Вікіпедыя:Добрыя артыкулы

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Навічкам · Супольнасць · Парталы · Узнагароды · Праекты · Запыты · Ацэньванне
Кароткая спасылка-перанакіраванне ВП:ДА
✰
Добрыя артыкулыартыкулы, якія ўдзельнікі Вікіпедыі лічаць аднымі з лепшых артыкулаў праекта. Добрыя артыкулы — артыкулы, якія напісаны з веданнем пытання і раскрываюць закранутую тэму. Па тых ці іншых прычынах яны (пакуль яшчэ) не адпавядаюць крытэрыям выдатных артыкулаў, але ўсё жадаючыя могуць прыняць удзел у іх дапрацоўцы да ўзроўню выдатных.

Перад тым, як з'явіцца на гэтай старонцы, добрыя артыкулы праходзяць працэдуру абрання на старонцы Вікіпедыя:Кандыдаты ў добрыя артыкулы, дзе іх абмяркоўваюць на прадмет дакладнасці, нейтральнасці, паўнаты і стылю выкладу.

Усе добрыя артыкулы адзначаны знакам ✰ у верхнім правым куце сваёй старонкі, а таксама адпаведным шаблонам ўнізе артыкула.
Колькасць добрых артыкулаў у беларускай Вікіпедыі — 122. Гл. таксама Пералік добрых артыкулаў з датамі абрання.

Каляндар

Нядаўна абраныя добрымі артыкулы[правіць зыходнік]

Crowded cytosol.png

Цытазо́ль (англ.: cytosol, паходзіць ад грэч.: κύτος — клетка і англ.: sol ад лац.: solutio — раствор) — вадкае змесціва клеткі. Большую частку цытазолю займае ўнутрыклеткавая вадкасць. Цытазоль разбіваецца на кампартменты пры дапамозе разнастайных мембран. У эўкарыётаў цытазоль размяшчаецца пад плазматычнай мембранай і з'яўляецца часткай цытаплазмы, у якую, апроч цытазоля, уваходзяць мітахондрыі, пластыды і іншыя арганелы, але не вадкасць, якая змяшчаецца ў іх, і ўнутраныя структуры. Такім чынам, цытазоль уяўляе сабой вадкі матрыкс, які атачае арганелы. У пракарыётаў большая частка хімічных рэакцый метабалізму адбываецца ў цытазолі, і толькі невялікая іх частка адбываецца ў мембранах і перыплазматычнай прасторы. У эўкарыётаў, хоць многія рэакцыі працякаюць у арганелах, некаторыя рэакцыі адбываюцца ў цытазолі.

(далей…)


Human Immunodeficency Virus - stylized rendering.jpg

Ві́рус іму́надэфіцы́ту чалаве́ка — рэтравірус з роду ленцівірусаў, які выклікае захворванне, якое павольна прагрэсіруе — ВІЧ-інфекцыю.

Вірус паражае клеткі імуннай сістэмы, якія маюць на сваёй паверхні рэцэптары CD4: Т-хелперы, манацыты, макрафагі, клеткі Лангерганса, дэндрытныя клеткі, клеткі мікрагліі. У выніку праца імуннай сістэмы прыгнятаецца і развіваецца сіндром набытага імуннага дэфіцыту (СНІД), арганізм хворага страчвае магчымасць абараняцца ад інфекцый і пухлін, узнікаюць другасныя апартуністычныя захворванні, якія не характэрныя для людзей са звычайным імунным статусам. Без доктарскага ўмяшання апартуністычныя захворванні выклікаюць смерць пацыента ў сярэднім праз 9—11 гадоў пасля заражэння (у залежнасці ад падтыпу віруса). Пры правядзенні антырэтравіруснай тэрапіі працягласць жыцця пацыента можа быць падоўжана да 70—80 гадоў.

(далей…)


Crested Lark (Galerida cristata) at Sultanpur I Picture 118.jpg

Жаўру́к-смяцю́х, ці Чуба́ты жа́варанак (Galerida cristata) — від птушак з сямейства жаваранкавых. Яго найбольш яскравым адрозненнем ад іншых прадстаўнікоў жаваранкавых з'яўляецца наяўнасць адносна вялікага чубка з пер'я на галаве. Гэты від распаўсюджаны пераважна ў Еўропе, але сустракаецца ў Паўночнай Афрыцы, некаторых рэгіёнах Заходняй, Паўднёвай і Усходняй Азіі.

Нягледзячы на тое, што ў Чырвоным спісе Міжнароднага саюза аховы прыроды жаўрук-смяцюх апісаны як від пад найменшай пагрозай (Least concern, LC), заўважыўшы тэндэнцыю да імклівага скарачэння яго колькасці шэраг дзяржаў і міждзяржаўных аб'яднанняў шчыльна заняліся пытаннем аховы гэтай птушкі.

Чубаты жаваранак занесены ў Чырвоную кнігу Беларусі з прысваеннем III катэгорыі (VU) і ахоўваецца законам.

У мэтах прыцягнення ўвагі да праблем жаўрука-смецюха, удзельнікі XIX з'езда грамадскай арганізацыі «Ахова птушак Бацькаўшчыны» абралі яго птушкай 2017 г.

(далей…)


ЗабудоваВялікайТраецкай.jpg

Ву́ліца Вялі́кая Трае́цкая — вуліца ў гістарычным цэнтры Гродна, адна з самых старажытных у горадзе. Гістарычная назва вернутая ў пачатку 1990-х гадоў. Даўжыня — каля 700 м. Па вуліцы ходзіць грамадскі транспарт — тралейбус.

Праходзіць ад вуліцы Давыда Гарадзенскага да вуліцы Віленская праз месцы, якія ў мінулым складалі яўрэйскі квартал. Перпектыву вуліцы з боку Нёмана замыкае Стары замак. На вуліцы знаходзяцца прынамсі 2 будынкі сінагогі, адна з іх — Харальная, з'яўляецца адной з самых вялікіх у Беларусі.

Перасякаецца з вуліцамі Кастрычніцкая, Дамініканская, Найдуса. Рух транспарта ў два бакі, па адной паласе ў кожны бок.

Фарміраванне вуліцы адбывалася ў некалькі этапаў. Частка вуліцы, якая знаходзіцца ля Харальнай сінагогі, была тэрыторыяй пасада XII—XIII стст. Вялікая сінагога і тэрыторыя вакол яе былі цэнтрам старога яўрэйскага квартала. Далей ішла Рыбная плошча (якая пазней стала Мясной), а ў міжваенны час яна называлася ў гонар рабі Нохума (Нохіма, які жыў у Гродне ў ХІХ ст.).

(далей…)


P countries-blue.png

Геаграфія[правіць зыходнік]

  • Вуліцы:
Вуліцы Гродна: Вуліца Вялікая Траецкая, ГроднаВуліца Замкавая, ГроднаВуліца Карла Маркса, ГроднаВуліца Савецкая, Гродна
Вуліцы Мінска: Вуліца Інтэрнацыянальная, МінскВуліца Карла Маркса, Мінск
P history violet.png
Гісторыя Беларусі: Грамадзянская вайна ў Вялікім Княстве Літоўскім, 1381—1384Грамадзянская вайна ў Вялікім Княстве Літоўскім, 1389—1392Грунвальдская бітваПадзеі ў Мінску 19—21 лютага 1918 годаФарсіраванне Проні
P social sciences-blue.png

Культура і грамадства[правіць зыходнік]

P art-blue.png

Мастацтва[правіць зыходнік]

Архітэктура Беларусі: Барысаглебская царква, ГроднаКасцёл Святога Тамаша Аквінскага і кляштар дамініканцаў, МінскНацыянальны акадэмічны Вялікі тэатр оперы і балета
Фільмы: Людзі на балоце, фільм
P economy blue.png

Эканоміка і фінансы[правіць зыходнік]

P physics-2 blue.png
Батаніка: Блюшчык плюшчападобныБульбаКаліна звычайнаяКукурузаЛабарыя лёгачнаяЧарніцыЧаснок
Заалогія: Жаўрук-смяцюхЗубр еўрапейскіКіві, птушка
Мікрабіялогія: Вірус імунадэфіцыту чалавека
Цыталогія: Цытазоль
P transport-blue.png

Тэхніка і прамысловасць[правіць зыходнік]

P religion-blue.png

Філасофія і рэлігія[правіць зыходнік]

P vip red1.png
P sport-blue.png

Спорт і забавы[правіць зыходнік]