Дашнакцуцюн

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Армянская Рэвалюцыйная Федэрацыя (Дашнакцуцюн)
арм.: Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութիւն
Лідар: Грант Аўсепавіч Маргаран
Дата заснавання: 1890, Тыфліс
Штаб-кватэра: Ерэван
Ідэалогія: сацыялізм, левы нацыяналізм, патрыятызм[1][2][3][4][5][6]
Інтэрнацыянал: Сацыялістычны
Колькасць членаў: каля 32000 (2007)[7]
Дэвіз: «Մահ կամ ազատութիւն» («Смерць ці воля»)
Месцаў у Нацыянальным сходзе Арменіі:
5 / 131
Партыйны друк: газета «Еркір», часопіс «Дрошак»
Персаналіі: члены партыі ў катэгорыі (2 чал.)
Сайт: arfd.am
Commons-logo.svg Дашнакцуцюн на Вікісховішчы

Армянская Рэвалюцыйная Федэрацыя (АРФ), Дашнакцуцюн (арм.: Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութիւն (ՀՅԴ) — «Армянская рэвалюцыйная супольнасць») — адна з найстарэйшых армянскіх палітычных партый. Створана ў 1890 годзе ў Тыфлісе (Тбілісі).

Афіцыйная назва на рускай мове — Армянская революционная федерация «Дашнакцутюн» (АРФ «Дашнакцутюн»). Праграмай 1894 года зафіксаваны прынцыпы раўнапраўя народаў і рэлігій, развіццё нацыянальнай прамысловасці і сельскай гаспадаркі на прынцыпах калектывізму. Тэрарызм, таксама быў улучаны партыяй у тактычны арсенал[8].

У 1918—1920 гадах «Дашнакцуцюн» — кіруючая партыя ў Рэспубліцы Арменіі.

З дня абвяшчэння незалежнасці 28 мая 1918 г., Арменія была ў бесперапынных войнах амаль з усімі сваімі суседзямі, апроч Ірана — з Турцыяй, Грузіяй, Азербайджанам. І як завяршальны этап, у выніку ўварвання і ваенных дзеянняў супольных войскаў турэцкіх кемалістаў, расійскіх бальшавікоў і азербайджанцаў, у снежні 1920 г., Рэспубліка Арменіі спыніла сваё існаванне. Арменія абвяшчалася незалежнай сацыялістычнай рэспублікай, створаны Часовы ваенна-рэвалюцыйны камітэт у складзе 5 членаў ад Камуністычнай партыі і левых дашнакаў, і 2 членаў Дашнакцуцюн па пагадненні з камуністамі.

У 1907—1960 гадах — член Сацыялістычнага Інтэрнацыянала. З 1996 года зноў бярэ ўдзел у яго працы ў якасці назіральніка, у 1999 годзе атрымала кансультацыйны статус, а з 2002 года аднавіла паўнапраўнае членства ў гэтай арганізацыі[9].

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]

Заўвагі[правіць | правіць зыходнік]

  1. Armenian Nationalist Party Threatens President Over Turkey Protocols (14 January 2010). Праверана 7 верасня 2014.
  2. Cornell, Svante E. (2011). Azerbaijan Since Independence. Armonk, New York: M.E. Sharpe. p. 11. ISBN 9780765630049. "Drawn equally to socialism and nationalism, the ARF..." 
  3. Azerbaijan: Baku Reaches Out to Armenian Hard-liners in Karabakh PR Bid , EurasiaNet (15 October 2010). Праверана 7 верасня 2014. «...Armenian Revolutionary Federation-Dashnaktsutiun, a nationalist Armenian party...».
  4. Դաշնակցության սոցիալիզմի մոդելը [The Socialist Model of Dashnaktsutyun] (арм.) . Armenian Revolutionary Federation faction in the National Assembly of the Republic of Armenia (9 ліпеня 2011).
  5. Evaluation Report on Armenia on Transparency of party funding. Strasbourg,: Council of Europe (3 снежня 2010). — «Armenian Revolutionary Federation Party (ARF, socialist)»
  6. Hovannisian, Richard G. (1971). "Russian Armenia. A Century of Tsarist Rule". Jahrbücher für Geschichte Osteuropas (Franz Steiner Verlag) 19 (1). http://www.jstor.org/stable/41044266. 
  7. Դաշնակցությունը հույս ունի մնալ իշխանության մեջ
  8. Christopher Rice. Russian Workers and the Socialist-Revolutionary Party Through the Revolution of 1905-07 — Macmillan Press, 1988. — С. 140. — 272 с.
  9. La F.R.A. Dachnaktsoutioun rejoint l’Internationale Socialiste(фр.) 

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Оганесян, Эдуард. Век борьбы. — Тт. 1, 2. — Мюнхен — Москва, 1991.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]