Эндру Джон Уайлс

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Эндру Джон Уайлс
англ.: Sir Andrew John Wiles
Andrew wiles1-3.jpg
Дата нараджэння 11 красавіка 1953(1953-04-11)[1][2] (65 гадоў)
Месца нараджэння
Грамадзянства Вялікабрытанія
Бацька: Maurice Wiles[d]
Род дзейнасці матэматык, выкладчык універсітэта
Навуковая сфера матэматыка
Месца працы
Навуковая ступень бакалаўр (1974) і доктар філасофіі (1977)
Альма-матар
Навуковы кіраўнік John H. Coates[d][3]
Вядомы як матэматык, які даказаў Вялікую тэарэму Ферма
Узнагароды і прэміі
Кавалер ордэна Брытанскай імперыі
Прэмія Шаа
Commons-logo.svg Эндру Джон Уайлс на Вікісховішчы

Сэр Эндру Джон Уайлс (англ.: Sir Andrew John Wiles, нар. 11 красавіка 1953 года, Кембрыдж, Вялікабрытанія, рыцар-камандор Ордэна Брытанскай Імперыі з 2000) — англійскі і амерыканскі матэматык, прафесар матэматыкі Прынстанскага ўніверсітэта, загадчык кафедры матэматыкі, член навуковага савета Інстытута матэматыкі Клэя. Атрымаў навуковую ступень бакалаўра ў 1974 годзе ў каледжы Мёртан Оксфардскага ўніверсітэта. Навуковую кар’еру пачаў летам 1975 пад кіраўніцтвам прафесара Джона Коўтса ў каледжы Клэр Кембрыджскага ўніверсітэта, дзе і атрымаў ступень доктара. У перыяд з 1977 па 1980 Уайлс займаў пасады малодшага навуковага супрацоўніка ў каледжы Клэр і дацэнта ў Гарвардскім універсітэце. Сумесна з Джонам Коўтсам ён працаваў над арыфметыкай эліптычных крывых з комплексным памнажэннем метадамі тэорыі Івасавы. У 1982 годзе Уайлс пераехаў з Вялікабрытаніі ў ЗША.

Адной з галоўных падзей у яго кар’еры стаў доказ Вялікай тэарэмы Ферма і выяўленне тэхнічнага метаду, які дазволіў скончыць доказ з дапамогай яго былога аспіранта, Рычарда Тэйлара, у 1994 годзе. Працаваць над тэарэмай Ферма ён пачаў летам 1986 года пасля таго, як Кен Рыбет даказаў гіпотэзу аб сувязі паўстабільных эліптычных крывых (асобнага выпадку тэарэмы Таніямы — Сімуры) з тэарэмай Ферма. Асноўная ідэя аб такой сувязі належыць нямецкаму матэматыку Герхарду Фраю.

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. MacTutor History of Mathematics archive Праверана 22 жніўня 2017.
  2. Andrew Wiles // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.
  3. Mathematics Genealogy Project — 1997. Праверана 8 жніўня 2016.

Шаблон:Лаўрэаты прэміі Рольфа Шока