Дзясна

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Дзясна
руск.: Десна, укр.: Десна
Desna River in Chernihiv.jpg
Характарыстыка
Даўжыня 1130 км
Плошча басейна 88900 км²
Басейн Дняпро → Чорнае мора
Расход вады 360 м³/с (у вусці)
Вадацёк
Выток  
 · Месцазнаходжанне вёска Юр'ева
 · Каардынаты 54°35′38″ пн. ш. 33°17′55″ у. д.HGЯO
Вусце Дняпро
 · Месцазнаходжанне сяло Асэшчына
 · Каардынаты 50°33′01″ пн. ш. 30°32′16″ у. д.HGЯO
Размяшчэнне
Краіна
Рэгіён Смаленская вобласць/Бранская вобласць
Дзясна (Еўрапейская частка Расіі)
выток
выток
вусце
вусце
Commons-logo.svg Дзясна на Вікісховішчы

Дзясна́ (руск.: Десна), Дэсна[1] (укр.: Десна) — рака ў Расіі (Бранская вобласць) і Украіне (Чарнігаўская і Кіеўская вобласці)[2], левы прыток Дняпра.

Даўжыня ракі — 1187 км (у межах Украіны — 591 км), плошча басейна — 88,9 тыс. км².

Басейн Дзясны

Бярэ пачатак на Смаленскім узвышшы, упадае ў Дняпро вышэй Кіева. У верхнім цячэнні берагі пераважна нізінныя і забалочаныя, ніжэй г. Бранск правы бераг павышаецца. Даліна пераважна трапецападобная, шырокая, у верхінім і часткова сярэднім цячэнні асіметрычная, з нізкім левым і высокім (да 35—40 м) правым берагам. Пасля ўпадзення р. Сейм даліна расшыраецца. Ніжэй берагі палогія, пясчаныя. Пойма забалочаная, рака ўтварае шмат рукавоў і старыц. Рэчышча пясчанае, звілістае, няўстойлівае, шмат мелей. Шырыня рэчышча да 450 м, глыбіня 2—4 м, максімальная — 17 м. Сярэдні нахіл 1 м/км.

Галоўныя прытокі: Судасць, Сноў (справа), Болва, Наўля, Няруса, Сейм і Асцёр (злева).

Жыўленне пераважна снегавое. Ледастаў са снежня да красавіка. Вясной у паводку шырока разліваецца, назіраецца нізкая летняя межань, амплітуда ваганняў узроўняў вады дасягае 3—4 м. Сярэдні гадавы расход вады ў вусці 360 м³/с.

На рацэ знаходзяцца гарады: Ельня, Дзеснагорск, Бранск, Чарнігаў і інш. Рэгулярнае суднаходства ад г. Ноўгарад-Северскі.

Зноскі

  1. Напісанне ў адпаведнасці з ТКП 177-2009 (03150) «Спосабы і правілы перадачы геаграфічных назваў і тэрмінаў Украіны на беларускую мову»
  2. Географічна енциклопедія України: В 3-х т. Т. 1. С. 316

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]