Атамная фізіка

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці

Атамная фізіка — раздзел фізікі, які вывучае будову і станы атамаў. Узнікла ў канцы XIX- пачатку ХХ стагоддзя. У выніку эксперыментаў усталяваушых, што атам уяўляе сістэму з станоўча зараджанага ядра і адмоўна зараджаных электронаў. Вялікі штуршок у развіцці атамнай фізікі далі вопыты Рэзерфорда па рассейванні α-часціц усталявана структура атама, які складаецца з электронаў і ядры.

Агульныя звесткі[правіць | правіць зыходнік]

Атамня фізіка- раздзел фізікі вывучаюшчай будову і свойства атамаў, іонаў і электронных канфігурацый, а так сама элементарных працэссаў, у якіх яны удзейнічаюць. Атамная фізіка крыстаецца лінейнымі памерамі каля 10−8 см і энергіямі каля 1 эВ. Асноўнай мэтай атамнай фізікі яўляецца вызначенне ўсіх магчымых станаў атама. Асноўныя раздзелы атамнай фізікі: тэорыя атама,атамная спектралогія,рэнтгенаспектральны аналіз,радыёспектраскапія, фізіка атамных сталкнавенняў. У аснове сучаснай атамнай фізікі знаходзіцца квантава-механічная тэорыя, якая апісвае фізічныя з'явы на атамна-малекулярным узроўні. Атамная фізіка разглядае атам як сістэму з станоўча зараджаным ядром і адмоўна зараджанымі электронамі.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Ідэя аб існаванні драбнюткіх непадзельных частіц- атамаў, упершыню была сфармулявана старажытнагрэцкімі філосафамі: Леўкіпам, Дэмакрытам іЭпікурам. У XVII стагоддзі гэта ідзея палучыла свой працяг у работах французкіх філосафаў П'ера Гасендзіі Рэнэ́ Дэка́рта, а таксама англійскага хіміка Роберта Бойля.Атамізм гэтага перыёду меў абстрактны характар прадстаўлення аб атамах, як аб пастаянных драбнюткіх частіцах з рознымі памерамі і формамі, а таксама не маючых фізічных і хімічных уласцівасцей.

Паскоранае развіццё хіміі ў канцы XVIII - пачатку XIX стагоддзяў прывяло да перагляду некаторых аспектаў атомістічнага вучэння. Англійскі вучоны Дж. Дальтона зрабіў здагадку аб тым, што атам гэта драбнюткая часціца хімічнага элемента і атамы розных хімічных элементаў маюць розную масу, якая з'яўляецца асноўнай характарыстыкай атама. Работы італьянскіх навукоўцаў А. Авагадра і С. Канниццаро ​​вызначылі строгія размежавання паміж атамам і малекулай. У XIX стагоддзі таксама былі адкрыты аптычныя ўласцівасці атамаў, нямецкімі фізікамі Г. Кірхгофа і Р. Бунзеном быў пакладзены пачатак спектральнага аналізу. У 1869 Д. І. Мендзялееў адкрыў перыядычны закон хімічных элементаў.

Найважнейшымі вехамі ў гісторыі атамнай фізікі былі адкрыццё электрона ў 1897 англійскім фізікам Дж. Дж. Томсанам і радыеактыўнага распаду французскімі навукоўцамі М. Складоўскай-Кюры і П. Кюры, яны змянілі паданне аб атаме як аб сістэме ўзаемадзейніючых зараджаных часціц, паводле тэорыі галандскага фізіка Х . Лорэнца. На падставе гэтых даследаванняў, Томсан прапанаваў ў 1903 году мадэль атама ў выглядзе сферы з станоўчым зарадам, з украпінамі невялікіх па памеры часціц з адмоўным зарадам - ​​электронаў, утрымліваюць у атаме за кошт роўнасці сілы прыцягнення станоўчага зарада сілам ўзаемнага адштурхвання электронаў. Далейшыя вывучэння радыеактыўнасці Ф. Содди прывялі да адкрыцця ізатопаў, тым самым разбурыўшы навуковыя ўяўленні аб абсалютнай ідэнтычнасці ўсіх атамаў аднаго хімічнага элемента. Важную ролю адыграла таксама даследаванне А.Г.Сталетавым фотаэфекту і далейшае тлумачэнне гэтай з'явы А.Эйнштэйна.



Крыніцы[правіць | правіць зыходнік]