Абозны вялікі літоўскі

З пляцоўкі Вікіпедыя
(Пасля перасылкі з Вялікія абозныя літоўскія)
Jump to navigation Jump to search

Абозны вялікі літоўскі (па-лацінску castrorum metandorum praefectus, castrorum metator) — ураднік у Вялікім Княстве Літоўскім, які займаўся пошукам месца для лагера, яго ўмацаваннем, раскватэраваннем войскаў.

Урад уведзены ў 1633 годзе. На Сойме 1717 году было ўстаноўлены юргельт Памёрам 15 000 злотых. Абозныя прызначаліся вялікімі гетманамі, з 1768 года — пажыццёва.

Спіс вялікіх абозных літоўскіх[правіць | правіць зыходнік]

Дата прыняцця
пасады
Дата складання
пасады
альбо смерці
Асоба Выява Заўвагі
Вялікія абозныя літоўскія
10 сакавіка
1633
1638 Павел Пётр Трызна
(Paweł Piotr Tryzna)
POL COA Gozdawa.svg Паступіў на вялікага падстолія літоўскага
люты
1638
29 красавіка
1645
Павел Ян Сапега
(Paweł Jan Sapieha)
Jan Paweł Sapieha.PNG Паступіў на вялікага падстолія літоўскага
20 красавіка
1645
1649 Самуэль Асінскі
(Samuel Osiński)
Herb Radwan.svg Памёр
1649 30 сакавіка
1654
Тамаш Казімір Сапега
(Tomasz Kazimierz Sapieha)
Herb Sapiehów.PNG Памёр
3 красавіка
1654
20 кастрычніка
1659
Самуэль Аляксандр Камароўскі
(Samuel Aleksander Komorowski)
Herb Komorowski.svg Памёр
29 кастрычніка
1659
снежань
1663
Міхал Казімір Пац
(Michał Kazimierz Pac)
Michał Kazimierz Pac.PNG Паступіў на смаленскага ваяводу і польнага літоўскага гетмана
студзень
1664
1675 Альбрэхт Канстанцін Цеханавецкі
(Albrecht Konstanty Ciechanowieck)
Dąbrowa Ciechanowieckich.jpg Памёр
студзень
1676
1678 Баніфацы Тэафіл Пац
(Bonifacy Teofil Pac)
POL COA Gozdawa.svg Памёр
1678 1691 Ежы Караль Хадкевіч
(Jerzy Karol Chodkiewicz)
POL COA Chodkiewicz.svg Памёр
1692 1707 Ян Казімір Валовіч
(Jan Kazimierz Wołłowicz)
POL COA Bogoria.svg Памёр
1709 1715 Міхал Халецкі
(Michał Chalecki)
POL COA Chalecki.svg Памёр
19 верасня
1715
4 чэрвеня
1729
Антоні Пацей
(Antoni Pociej)
POL COA Waga.svg Паступіў на вялікага стражніка літоўскага
6 чэрвеня
1729
19 верасня
1744
Ігнацы Агінскі
(Ignacy Ogiński)
Herb Ogiński.png Паступіў на надворнага маршалка літоўскага
19 верасня
1744
26 лістапада
1748
Людвік Пацей
(Ludwik Pociej)
Ludvik Paciej. Людвік Пацей.jpg Паступіў на вялікага стражніка літоўскага
26 лістапада
1748
30 верасня
1750
Аляксандр Міхал Сапега
(Aleksander Michał Sapieha)
Alaksandar Michał Sapieha. Аляксандар Міхал Сапега (XVIII) (3).jpg Паступіў на надворнага падскарбія літоўскага
30 верасня
1750
23 кастрычніка
1752
Казімір Масальскі
(Kazimierz Massalski)
POL COA Masalski Książę III.svg Паступіў на вялікага падчашага літоўскага
23 кастрычніка
1752
7 студзеня
1771
Леанард Пацей
(Leonard Pociej)
POL COA Waga.svg Паступіў на вялікага стражніка літоўскага
8 студзеня
1771
27 красавіка
1773
Фрыдэрык Юзаф Машынскі
(Fryderyk Józef Moszyński)
Fryderyk Józef Moszyński.PNG Паступіў на вялікага рэферэндара літоўскага
27 красавіка
1773
9 сакавіка
1774
Аляксандр Тышкевіч
(Aleksander Tyszkiewicz)
POL COA Tyszkiewicz.svg Паступіў на вялікага пісара літоўскага
сакавік
1774
1774 Антоні Ануфрый Гелгуд
(Antoni Onufry Giełgud)
POL COA Giełgud.svg Паступіў на вялікага стражніка літоўскага
2 снежня
1774
14 ліпеня
1776
Юзаф Юдзіцкі
(Józef Judycki)
POL COA Judycki.svg Паступіў на вялікага стражніка літоўскага
14 ліпеня
1776
1781 Міхал Лопат
(Michał Łopot)
POL COA Łopot.svg Адмовіўся ад пасады
12 студзеня
1781
1787 Міхал Ян Борх
(Michał Jan Borch)
Borch1.png Паступіў на белзскага ваяводу
22 студзеня
1787
1793 Караль Прозар
(Karol Prozor)
Karal Prozar. Караль Прозар.jpg Адмовіўся ад пасады
1793 1795 Аляксандр Міхал Пацей
(Aleksander Michał Pociej)
POL COA Waga.svg Склаў урад у сувязі са спыненнем існавання Рэчы Паспалітай

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Wolff J. Senatorowie i dygnitarze Wielkiego Księstwa Litewskiego: 1385—1795. — Kraków, 1885.
  • Żychliński T. Złota księga szlachty polskiej. T. 1—31. — Poznań, 1879—1908.