Анры Філіп Петэн

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Анры Філіп Петэн
Philippe Pétain (en civil, autour de 1930).jpg
 
Партыя:
Адукацыя: Сен-Сір[d]
Дзейнасць: палітык, дыпламат, ваенны
Нараджэнне: 24 красавіка 1856(1856-04-24)[1][2][…]
Кашы-а-ля-Тур[d], дэпартамент Па-дэ-Кале, рэгіён Нор — Па-дэ-Кале, Францыя
Смерць: 23 ліпеня 1951(1951-07-23)[4][2][…] (95 гадоў)
Порт-Жуанвіль[d], Л’Іль-д’Ё[d], дэпартамент Вандэя, рэгіён Пеі-дэ-ла-Луар, Францыя
Пахаванне: Порт-Жуанвіль[d]
Бацька: Omer-Venant Pétain[d]
Маці: Clotilde Legrand[d]
Жонка: Annie Pétain[d]
Дзеці:
 
Узнагароды:

Анры́ Філі́п Петэ́н (фр.: Henri Philippe Pétain; 24 красавіка 1856 — 23 ліпеня 1951) — французскі ваенны і палітычны дзеяч. Кіраўнік калабарацыянісцкага ўрада Вішы падчас Другой сусветнай вайны.

Другая сусветная вайна і супрацоўніцтва з Германіяй[правіць | правіць зыходнік]

Маршал Анры Філіп Петэн вітае Адольфа Гітлера у Монтуар-сюр-ле-Луар 24 кастрычніка 1940.

17 мая 1940 года, праз тыдзень пасля пачатку нямецкага наступу на Захадзе, Петэн быў прызначаны намеснікам старшыні ва ўрадзе Поля Рэйно. У чэрвені 1940 пасля разгрому Францыі ў Другой сусветнай вайне Петэн, якому тады было ўжо 84 гады, ўзначаліў як прэм'ер-міністр калябарацыянісцкі ўрад (рэжым Вішы). Маршал асабіста сустрэўся з Гітлерам 24 кастрычніка 1940, забяспечыў яму поўную падтрымку і з таго часу кіраваў паўднёвай часткай Францыі (паўночная была акупаваная немцамі). Сам тэрмін «калабарацынізм» (літар. Супрацоўніцтва) належыць Петэну, які заклікаў нацыю, у радыёзвароце 30 кастрычніка 1940, супрацоўнічаць (фр.: collaborer) з акупантамі. Урад Петэна кантраляваў таксама калоніі, хоць паступова калоніі Францыі адмовіліся яму падпарадкоўвацца (1940 — Французская Экватарыяльная Афрыка і ціхаакіянскія тэрыторыі; 1941 — Сірыя і Ліван; 1942 — Мадагаскар) і прызналі лонданскі ўрад генерала дэ Голя.

Маршал Петэн быў абвешчаны нацыянальным сходам у горадзе Вішы 10 ліпеня 1940 «кіраўніком Французскай дзяржавы» (фр.: Chef d'État Français) і надзелены дыктатарскімі паўнамоцтвамі: яму былі перададзеныя правы ўсіх галін улады скасаванай Трэцяй Рэспублікі. У далейшым ён выдаваў указы з гэтым тытулам, да якога быў далучаны маршальскі. Акрамя таго, ён, як французскія прэзідэнты, традыцыйна быў са-князем Андоры. Урад Петэна быў прызнана большасцю дзяржаў, у тым ліку ЗША і СССР. Першапачаткова ён узначальваў урад сам, але потым у 1942 прызначыў прэм'ер-міністрам П'ера Лаваля. Пасля таго, як у лістападзе 1942 германскія войскі акупавалі ўсю Францыю, вішысцкі ўрад працягваў існаваць, але ўлада яго стала амаль чыста намінальнай.

Зноскі

  1. Léonore databaseministère de la Culture.
  2. 2,0 2,1 data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.
  3. 3,0 3,1 Philippe Petain // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.
  4. Петен Анри Филипп // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.