Слімак

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да навігацыі Перайсці да пошуку
Група жывёл
Helix pomatia 89a.jpg
Вінаградны слімак (Helix pomatia)
Назва
Слімакі
Статус назвы
не вызначаны
Бацькоўскі таксон
клас Бруханогія (Gastropoda)
Прадстаўнікі
не азначаны
Выявы на ВікісховішчыВыявы на Вікісховішчы

Слімакі́[1], слізнякі[1] — агульнаўжывальная назва бруханогіх малюскаў, якія маюць вонкавую ракавіну (лат. Gastropoda). Бруханогіх малюскаў з рудыментарнай ракавінай ці тых, якія яе поўнасцю страцілі, называюць смаўжамі[2]. Паколькі большасць бруханогіх мае ракавіну, часта слімакамі называюць усіх прадстаўнікоў класа.

Будова слімака[правіць | правіць зыходнік]

У целе слімака вылучаюць галаву, нагу і унутраносны мяшок, ад якога адыходзіць мантыйная зморшчына. Даўжыня цела 15—200[1] мм. Органы дыхання — лёгачныя мяшкі[1].

Слімакі перасоўваюцца на ніжняй паверхні нагі (падэшве), праганяючы па яе даўжыні хвалі мышачных скарачэнняў. Акрамя таго, эпітэлій нагі выдзяляе вялікую колькасць слізі, якая спрыяе лепшаму коўзанню па паверхні субстрату. Мелкія слімакі здольныя рухацца пры дапамозе біцця раснічак.

Унутраносны мяшок заключаны ў вапнавую ракавіну, якая выдзяляецца мантыяй, якая закручана ў спіраль ці мае форму каўпака (марскія і прэснаводныя сподачкі). Будова гэтага аддзела цела парушыць білатэральную сіметрыю арганізма. Знешняя асіметрыя характарызуе толькі частку прадстаўнікоў. Яна бывае абумоўлена турбаспіральнай (закручанай у трох вымярэннях) формай ракавіны, а таксама кірункам току вады, што прыносіць кісларод і хімічныя сігналы да жабраў і органаў пачуццяў, што знаходзяцца ў мантыйнай пустоціне, — злева направа. Унутраная асіметрыя (дакранаецца знаходжання ўнутраных органаў) — вынік адбыўшагася падчас эвалюцыі павароту ракавіны на 180° (торсіі).

Зноскі

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 БелЭн, 2002
  2. Жывёльны свет: Тэматычны слоўнік. Менск: Беларуская навука, 1999. ISBN 985-08-0185-9

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Вэстхайдэ Ст., Рыгер Р. Ад найпрасцейшых да малюскаў і артрапод // Заалогія беспазваночных. = Spezielle Zoology. Teil 1: Einzeller und Wirbellose Tiere / пер. з ім. Аб. Н. Бёлінг, З. М. Ляпкова, А. Ст. Міхееў, Аб. Г. Манылаў, А. А. Аскольскі, А. Ст. Філіпава, А. Ст. Чэсуноў; пад рэд. А. Ст. Часунова. — М.: Таварышаванне навуковых выданняў КМК, 2008. — Т. 1. — iv+512+iv з. — 1000 экз. — ISBN 978-5-87317-491-1.
  • Слімакі, слізнякі // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш.. — Мн.: БелЭн, 2002. — Т. 15: Следавікі — Трыо. — С. 9. — 552 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0251-2 (т. 15), ISBN 985-11-0035-8.