Аляксандр Восіпавіч Сташэўскі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Аляксандр Восіпавіч Сташэўскі
Аляксандр Восіпавіч Сташэўскі
Дырэктар Гомельскага педагагічнага інстытута
1931 — 27 красавіка 1937
Папярэднік: Іван Ермакоў
Пераемнік: Андрэй Эльман
сцяг
Народны камісар юстыцыі БССР
верасень 1928 — 1931
Прэм’ер-міністр: Мікалай Галадзед
Папярэднік: Майсей Сягаль
Пераемнік: Максім Ляўкоў
сцяг
Генеральны пракурор БССР
верасень 1928 — 1931
Прэм’ер-міністр: Мікалай Галадзед
Папярэднік: Майсей Сягаль
Пераемнік: Максім Ляўкоў
сцяг
Народны камісар унутраных спраў БССР
1926 — 1928
Прэм’ер-міністр: Язэп Адамовіч
Мікалай Галадзед
Папярэднік: Аляксандр Хацкевіч
Старшыня выканкама Полацкай акругі
1924 — 1926
Прэм’ер-міністр: Язэп Адамовіч
Папярэднік: пасада заснаваная
Пераемнік: Фадзей Браўковіч
Старшыня Вярхоўнага Суда БССР
1923 — 28 сакавіка 1924
Папярэднік: Пракоп Малаковіч
Пераемнік: Якаў Валяноўскі
Сакратар ЦВК БССР
1921 — верасень 1923
Папярэднік: Іван Клішэўскі
Пераемнік: Дзмітрый Чарнушэвіч
 
Адукацыя:
Нараджэнне: 12 (24) сакавіка 1889(1889-03-24)
Смерць: 11 снежня 1938(1938-12-11) (49 гадоў)

Алякса́ндр Во́сіпавіч Сташэ́ўскі (Сташэўскі-Стасевіч; 12 (24) сакавіка 1889, в. Думічы, Капыльскі раён, Мінская вобласць — 11 снежня 1938) — дзяржаўны дзеяч БССР.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Скончыў Нясвіжскую настаўніцкую семінарыю (1911), МВПІ (1920). У 1911—1914 гг. выкладаў у Рэчыцкім пачатковым прыходскім вучылішчы. У Першую сусветную вайну на Паўднёва— Заходнім фронце, падпаручнік. Пасля дэмабілізацыі з пачатку 1918 г. — у Яраслаўлі (Расія). Удзельнік беларускага нацыянальнага руху, член арганізацыі «Маладая Беларусь». З кастрычніка 1918 г. — у Мінску, член Беларускай партыі сацыялістаў-рэвалюцыянераў. У 1919 г. — сакратар прэзідыума педагагічнай рады МВПІ, настаўнік 9-й Мінскай бел. школы 1-й ступені. Адзін з ініцыятараў стварэння ў студзені 1920 г. Беларускай камуністычнай арганізацыі (БКА), член яе ЦК, уваходзіў у 1-ю Мінскую канспіратыўную «пяцёрку» БКА па арганізацыі антыпольскага падполля і партызанскага руху.

Пасля прыходу бальшавікоў у Мінск у ліпені 1920 г. быў мабілізаваны ў Чырвоную армію, камандаваў узводам, ротай. З лістапада 1921 сакратар ЦВК і СНК БССР, з ліпеня 1924 г. — старшыня Полацкага акруговага выканкама. Садзейнічаў правядзенню беларусізацыі на далучаных да БССР усходніх беларускіх тэрыторыях. З лютага 1926 г. — наркам унутраных спраў БССР, з верасня 1928 г. — наркам юстыцыі і пракурор БССР. Член ЦВК БССР (1921—1931) і яго Прэзідыума (1921—1924, 1927—1931). Член Рэвізійнай камісіі КП(б)Б у 1924—1925, ЦКК КП(6)Б у 1929—1931.

У канцы 1930 г. быў неабгрунтавана абвінавачаны як удзельнік «антыпартыйнай» групы ІгнатоўскагаЖылуновіча, зняты з пасады і прызначаны старшынёй Бабруйскага райвыканкама. 18.2.1931 выведзены са складу ЦКК КП(б)Б. З восені 1931 загадчык рабфака БДУ, потым дырэктар Гомельскага сельскагаспадарчага педагагічнага інстытута.

Арыштаваны 27.4.1937. Абвінавачваўся ў «антысавецкай дзейнасці». 29 кастрычніка 1937 г. «тройкай» НКУС быў асуджаны да вышэйшай меры пакарання. Расстраляны. Рэабілітаваны ў 1957 годзе.

Зноскі

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т.15: Следавікі — Трыо / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш — Мн.: БелЭн, 2002. — Т. 15. — 552 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0251-2 (Т. 15).