Сірыйска-Ліванская аперацыя

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Сірыйска-Ліванская аперацыя
Асноўны канфлікт: Другая сусветная вайна
Лiван.1941.jpgБрытанскія і аўстралійскія вайскоўцы, Гаммана, Ліван, верасень 1941.
Дата 8 чэрвеня11 ліпеня 1941 года
Месца Сiрыя i Лiван
Вынік Перамога саюзнiкау
Праціўнікі
Flag of the United Kingdom.svg Брытанская імперыя
Flag of Free France (1940-1944).svg Францыя
Flag of the Czech Republic.svg Чэхаславакія
Flag of Philippe Pétain, Chief of State of Vichy France.svg Вiшы
Flag of the NSDAP (1920–1945).svg Германія
Камандуючыя
Flag of the United Kingdom.svg Генры Вiльсан Flag of Philippe Pétain, Chief of State of Vichy France.svg Анры Дэнтц
Сілы бакоў
Flag of the United Kingdom.svg 27 000
Flag of Free France (1940-1944).svg 5 000
Flag of the Czech Republic.svg 800
Flag of Philippe Pétain, Chief of State of Vichy France.svg Flag of the NSDAP (1920–1945).svg 35 000
Страты
4 052 забiтых i параненых 6 352 забiтых i параненых
Commons-logo.svg Аўдыё, фота, відэа на Вікісховішчы
 
Міжземнаморскі тэатр ваенных дзеянняў Другой сусветнай вайны
Міжземнае мора Паўночная Афрыка Мальта Грэцыя (1940) Югаславія Грэцыя (1941) Ірак Крыт Сірыя-Ліван Іран Італія Дадэканескія астравы Паўднёвая Францыя

Сірыйска-Ліванская аперацыя — ваеная аперацыя антыгітлераўскай кааліцыі па вызваленнi Сірыі і Лівана ад Вiшысткай Францыi i Вермахта падчас Другой сусветнай.

Пасля акупацыi паўночнай часткi Францыi Германiей на поўдне краiны быў усталяваны рэжым Вiшы, які супрацоўнічаў з нацыскай Германіяй. Большая частка французскіх калоній, уключаючы Сірыю і Ліван, апынуліся пад кантролем вiшыстаў.

Летам 1941 года Брытанская iмперыя i Змагаюшчаяся Францыя правялі паспяховую ваенную аперацыю па вызваленнi Сірыі і Лівана.

Падзеi[правіць | правіць зыходнік]

З мая 1941 года брытанская авіяцыя наносіла бомбавыя ўдары па ваеным базам вiшыстаў. Вяліся даволі жорсткія паветраныя баі з авіяцыяй Вішы.

У ноч на 8 чэрвеня 1941 года паўднёвая групоўка англа-французскiх войск, якая знаходзiлася ў Палесцiне, перайшла мяжу і стала прасоўвацца на поўнач. Супраць чаканняў французская камандуючага Шарль дэ Голя, вiшысты далi ўпартае супраціўленне. Так, калі надыходзілі часткі 9 чэрвеня захапілі буйны горад Кунейтра, вiшысты, выкарыстоўваючы перавагу ў танках, адбілі яго 15 чэрвеня, пры гэтым захапіўшы ў палон брытанскі батальён. Таксама з 9 па 22 чэрвеня ішлі жорсткія баі за горад Мерджуон, тройчы пераходзіў з рук у рукі. Правалілася і спроба з ходу ўзяць Дамаск - якія выйшлі да яго індыйскія часткі былі контратакавалі і акружаны ў прыгарадным пасёлку Мецца, дзе двое сутак ўпарта абараняліся. Толькі 21 чэрвеня асноўныя сілы саюзнікаў выйшлі да Дамаска, тады войскі Вішы пакінулі горад.

Ўдалым рашэннем брытанскага камандавання была атака ў цэнтральную Сірыю з пустыні на мяжы з Іарданіяй, дзе паспяхова дзейнічалі сілы Брытанскага Арабскага легіёна, якія захапілі горныя праходы з мінімальнымі стратамі і якія ўзялі горад Пальміра 3 ліпеня (вулічныя баі там адрозніваліся бязлітаснасцю, было захоплена 165 палонных). 6 ліпеня злучыліся групоўкі саюзнікаў, якія надыходзілі з Палестыны і з цэнтральнага Ірака. Паўночная групоўка перайшла ў наступ 1 ліпеня і даволі хутка, адціскаючы разрозненыя часткі Вiшы, прасоўвалася да Міжземнага мора.

Да 9 ліпеня перадавыя часткі саюзнікаў з поўдня выйшлі да Бейрута, прарваў магутны абарончы рубеж у горада Дамур. Страта Дамура прадвызначаная зыход ўсёй кампаніі, пасля чаго камандуючы сіламі Вішы ў Сірыі генерал Дентц пачаў перамовы аб капітуляцыі. З 11 ліпеня баявыя дзеянні былі спынены. 14 ліпеня ў Акрэ было падпісана пагадненне аб спыненні баявых дзеянняў, па ўмовах якога войскі саюзнікаў займалі ўсю Сірыю.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]