Оге Нільс Бор

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Оге Нільс Бор
дацк.: Aage Niels Bohr
Aage Bohr.jpg
Дата нараджэння

19 чэрвеня 1922(1922-06-19)[1][2][3][4][5][6]

Месца нараджэння

Капенгаген, Сталічная вобласць[d], Данія, Каралеўства Данія[7][8][9]

Дата смерці

8 верасня 2009(2009-09-08)[1][10][2][5][6] (87 гадоў)

Месца смерці

Капенгаген, Сталічная вобласць[d], Данія, Каралеўства Данія[11][12][8]

Грамадзянства

Flag of Denmark.svg Данія[13][2]

Бацька:

Нільс Бор

Маці:

Margrethe Nørlund[d]

Род дзейнасці

фізік, педагог, прафесар універсітэта, вучоны

Навуковая сфера

ядзерная фізіка

Месца працы

Капенгагенскі ўніверсітэт
LANL[d]

Альма-матар

Капенгагенскі ўніверсітэт

Навуковы кіраўнік

Нільс Бор

Узнагароды і прэміі
Commons-logo.svg Оге Нільс Бор на Вікісховішчы

Оге Нільс Бор (дацк.: Aage Niels Bohr; 19 чэрвеня 1922, Капенгаген, Данія -8 верасня 2009, там жа) — дацкі фізік. Член Дацкай каралеўскай акадэміі навук (1955), шэрагу іншых акадэмій свету. Лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіцы (1975).

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Оге Бор нарадзіўся ў Капенгагене ў сям'і Маргарэт і Нільса Бора, быў іх чацвёртым дзіцем. Сталеючы сярод такіх фізікаў, як Вольфганг Паўлі і Вернер Гейзенберг, ён таксама пачаў захапляцца фізікай. У 1940 годзе, праз некалькі месяцаў пасля акупацыі Даніі, Оге Бор паступіў у Капенгагенскі ўніверсітэт і неўзабаве пачаў асіставаць бацьку пры напісанні артыкулаў і лістоў. У кастрычніку 1943 года сіламі Супраціву быў перапраўлены разам з бацькам на лодцы ў Швецыю, а адтуль на бамбавіку ў Англію. Як асістэнт Нільса Бора, удзельнічаў у працы над атамным праектам, у 1944-1945 з'яўляўся супрацоўнікам Лос-Аламаскай нацыянальнай лабараторыі.

У жніўні 1945 Оге Бор вярнуўся ў Данію і працягнуў навучанне, праз год атрымаўшы ступень магістра. У 1946 ён стаў супрацоўнікам Інстытута тэарэтычнай фізікі (Інстытут Нільса Бора), праходзіў стажыроўку ў Прынстанскім і Калумбійскім універсітэтах (з студзеня 1949 года па жнівень, 1950, пад кіраўніцтвам Ісідара Рабі). Там ён пазнаёміўся з Джэймсам Рэйнуотэрам і Бэнам Мотэльсанам, з якім працягнуў супрацоўніцтва па вяртанні ў Капенгаген. Іх сумесная праца дазволіла развіць у пачатку 1950-х гадоў так званую калектыўную (абагульненую) мадэль ядра. У 1958 разам Д. Пайнсам яны прапанавалі так званую звышцякучую мадэль ядра, разгледзеўшы магчымасць існавання звышцякучасці адронаў ў ядрах. У далейшым Бор і Мотэльсан працавалі над абагульненнем ведаў аб структуры ядра ў выглядзе манаграфіі, першы том якой «адначасткавы рух» выйшаў ў 1969, другі том - «Дэфармацыі ядра» - ў 1975. Праца Оге Бора ў галіне тэорыі ядра паслужыла падставай для ўручэння Нобелеўскай прэміі па фізіцы за 1975 «за адкрыццё ўзаемасувязі паміж калектыўным рухам і рухам асобнай часціцы ў атамным ядры і развіццё тэорыі будовы атамнага ядра, якая базуецца на гэтай ўзаемасувязі» (сумесна з Мотэльсанам і Рэйнуотэрам).

Адначасова з працай у Інстытуце Оге Бор выкладаў у Капенгагенскім універсітэце, з 1956 - у званні прафесара. Пасля смерці Нільса Бора ў 1962 годзе ўзначаліў Інстытут і быў яго дырэктарам да 1970. З 1957 Оге Бор уваходзіў у кіраўніцтва Інстытута тэарэтычнай атамнай фізікі (Nordisk Institut for Teoretisk Atomfysik), у 1975-1981 з'яўляўся яго дырэктарам. У апошнія гады жыцця ён сканцэнтраваўся на выкладчыцкай дзейнасці.У 1950 Оге Бор ажаніўся з Марыетай Софер, ад якой меў чатырох дзяцей. Пасля яе смерці ён ажаніўся ў другі раз (ў 1981) з Бентай Меер Шарф.

Зноскі

  1. 1,0 1,1 data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 http://www.britannica.com/EBchecked/topic/71665/Aage-N-Bohr
  3. http://www.nytimes.com/2009/09/11/world/europe/11bohr.html
  4. http://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/science-obituaries/6169714/Aage-Bohr.html
  5. 5,0 5,1 Encyclopædia Britannica
  6. 6,0 6,1 (unspecified title)
  7. Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #113163827 // Общий нормативный контроль (GND) — 2012—2016.
  8. 8,0 8,1 http://www.nbi.ku.dk/english/namely_names/2009/nobel_prize_recipient_aage_bohr/
  9. http://www.saasta.ac.za/sciolympiad/papers/chemistry_2004-2005.pdf
  10. http://lifeinlegacy.com/Display.aspx?weekof=2009-09-12
  11. http://glossi.com/nickvoth13/47508-neils-bohr
  12. http://tuprints.ulb.tu-darmstadt.de/2128/2/thesis.pdf
  13. http://www.britannica.com/EBchecked/topic/416856/Nobel-Prize/93434/The-prizes