Горад Хельсінкі
Горад
|
||||
  Хельсінкі
|
||||
ХЕЛЬСІНКІ — самы буйны горад, сталіца Фінляндыі, (фінск. Helsinki; Хельсінгфорс альбо Гельсінгфорс — швед. Helsingfors), адміністрацыйны цэнтр правінцыі Уусімаа. Размешчана на беразе Фінскага заліва Балтыйскага мора. Насельніцтва 574 579 (31.12.2008). Разам з гарадамі-спадарожнікамі Вантаа, Эспаа і Каўніайнен утварае гарадскую агламерацыю сталічны рэгіён з насельніцтвам больш мільёна чалавек.
Хельсінкі з'яўляецца цэнтрам бізнесу, адукацыі, культуры і навукі ў Фінляндыі. У Вялікім Хельсінкі размешчаны 8 універсітэтаў і 6 тэхналагічных паркаў. 70% замежных кампаній, якія працуюць у Фінляндыі, размешчаны ў сталічным рэгіёне. Міграцыя насельніцтва з правінцыі робіць Хельсінкі адным з самых хуткарослых муніцыпальных раёнаў у Еўропе.
Галоўным міжнародным авіяцыйним вузлом у Фінляндыі з'яўляецца Аэрапорт Хельсінкі-Вантаа, размешчаны ў 20 кіламетрах ад цэнтра сталіцы і ажыццяўляе прамыя пералёты па ўсім свеце. Шлях ад Хельсінкі да Таліна займае 1,5 гадзіны па моры і 18 хвілін на верталёце. У два іншых буйных горада, Тамперэ і Турку, можна трапіць за 1,5-2 гадзіны на цягніку і 1,5-2,5 гадзіны на машыне.
Змест |
Гісторыя[правіць]
Шведскае кіраванне[правіць]
Заснаваны шведскім каралём Густавам Ваза ў 1550 годзе. Па яго ўказу некалькі сот жыхароў горада Порвааа замацаваліся на тэрыторыі цяперашняга гарадскога раёна Арабія. 12 чэрвеня, дзень падпісання ўказа, лічыцца днём нараджэння горада.
Аднак аказалася, што месца было выбрана няўдала - гавань была занадта дробнаводнай, і ў выніку горад быў перанесены ў раён цяперашняй Каўпаторы (Рынкавай плошчы).
Аж да сярэдзіны XVIII стагоддзя Хельсінкі заставаўся невялікім, амаль цалкам драўляным горадам, тут нярэдка ўспыхвалі эпідэміі чумы.
У 1748 г. на астравах блізу Хельсінкі шведамі было пачата будаўніцтва крэпасці Свеаборг (фін. Суаменліна), закліканай абараніць горад з мора. У выніку пачаўся рост горада; з'яўляюцца першыя каменныя дамы. Аднак сталіцай шведскай Фінляндыі заставаўся Турку (Або).
Горад захоплівалі рускія войскі чатыры разы - двойчы ў ходзе Вялікай Паўночнай вайны, у маі і ліпені 1713 года; 24 жніўня 1742, падчас руска-шведскай вайны 1741-1743 гадоў; 18 лютага 1808 г, падчас руска-швецкай вайны 1808-1809 гадоў.
Сталіца незалежнай Фінляндыі[правіць]
Пасля абвяшчэння незалежнасці ў ходзе грамадзянскай вайны ў Фінляндыі горад быў некаторы час заняты часткамі фінскай чырвонай арміі, аднак у выніку наступлення генерала Манергейма з Ваасы, падтрыманага нямецкімі войскамі, горад перайшоў пад кантроль буржуазнага фінскага ўрада.
Пасля заканчэння грамадзянскай вайны горад працягваў дынамічна развівацца. Значна пашырылася яго тэрыторыя, раслі новыя жылыя кварталы. Шырокую вядомасць набыў, напрыклад, «горад-сад» Тапіёла (фін. Tapiola, швед. Hagalund; адміністрацыйна падпарадкаваны Эспаа).
У 1952 годзе праведзены летнія Алімпійскія гульні.
У 2007 годзе ў горадзе быў праведзены штогадовы конкурс песні «Еўрабачанне».
Насельніцтва[правіць]
- 1810: 4 070
- 1830: 11 100
- 1850: 20 700
- 1880: 43 300
- 1900: 93 600
- 1925: 209 800
- 1960: 425 000
- 2001: 559 718
- 2008: 571 354
У 2002 годзе ў горадзе жыло 305 196 чалавек працаздольнага ўзроста, з іх 277 967 мелі працу; 27 229 былі беспрацоўнымі, узровень беспрацоўя — 8,9 %.
Насельніцтва (на 31 снежня 2003 года) — 559 330, гадавы прырост − 0,1 %. Прагноз: на 2010 — 572 648 чал., на 2020 — 589 604 чал., на 2030 — 597 640 чал.
Музеі[правіць]
Транспарт[правіць]
Славутасці[правіць]
Выбітныя ўраджэнцы і жыхары[правіць]
 |
Гэта пачатак артыкула. Вы можаце дапамагчы праекту, выправіўшы і дапоўніўшы яго. |
