Ніжні Ноўгарад

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Горад, адміністрацыйны цэнтр
Ніжні Ноўгарад
руск.: Нижний Новгород
Сцяг[d] Герб[d]
Сцяг[d] Герб[d]
Nizhny Novgorod Montage (2016).png
Крэмль, сабор Аляксандра Неўскага, помнік Мініну і Пажарскаму, Горкаўскі аўтамабільны завод, кірмаш, Чкалаўская лесвіца
Краіна
Вобласць
Каардынаты
Унутранае дзяленне
8 раёнаў
Глава
Уладзімір Аляксандравіч Паноў
Заснаваны
Першае згадванне
Ранейшыя назвы
1932—1990 — Горкі
Плошча
410,68[1][2] — 466,5[3] км²
Вышыня цэнтра
200 м
Водныя аб’екты
Насельніцтва
1 267 760[2] чалавек (2015)
Часавы пояс
Тэлефонны код
831
Паштовыя індэксы
603XXX
Аўтамабільны код
52, 152
Афіцыйны сайт
НижнийНовгород.рф
(руск.) (англ.) (ісп.) (ням.) (фр.) 
Ніжні Ноўгарад на карце Расіі ±
Ніжні Ноўгарад (Расія)
Ніжні Ноўгарад
Ніжні Ноўгарад (Ніжагародская вобласць)
Ніжні Ноўгарад

Ніжні Ноўгарад (руск.: Нижний Новгород; з 1932 да 1990 — Горкі, руск.: Горький) — горад у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Ніжагародскай вобласці. Насельніцтва 1 255,2 тыс. чалавек (2011, 5-е месца ў Расіі). Заснаваны ў 1221 годзе. Прамысловы, палітычны і адміністрацыйны цэнтр Прыволжскай федэральнай акругі. Размешчаны па берагах ракі Акі, у месцы яе ўпадзення ў Волгу, у цэнтры Рускай раўніны.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Сядзіба князёў[правіць | правіць зыходнік]

Заснаваны вялікім князем Юрыем Усеваладавічам у 1221 годзе на сутоку рэк — Волгі і Акі. У 1350 годзе ў Ніжні Ноўгарад была перанесена сталіца Уладзіміра-Суздальскага княства. Вялікі князь Дзмітрый Канстанцінавіч (1323—1383) намагаўся зрабіць сваю сталіцу канкурэнтам Маскве і пабудаваў каменную крэпасць і некалькі цэркваў.

Наймацнейшая крэпасць Маскоўскага княства[правіць | правіць зыходнік]

Пасля далучання да Маскоўскага княства ў 1392 годзе, мясцовыя князі ўзялі прозвішча Шуйскія і перасяліліся ў Маскву, дзе занялі важныя пасады і нават на некаторы час апынуліся на чале рускай дзяржавы (Васіль Шуйскі). Ніжні Ноўгарад выкарыстоўваўся як моцны апорны пункт у вайне з Казанскім ханствам. Моцны Крэмль з чырвонай цэглы, адна з найстарэйшых крэпасцяў у Расіі, быў пабудаваны ў 1508—1511 гадах пад кіраўніцтвам італьянскага архітэктара. Крэпасць здолела адолець татарскія аблогі ў 1520 і 1536 гадах.

У 1612 годзе «народнае апалчэнне» пад кіраўніцтвам мясцовага купца Кузьмы Мініна і князя Дзмітрыя Пажарскага разбіла і выгнала з Масквы польска-беларускія войскі. Галоўная плошча горада перад крамлём названая ў гонар Мініна, сам ён пахаваны на тэрыторыі крэпасці.

У наступным стагоддзі горад служыў важным гандлёвым цэнтрам,. У 17 і 18 стагоддзях атрымаў развіццё адмысловы стыль у іконапісе і архітэктуры — Строганаўскі стыль.

Гандлёвы цэнтр[правіць | правіць зыходнік]

У 1817 годзе ў Ніжні Ноўгарад быў перанесены Макар’еўскі кірмаш, які пачаў прыцягваць мільёны наведнікаў штогод. У сярэдзіне 19 стагоддзя Ніжні Ноўгарад лічыўся гандлёвай сталіцай Расійскай імперыі. Развіваліся і іншыя галіны эканомікі, і напачатку 20 стагоддзя горад быў адным з эканамічных цэнтраў краіны. У 1909-17 гадах выдавалася газета «Казьма Мінін».

Пісьменнік Максім Горкі нарадзіўся ў Ніжнім Ноўгарадзе ў 1868 годзе. Яшчэ пры яго жыцці ўлады перайменавалі горад у Горкі, пасля вяртання пісьменніка ў СССР у 1932 годзе. Гістарычная назва была вернутая ў 1991 годзе.

У часы СССР горад быў закрыты для наведвання для забеспячэння сакрэтных ваенных распрацовак, якія вяліся на ніжагародскіх прадпрыемствах. Фізік і лаўрэат Нобелеўскай прэміі Андрэй Сахараў быў сасланы ў Горкі да 1986 года.

Прамысловасць[правіць | правіць зыходнік]

Аўтамабілебудаванне.

Адукацыя[правіць | правіць зыходнік]

Транспарт[правіць | правіць зыходнік]

Вядомыя ўраджэнцы і жыхары[правіць | правіць зыходнік]

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі