Амерыканскае філасофскае таварыства (); Каралеўская фламандская акадэмія навук і мастацтваў Бельгіі[d] (); Інстытут матэматычнай статыстыкі[d] (); Эканаметрычнае таварыства[d] (); Philadelphia Society[d] ()[…];
Узнагароды	; прэмія Адама Сміта[d] (1989) медаль Джона Бейтса Кларка[d] (1951) заслужаны член Амерыканскай эканамічнай асацыяцыі[d] член Эканаметрычнага таварыства[d] (1949) член Амерыканскай статыстычнай асацыяцыі[d] ганаровы доктар Гарвардскага ўніверсітэта[d] (чэрвень 1979) член Інстытута матэматычнай статыстыкі[d] (1943) Зала славы Нью-Джэрсі[d] (2019)
Подпіс
	Цытаты ў Вікіцытатніку
	Медыяфайлы на Вікісховішчы

Мілтан Фрыдман (англ.: Milton Friedman; 31 ліпеня 1912, Бруклін — 16 лістапада 2006) — амерыканскі эканаміст, вядомы сваімі працамі ў мікраэканоміцы, макраэканоміцы, гісторыі эканомікі, статыстыцы, а таксама актыўнай абаронай эканамічнага і палітычнага лібералізму.

У сваёй працы Капіталізм і свабода (1962) ён заклікаў да мінімізацыі ролі ўраду ў свабодным рынку дзеля палітычнай і грамадскай свабоды. У 1976 годзе Фрыдман стаў лаўрэатам Нобелеўскай прэміі па эканоміцы (1976) «за дасягненні ў даследаванні спажывецтва, гісторыі грашовага абарачэння, а таксама за практычную дэманстрацыю складанасці палітыкі эканамічнай стабілізацыі»^[16].

Біяграфія

Мілтан Фрыдман нарадзіўся ў Нью-Ёрку ў беднай сям’і яўрэйскіх эмігрантаў з Украіны. Скончыў Універсітэт Рутгерса з дыпломам па матэматыцы. Працягнуў навучанне ў Чыкагскім універсітэце, дзе атрымаў ступень магістра эканомікі.

З 1937 г. працаваў у Нацыянальным бюро эканамічных даследаванняў.

У 1946 г. атрымаў ступень доктара ў Калумбійскім універсітэце.

Пад час Другой сусветнай вайны працаваў у міністэрстве фінансаў ЗША, потым у складзе групы даследчыкаў-статыстыкаў, што выконвалі замову міністэрства абароны.

У 1946 стаў прафесарам Чыкагскага ўніверсітэта, дзе працаваў да сваёй адстаўкі ў 1977 годзе. Якраз у той перыяд сфарміравалася так званая Чыкагская эканамічная школа, яскравым прадстаўніком якой быў сам Фрыдман.

Быў кансультантам урада ЗША па Плане Маршала, эканамічным саветнікам прэзідэнтаў Ніксана і Рэйгана. Вёў калонку ў часопісе Newsweek у 1966—1984. Працаваў у Гувераўскім універсітэце рэвалюцыі, вайны і міру пры Стэнфардскім універсітэце.

Жонка Мілтана Фрыдмана Роза Фрыдман і яго сын Дэвід Фрыдман таксама з’яўляюцца вядомымі эканамістамі-лібераламі.

Навуковая дзейнасць

Фрыдман стаў вядомым праз распрацаваную ім Колькасную тэорыю грошай, паводле якой грашовае абарачэнне вызначае намінальны кошт вытворчасці. Мілтан Фрыдман лічыцца адным з пачынальнікаў тэорыі манетарызму, якая прызнавала кіраванне грашовым абаротам найважнейшым фактарам кіравання эканомікай.

Таксама важным унёскам Фрыдмана ў развіццё эканамічнай навукі ёсць яго праца над функцыяй спажывання і гіпотэзай перманентнага даходу (1957), крытыка мадэлі крывой Філіпса і распрацоўка канцэпцыі натуральнага ўзроўню беспрацоўя (1968).

Працы

Кнігі і артыкулы для шырокай аўдыторыі

Roofs or Ceilings?: The Current Housing Problem разам з Джорджам Дж. Стыглерам. (Foundation for Economic Education, 1946)
Capitalism and Freedom ISBN 0-226-26401-7 (1962)
Social Security: Universal or Selective? разам з Уілбурам Дж. Когенам (1972)
There’s No Such Thing as a Free Lunch (1975), калонкі з Newsweek
Free to Choose: A personal statement, разам з Розай Фрыдман, (1980)
The Case for Overhauling the Federal Reserve, 1985, Challenge
Economic Freedom, Human Freedom, Political Freedom ISBN 1-883969-00-X (1992), памфлет
The Drug War as a Socialist Enterprise, Фрыдман пра свабоду і наркотыкі, 1992
Two Lucky People: Memoirs (разам з Розай Фрыдман) ISBN 0-226-26414-9 (1998)
George Stigler: A Personal Reminiscence, Journal of Political Economy Vol. 101, No. 5 (Oct., 1993), pp. 768—773 JSTOR
George J. Stigler, 1911—1991: Biographical Memoir, 1998
Money Mischief: Episodes in Monetary History ISBN 0-15-162042-3 (1994)
The Case for Free Trade with Rose Friedman, 1997, Hoover Digest
Reflections on A Monetary History, The Cato Journal, Vol. 23, 2004

Гл. таксама

Зноскі

↑ Milton Friedman // Brockhaus Enzyklopädie — F.A. Brockhaus, 1796. Праверана 9 кастрычніка 2017.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q19446818'></a>
↑ Milton Friedman // Babelio — 2007.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2877812'></a>
↑ Milton Friedman, economist, dies aged 94 // Financial Times — Nikkei Inc., 2006. — ISSN 0307-1766; 1476-8844
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q183399'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q11508838'></a>
↑ Rockoff H. Milton Friedman // Friedman, Milton (31 July 1912–16 November 2006) // American National Biography Online / S. Ware — [New York]: Oxford University Press, 2017. — ISSN 1470-6229 — doi:10.1093/ANB/9780198606697.ARTICLE.2001952 Праверана 9 кастрычніка 2017.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q16983137'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q20824348'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q103858385'></a>
↑ Archive.org
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q140694416'></a>
↑ http://www.legacy.com/obituaries/sfgate/obituary.aspx?pid=173292483
↑ Find a Grave — 1996. Праверана 11 студзеня 2022.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056'></a>
↑ Pinochet - Thatcher's ally // BBC News Online — 1998.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q4704926'></a>
↑ Brooklyn College Firsts: Marshall and Rhodes // The New York Times / J. Kahn — Manhattan: New York Times Company, A. G. Sulzberger, 1991. — ISSN 0362-4331
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q9684'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q6284490'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q11299'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q24743245'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2529982'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837'></a>
↑ (unspecified title) — doi:10.5281/ZENODO.18315206 Праверана 20 студзеня 2026.
↑ Notable Names Database — 2002.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1373513'></a>
↑ Scientific Legacy Database — Institute of Mathematical Statistics. Праверана 16 снежня 2022.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1665167'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q115731647'></a>
↑ https://www.econometricsociety.org/society/organization-and-governance/fellows/memoriam Праверана 6 красавіка 2023.
↑ Archive.org Праверана 14 верасня 2023.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q140694416'></a>
↑ https://phillysoc.org/about/distinguished-members Праверана 14 верасня 2023.
↑ Nobelprize.org

Спасылкі

На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Мілтан Фрыдман
«Free to Choose» («Свабода выбару») — вядомае тэлешоу Мілтана Фрыдмана(недаступная спасылка) — некалькі выпускаў на GoogleVideo
Фонд імя Мілтана Фрыдмана

[_f872b83e4890891d-1] Milton Friedman // Brockhaus Enzyklopädie — F.A. Brockhaus, 1796. Праверана 9 кастрычніка 2017.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q237227'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q19446818'></a>

[_a3276832e6a6dd4c-2] Milton Friedman // Babelio — 2007.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2877812'></a>

[_c8160b9147ba4bce-3] Milton Friedman, economist, dies aged 94 // Financial Times — Nikkei Inc., 2006. — ISSN 0307-1766; 1476-8844
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q183399'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q11508838'></a>

[_e706bc862124da8e-4] Rockoff H. Milton Friedman // Friedman, Milton (31 July 1912–16 November 2006) // American National Biography Online / S. Ware — [New York]: Oxford University Press, 2017. — ISSN 1470-6229 — doi:10.1093/ANB/9780198606697.ARTICLE.2001952 Праверана 9 кастрычніка 2017.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q16983137'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q20824348'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q103858385'></a>

[_31337b5c30ebbfcb-5] Archive.org
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q140694416'></a>

[_525fc17ac9fe0e38-6] ttp://www.legacy.com/obituaries/sfgate/obituary.aspx?pid=173292483

[_1bc5b95c7a59e565-7] Find a Grave — 1996. Праверана 11 студзеня 2022.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q63056'></a>

[_abfcb0cf4d218bb9-8] Pinochet - Thatcher's ally // BBC News Online — 1998.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q4704926'></a>

[_e7165ca8ac92c555-9] Brooklyn College Firsts: Marshall and Rhodes // The New York Times / J. Kahn — Manhattan: New York Times Company, A. G. Sulzberger, 1991. — ISSN 0362-4331
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q9684'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q6284490'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q11299'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q24743245'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q2529982'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q54837'></a>

[_906d839d46933213-10] (unspecified title) — doi:10.5281/ZENODO.18315206 Праверана 20 студзеня 2026.

[_8906cc27ba95cf73-11] Notable Names Database — 2002.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1373513'></a>

[_a2aa4f892f2a039a-12] Scientific Legacy Database — Institute of Mathematical Statistics. Праверана 16 снежня 2022.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q1665167'></a><a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q115731647'></a>

[_f4bf257a3461c6f3-13] ttps://www.econometricsociety.org/society/organization-and-governance/fellows/memoriam Праверана 6 красавіка 2023.

[_f905dbcb79a294aa-14] Archive.org Праверана 14 верасня 2023.
<a href='https://wikidata.org/wiki/Track:Q140694416'></a>

[_1ffa95a73b3c3a65-15] ttps://phillysoc.org/about/distinguished-members Праверана 14 верасня 2023.

[16] Nobelprize.org

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]