Telegram

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Telegram
Telegram 2019 Logo.svg
Telegram Chats List on iOS.png
Скрыншот Telegram для Android
Тып кліент сістэмы імгненнага абмену паведамленнямі[d] і mobile app[d]
Аўтар Мікалай Дураў[d] і Павел Валер'евіч Дураў
Распрацоўшчык Telegram FZ-LLC[d]
Напісана на C++ і Java
Інтэрфейс Qt[d]
Аперацыйная сістэма Windows Phone[d], iOS, Android, Microsoft Windows, Chrome OS[d], Mac OS, Linux і macOS
Мовы інтэрфейсу англійская, іспанская мова, нямецкая, нідэрландская, італьянская мова, арабская мова, партугальская мова, карэйская, руская, французская мова, украінская мова і каталанская мова[1]
Першы выпуск 6 верасня 2013 года
Апошняя версія
Стан у актыўнай распрацоўцы
Ліцэнзія Прапрыетарны сервер. GPL v2 для кліентаў Android, iOS і кліента каманднага радка;
GPL v3 для астатніх кліентаў
Сайт telegram.org
Commons-logo.svg Telegram на Вікісховішчы

Telegram (бел.: Тэлеграм) — бясплатны кросплатформенны месэнджэр для смартфонаў і іншых прылад для абмену тэкставымі паведамленнямі і медыяфайламі розных фарматаў. Выкарыстоўваецца прапрыетарная серверная частка з закрытым кодам. Telegram працуе на магутнасцях некалькіх кампаній, якія фінансуюцца Паўлам Дуравым. Месэнджэр прапаноўвае магчымасці end-to-end шыфравання[3].

Уліковы запіс карыстальніка прывязваецца да нумара тэлефона, што з’яўляецца адным з істотных аргументаў крытыкаў Telegram, бо гэта не забяспечвае поўнай ананімнасці пры камунікаванні. Колькасць актыўных карыстальнікаў сэрвісу на люты 2016 год склала больш за 100 млн чалавек.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Праект створаны Паўлам Дуравым, заснавальнікам сацыяльнай сеткі «У Кантакце». 14 жніўня 2013 года быў прадстаўлены першы кліент Telegram для прылад на платформе iOS.[4]

  • 22 жніўня 2013 года адзін з удзельнікаў конкурсу Durov’s Android Challenge напісаў і выклаў у адкрыты доступ першы дадатак для аперацыйнай сістэмы Android, сумяшчальны з Telegram, (таксама з выкарыстаннем пратаколу MTProto).
  • У кастрычніку ў праекту адкрыўся вэб-сайт і была прадстаўлена афіцыйная версія Telegram пад Android з адкрытым крынічным кодам (GPL2). Папярэдняя версія праграмы даступная пад назвай «Unofficial Telegram S».
  • 7 лістапада 2013 года з’явіліся пабочныя кліенты сэрвісу для Windows і OS X з абмежаванным функцыяналам. Таксама быў распрацаваны канцэпт вэб-версіі кліенту.
  • У студзені 2014 года выйшла неафіцыйная вэб-версія Webogram ад былога распрацоўшчыка ВКонтакце Ігара Жукава.
  • 21 ліпеня 2014 года ў App Store з’явіўся дадатак Telegram HD для iPhone і iPad, якія запампавала кампанія Telegram Messenger LLP[5].
  • 15 кастрычніка 2014 года да Telegram была дададзена падтрымка псеўданімаў, па якіх можна звязацца з карыстальнікамі, не ведаючы іх нумару тэлефона, а таксама запушчаны вэб-кліент.
  • 2 студзеня 2015 года да Telegram была дададзена падтрымка налепак. Пачаткова ў дадатку было 14 налепак, але любы карыстальнік можа мадыфікаваць іх або дадаць свае. У адрозненне ад многіх дадаткаў, у Telegram налепкі бясплатныя].
  • У маі 2016 года з’явілася магчымасць рэдагавання дасланых паведамленняў. Зрабіць змены магчыма цягам двух сутак ад моманту адпраўкі. У гэтым выпадку ў паведамленні з’явіцца адмысловая метка[6].
  • 22 лістапада 2016 года распрацоўшчыкамі быў запушчаны праект Telegraph — блог-платформа, бясплатны выдавецкі інструмент, які дазваляе ствараць публікацыі, агляды, дапасаваць фатаздымкі і ўсе віды embedded-коду. Telegraph — гібрыд блог-платформы, месэнджэра і плацішэру (падобнага на Medium), з канцэпцыяй ананімных іміджбордаў.
  • У сакавіку 2017 года расійскі палітычны аналітык Валерый Салавей са спасылкай на ананімную крыніцу паведаміў, што расійскія спецслужбы атрымалі доступ да паведамленняў карыстальнікаў і іх архіву за тры гады. Павел Дураў назваў гэту заяву выдумкай.
  • У красавіку 2017 года было абвешчана пра запуск галасавых тэлефанаванняў з сістэмай end-to-end шыфравання[7]..
  • У красавіку 2018 года Таганскі суд Масквы пастанавіў заблакаваць Telegram у Расіі[8].
  • 15 жніўня 2020 года ў Telegram афіцыйна з’явілася магчымасць выбраць беларускую мову[9]. Да гэтага беларуская мова не была даступнай па змоўчанні, яе трэба было ўсталёўваць уласнаручна[10].

Тэхналогія[правіць | правіць зыходнік]

Для месэнджэра быў створаны пратакол MTProto, які базуецца на выкарыстанні некалькіх пратаколаў шыфравання. Пры аўтарызацыі і аўтэнтыфікацыі выкарыстоўваюцца алгарытмы RSA-2048, DH-2048 для шыфравання, пры перадачы паведамленняў пратакола яны шыфруюцца AES з ключом, які вядомы кліенту і серверу. Таксама стасоўваюцца крыптаграфічныя хэш-алгарытмы SHA-1 і MD5.

Бяспека ад перахопу дасланых паведамленняў з боку серверу Telegram забяспечваецца толькі ў рэжыме «таемных» чатаў (Secret Chats), даступным ад 8 кастрычніка 2013 года. Гэты рэжым рэалізуе шыфраванне, пры якім толькі адпраўнік і атрымальнік валодаюць агульным ключом (end-to-end шыфраванне), з ужываннем алгарытму AES-256 у рэжыме IGE (англ. Infinite Garble Extension) для дасланых паведамленняў. У адрозненне ад звычайнага рэжыму, паведамленне ў таемных чатах не дэшыфруюцца серверам, гісторыя ліставання захоўваецца толькі на тых дзвюх прыладах, на якіх быў створаны чат.

Пры абмене файламі можна як дасылаць файлы з прылады, так і шукаць медыякантэнт у інтэрнеце (прі выкарыстанні мабільных версій для iOS або Android). Памер дасланых файлаў абмежаваны 1,5 Гб. Праграма выкарыстоўвае сістэму дазапампоўвання файлаў пасля абрыву сувязі[4].

Маецца магчымасць арганізоўваць мульцічаты да 200 удзельнікаў і супергрупы да 5000 удзельнікаў.

Боты[правіць | правіць зыходнік]

Пры дапамозе адмысловага API пабочныя распрацоўшчыкі могуць ствараць ботаў (адмысловыя акаўнты, якія кіруюцца праграмамі)[11]. Тыповыя боты адказваюць на адмысловыя каманды ў персанальных і групавых чатах, таксама яны могуць ажыццяўляць пошук у інтэрнеце або выконваць іншыя задачы.

Крытыка[правіць | правіць зыходнік]

Заснавальнік WhatsApp Ян Кум адзначаў, што ідэі, рэалізаваныя ў яго дадатку, выкарыстоўваюцца ў Telegram[12].

Серверы Telegram не захоўваюць паведамленні з таемных чатаў, але захоўваюць гісторыю звычайных чатаў і змест адраснай кнігі карыстальнікаў на тэрмін выкарыстання сэрвісу і на тэрмін неактыўнасці, пазначаны ў наладах акаўнта (ад аднаго месяца да года). Шыфраванне, якое выкарыстоўваецца ў месэнджэры, не забяспечвае PFS ва ўсіх выпадках.

Афіцыйныя кліенты Telegram па змоўчанні актыўна дасылаюць усім кантактам метаінфармацыю ад адчыненні і зачыненні дадатку, пры гэтым падпісацца на гэту метаінфармацыю можа любы карыстальнік. Для адключэння такой расылкі патрабуецца змяніць налады акаўнта.

Таксама неаднаразова выказваўся сумнеў у бяспецы пратаколу MTProto[13].

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. https://www.elnacional.cat/es/tecnologia/telegram-catalan_333537_102.html
  2. Release 2.4.3 — 2020. Праверана 18 кастрычніка 2020.
  3. Телеграмм нашего времени // электроннае выданне «Lenta.ru»
  4. 4,0 4,1 Телеграмма от Дурова// электроннае выданне «Vedomosti.ru»
  5. Дуров сменил юридическое лицо Telegram и запустил новое приложение для iOS// электроннае выданне «vc.ru»
  6. В Telegram появилась возможность редактировать сообщения // электроннае выданне «Коммерсант.ru»
  7. В Telegram появились голосовые звонки//электроннае выданне «dev.by»
  8. Суд постановил заблокировать Telegram в России (руск.)  (13 красавіка 2018). Праверана 13 красавіка 2018.
  9. В Telegram официально появилась возможность выбрать белорусский язык
  10. Зроблены пераклад Telegram на беларускую мову // электроннае выданне «Наша Ніва»
  11. Telegram Bot Platform // блог The Telegram Team
  12. Основатель WhatsApp обвинил Дурова в плагиате // электроннае выданне «Forbes.ru»
  13. A practical cryptanalis of the Telegram messaging protocol // навуковая праца Jakob Bjerre

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]

Шаблон:Праграмы імгненнага абмену паведамленнямі