Ян Фрыдэрык Сапега

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Ян Фрыдэрык Сапега
польск.: Jan Fryderyk Sapieha
Jan Fryderyk Sapieha. Ян Фрыдэрык Сапега (A. Mirys, 1765).jpg
Herb Sapiehów.PNG
Герб «Ліс»
Вялікі канцлер літоўскі
1735 — 1751
Папярэднік Міхал Сервацы Вішнявецкі
Пераемнік Міхал Фрыдэрык Чартарыйскі

Нараджэнне 18 кастрычніка 1680(1680-10-18)[1][2]
Смерць 6 ліпеня 1751(1751-07-06) (70 гадоў) ці 5 ліпеня 1751(1751-07-05)[1] (70 гадоў)
Месца пахавання
Род Сапегі
Бацька Казімір Уладзіслаў Сапега
Маці Францішка з Копцяў[d]
Жонка Канстанцыя Францішка з Радзівілаў[d]
Веравызнанне Каталіцкая Царква
Адукацыя
Дзейнасць гісторык
Узнагароды
Ордэн Белага арла
Commons-logo.svg Ян Фрыдэрык Сапега на Вікісховішчы

Ян Фрыдэрык Сапега (18 кастрычніка 1680, в. Дабратычы Берасцейскага павета — 6 ліпеня 1751) — вялікалітоўскі дзяржаўны дзеяч. Вялікі канцлер літоўскі (з 1735).

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Ян Фрыдэрык Сапега ў маладосці

Паходзіў з роду Сапегаў герба «Ліс», сын Казіміра Уладзіслава Сапегі і Францішкі з Копцяў.

Вучыўся ў езуіцкіх калегіумах у Берасці, Любліне і Варшаве. У час Паўночнай вайны 17001721 спачатку быў на баку Аўгуста II, далучыўся да Сандамірскай канфедэрацыі, у 1706 перайшоў у лагер Станіслава Ляшчынскага, ад якога атрымаў пасаду рэферэндара літоўскага (1706—1709). Пасля вяртання на трон Аўгуста II амнісціраваны.

Кашталян менскі ў 17111712 (адмовіўся ад пасады), троцкі ў 17161735, вялікі канцлер літоўскі з 1735. Далучыўся да Тарнагродскай канфедэрацыі праціўнікаў караля. Выбіраўся паслом на соймы, дэпутатам Трыбунала Літоўскага. Валодаў Коднем, Дарагастаямі, Муравіцай, Капыламі, Чарнобылем, быў старостам берасцейскім (з 1697) і прапойскім1739). Кавалер ордэна Белага Арла з 1730 года.

Спадчына[правіць | правіць зыходнік]

Значную частку жыцця правёў у Кодні, дзе сабраў вялікую бібліятэку, якая станам на 1744 складалася з 3500 экзэмпляраў.

Напісаў гісторыю абраза Дзевы Марыі ў Кодні (Торунь, 1720), гістарычна-генеалагічны нарыс роду Сапегаў (Варшава, 1730) і інш. У Кодзенскім касцёле стварыў партрэтную галерэю Сапегаў[3].

Галерэя[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. 1,0 1,1 Dr. Constant v. Wurzbach Sapieha, Johann Friedrich // Biographisches Lexikon des Kaiserthums Oesterreich: enthaltend die Lebensskizzen der denkwürdigen Personen, welche seit 1750 in den österreichischen Kronländern geboren wurden oder darin gelebt und gewirkt habenWien: 1856. — Т. 28. — S. 237.
  2. Jan Fryderyk Sapieha // Internetowy Polski Słownik Biograficzny
  3. Анатоль Грыцкевіч. Сапегі // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі. У 6 т. Т. 6. Кн. 1: Пузыны — Усая / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (галоўны рэд.) і інш.; Маст. Э. Э. Жакевіч. — Мн.: БелЭн, 2001. — 591 с.: іл. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0214-8.

Крыніцы[правіць | правіць зыходнік]

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]