Карл Рэнер

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Карл Рэнер
Karl Renner
Карл Рэнер
Карл Рэнер, каля 1905 г.
сцяг
4-ы Федэральны прэзідэнт Аўстрыі
20 снежня 1945 — 31 снежня 1950
Папярэднік: пасада адноўлена
Пераемнік: Тэадор Кёрнер
сцяг
1-ы Федэральны канцлер Аўстрыі
12 лістапада 19187 ліпеня 1920
Папярэднік: пасада заснавана
Пераемнік: Міхаэль Майр
сцяг
17-ы Федэральны канцлер Аўстрыі
27 красавіка 194520 снежня 1945
Папярэднік: пасада адноўлена
Пераемнік: Леапольд Фігль
 
Партыя: Сацыял-дэмакратычная партыя Аўстрыі
Адукацыя: Венскі ўніверсітэт
Навуковая ступень: доктарская ступень[d][1]
Дзейнасць: палітык, бібліятэкар, дыпламат, адвакат
Нараджэнне: 14 снежня 1870(1870-12-14)
Унтэр-Танавіц, Чэхія
Смерць: 31 снежня 1950(1950-12-31) (80 гадоў)
Вена, Аўстрыя
Пахаванне: Цэнтральныя могілкі ў Вене[d]
Жонка: Луіза Рэнер

Карл Рэнер (ням.: Karl Renner; 14 снежня 1870, Унтэр-Танавіц — 31 снежня 1950, Вена) — выдатны аўстрыйскі палітычны дзеяч, сацыял-дэмакрат і тэарэтык аўстрамарксізму, першы федэральны канцлер Аўстрыі пасля распаду Аўстра-Венгерскай імперыі і першы прэзідэнт Аўстрыі пасля Другой сусветнай вайны.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Сын чэшскага селяніна. Вывучаў права ў Вене. У 1894 г. стаў членам сацыял-дэмакратычнай партыі. З 1907 г. — дэпутат парламента. Удзельнічаў у стварэнні першай Аўстрыйскай рэспублікі. У 19181920 гг. быў канцлерам і главой Дзяржаўнага савета. З 1930 г. абраны старшынёй парламента, ліквідаванага 1933 г. урадам Дольфуса. Вёў антыфашыцкую дзейнасць, пасля вызвалення Аўстрыі стаў канцлерам першага агульнакааліцыйнага часовага ўрада[2]; па згодзе ўсіх партый абраны прэзідэнтам, памёр да канца шасцігадовага тэрміна.

З'яўляўся лідарам аўстрыйскай сацыял-дэмакратыі і II Інтэрнацыянала, а таксама выдатным тэарэтыкам аўстрамарксізму. Аўтар некалькіх прац па праблеме нацыянальнага пытання. Прытрымліваўся ідэі шматнацыянальнай дзяржавы ў відзе дэмакратычнай федэрацыі на аснове палітычнага і культурнага раўнапраўя меншасцей.

Зноскі

  1. Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #118599739 // общий нормативный контроль — 2012—2016.
  2. Советская политика в Австрии. 1945—1955. Сборник документов. АИРО-XXI, 2006 г. ISBN 5-91022-030-6, другое издание ISBN 5-86007-524-3 — стр. 47—48

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Государство и нация, 1899 (под псевдонимом Синоптикус; рус. перевод — 1906)
  • Реннер К. Теория капиталистического хозяйства, 1926
  • Национальная проблема, 1902 (под псевдонимом Рудольф Шпрингер; рус. перевод — 1909, второе издание — 2010. ISBN 978-5-396-00125-1)